Жоспар

Уикипедия — ашық энциклопедиясынан алынған мәлімет
Мұнда ауысу: шарлау, іздеу

Жоспар, экономикада– мақсаты‚ мазмұны‚ көлемі‚ әдістері мен құралдары‚ орындалу мерзімі көрсетіліп‚ нақты кезеңге межеленген шараларды жүзеге асырудың белгіленген тәртібі мен реті. Жоспар мемлекет ауқымда, жеке өндірістік салалар, аймақтар, кәсіпорындар мен фирмалар деңгейінде жасалады. Оның болашақтық жоспар (ұзақ мерзімге арналғаны 10 – 15 жылға, орташа мерзімге арналғаны 3 – 5 жылға лайықталған), ағымдағы жоспар (1 жылдық), директивалық жоспар (орындалуы қатаң бақылауға алынатын) және индикативті жоспар (болжамға ұқсас ұсыныс, тапсырыс) деп аталатын түрлері бар. Жеке кәсіпорындар, фирмалар деңгейіндегі жоспар болжамдық көрсеткіштер мен оған жетудің нақты шаралары көрсетілетін бизнес-жоспар, қысқа мерзімдік жедел бағдарламалар түрінде әзірленеді. Қазақстанда мемлекет ауқымда индикативті жоспар қолданылады. Онда, негізінен, елдегі өндіріс пен тұтыну қарқыны, олардың көлемі мен құрылымы, баға, экспорт пен импорт, инвестиция көздері, экон. ынталандыру жүйелері, салық мөлшері, т.б. бойынша белгіленген нәтижелерге қол жеткізу көзделеді; қысқаша Жоспарлау.[1] [2]

Түрлері[өңдеу]

  • Кітапхана жоспарының жоспары- жұмысты орындаудың мазмұнын, көлемін, дәйектілігін, мерзімді және орындаушыларын анықтайтын құжат. Болашақтық және ағымдағы жұмыс жоспары болады.
  • Кітапхана ісін жоспарлау - кітапхана ісін баскарудың кұрамды бөлігі - белгілі бір кезеңге кітапхана ісін жетілдіру, оларды даму көрсеткіштерінің мақсатын ғылыми анықтау.
  • Кітапхана ресурстарын жоспарлау - белгілі мерзімге кітапхана ресурстары дамуының тенденциясы мен болашағын анықтауда аймақтың (мекеменің) тұрғындарының белгілі қажеттерін зерттеу арқылы жүзеге асатын жоспарлау.
  • Сабақты жоспарлау - нақты оқу уақыты барысында оқытушы мен окушы әрекеттесулерін құрастыру.
  • Кітапхана ғимаратын жоспарлау - кітапханалык технологиялык процестердің мазмұны мен дөйектілігіне сай келетін үй-жайынын орналасу жүйесі.
  • Орналасу жоспары - жіктеу индекісінің тану белгілері жок, бөлінуде тиіптік айрмашылығы бар жіктік кестесінің көмегімен бөлінетін ББЖ.
  • Платун-жоспары (ағылш. platoon - «взвод» немесе «отряд») - оқу сабақтарын ұйымдастыру формасы, мұндағы оқушыларда тұрақтысының бөлмесі жоқ, «взводтарға» немесе «қаңғыбас сыныптарға» ұйымдасқан және бір «лабораториядан» екіншісіне көшіп жүре береді.

Жоспарлы көрсеткіштер - жоспарлы кезеңге жеке кітапхананың немесе кітапхана ісінің кызметін дамыту жөніндегі тапсырманың сандық көрінісі Жоспарланған процестің барлык жақтарын білдіреді: кітапхана ко- рының көлемі мен орналасуы, кі- тапханалық кызмет көрсегудін нәтижелері, каржыны пайдаланудың тиімділігі және т.б.[3]

Дереккөздер[өңдеу]

  1. “Қазақстан”: Ұлттық энцклопедия/Бас редактор Ә. Нысанбаев – Алматы “Қазақ энциклопедиясы” Бас редакциясы, 1998 ISBN 5-89800-123-9
  2. Қаржы-экономика сөздігі. — Алматы: ҚР Білім және ғылым министрлігінің Экономика институты, «Зияткер» ЖШС, 2007. ISBN 978-601-215-003-2
  3. Орысша-қазақша түсіндірме жалпы сөздік: Көлік / профессор Е. Арын — Павлодар : «ЭКО» ҒӨФ. 2006.