Денудация

Уикипедия — ашық энциклопедиясынан алынған мәлімет
Мұнда ауысу: шарлау, іздеу

Денудация (лат. denudatio - ашылма) — уатылған тау жыныстарының жер бетінің ойпаң бөліктеріне сырғу немесе тасымалдану (сумен, желмен, мұздықпен, ауырлық күшінің тікелей әсерімен) процестерінің жиынтығы. Денудацияның қарқыны мен сипатына тектоникалық қозғалыстардың тербелу шегі және жылдамдығы әсер етеді. Тектоникалық көтерілудің нәтижесінен Денудация басым болса, онда ер аймақтың абсолют және салыстырмалы биіктіктері ұдайы үгіліп, жер бедері біртіндеп аласарып отырады. Соның нәтижесінде таулы аудандар белесті жазықтарға — пенепленге айналуы мүмкін. Денудацияның қарқындылығын өзендермен ағып келіп жиналған тосқындардың мөлшерінен көруге болады (мысалы, Амазонка өзенінің алабынан жылына 1 млрд т-дан астам тосын жиналады).[1][2]

Пайдаланылған әдебиеттер[өңдеу]

  1. Қазақ тілі термиңдерінің салалық ғылыми түсіндірме сөздігі: География және геодезия. — Алматы: "Мекгеп" баспасы, 2007. — 264 бет. ISBN 9965-36-367-6
  2. Мұнай және газ геологиясы танымдық және кәсіптік-технологиялық терминдерінің түсіндірме сөздігі. Аныктамалық басылым.- Алматы: 2003. ISBN 9965-472-27-0