Бутан Патшалығы

འབྲུག་ཡུལ Druk Gyal-khab 'Brug Rgyal-khab Dru Gäkhap Kingdom of Bhutan
Ұраны: "One Nation, One People"
Әнұраны: Druk tsendhen
Елордасы (және ең ірі қаласы)		Thimphu 27°28′N, 89°38′E
Ресми тілдері		Dzongkha
Үкімет түрі		Absolute monarchy
—	King	J. K. Namgyal Wangchuck
—	Prime Minister	Khandu Wangchuk
Formation
—	Wangchuk Dynasty	Желтоқсанның 17 1907
Аумағы
—	Барлығы	47 000  км² (131st)  sq mi
—	Су (%)	negligible
Жұрты
—	2006 сарап.	672,425 (142nd)
—	2006 жұрт санағы	672,425
ЖІӨ (АҚТ)		2005 сарап.
—	Бүкіл	$3.007 billion (160th)
—	Жан басына шаққанда	$3,921 (117th)
АДИ (2004)		0.538 (medium) (135th)
Ұлттық ақшасы		Ngultrum (BTN)
Уақыт белдеу(лер)і		BTT (UTC+6:00)
—	Жазғы уақыт	not observed (UTC+6:00)
Интернет үйшігі		.bt
Телефон белгілемесі		+975

Бутан корольдігі — Азияның оңтүстігінде, Шығыс Гималайда орналасқан мемлекет. Друкюл немесе “айдар елі” деп те аталынады. Жер аум. 47 мың км2. Астанасы — Тхимпху (50 мың). Халқы — 1,8 млн. (1998). Тибеттен шыққан моңғол расасына жатады. Мемл. тілі — дзонг-кэ (бхотия) тілі. Халқының көпшілігі будда дініндегі ламашылдық сенімді ұстанады. Заң қабылдаушы органы — Ұлттық Ассамблея (Цонгду). Атқарушы билік Министрлер Кеңесінің қолында. Бутан — Шығ. Гималайдың биік тау аңғарларында, Брахмапутра өз. бойында орналасқан. Климаты муссонды, төм. белдеулерде тропиктік. Жерінің 64%-ін мәңгі жасыл орман алып жатыр. Бутанның ежелгі және орта ғасырлардағы тарихы толық зерттелмеген. 6 — 7 ғ-ларда Бутан территориясы қазіргі Үндістанның Ассам штатын қамтыған Брахмапутра өңіріндегі Камарупа мемлекетінің құрамында болған деген жанама деректер кездеседі. Камарупа құлағаннан кейін Бутанға бірнеше рет тибеттіктер басып кіріп, олардың едәуір бөлігі осында тұрақтап қалған. Тибеттіктер Бутанда өз мәдениеті мен ламашылдықты ұстанды. Біртұтас діни ұйымға біріктірілген Бутан 17 ғ-дың ортасында тәуелсіз теократиялық мемлекет болып қалыптасты. 19 ғ-дан 1947 жылға дейін Британия протектораты болды. 1907 ж. ағылшындардың көмегімен мұрагерлік монархия — Вангчуктер әулетінің билігі орнады. Ағылшын отарлық үкіметі Бутанның сыртқы саясатын қадағалағанымен, ішкі өміріне араласқан жоқ. 1949 ж. Бутан тәуелсіздік алды, бірақ шет мемлекеттермен байланысы Үндістанның бақылауымен жүргізіледі. 1954 ж. заң қабылдаушы органы — Цонгду құрылды. 1971 ж. БҰҰ мүшелігіне қабылданды. Оңт. Азияның барлық елдерімен, Үндістанмен, Жапониямен, Германиямен, т.б. елдермен дипломатиялық қарым-қатынастары бар.

Пайдаланылған әдебиет

“Қазақ Энциклопедиясы”, ||-том