Портал:Физика

Уикипедия — ашық энциклопедиясынан алынған мәлімет
Мұнда ауысу: шарлау, іздеу
Портал   Жоба   Талқылау   Қатысушылар
Plasma-lamp 2.jpg


Физика порталы

Кіріспе

Физика (грек. φύσιςтабиғат) — зат әлемді, және оның қозғалысын зерттейтін ғылым. Бұл жөнінде физика күш, энергия, масса, оқтама т.б. сияқты тұжырымдамалармен шұғылданады. Жалпы мағынасы бойынша физика — табиғаттың негізгі (іргелі) қарым-қатынастарын, заңдылықтарын зерттейді. Физика ғылымы ең жалпы және негізгі болатын, затты әлемнің күйін, өзгеруін және құрылымын анықтайтын жаратылыстану бөлімі болып келеді.

Кейбір қасиеттер барлық материялдық жүйелер үшін бірдей болады, мысалы, энергияның сақталуы — оларды физикалық заңдылық деп атайды. Кейде физиканы іргелі ғылым деп те атайды, себебі басқа жаратылыстану ғылымдары (биология, геология, химия және т.б.) тек қана заттық жүйелердің, физикалық заңдылықтарға бағынатын, кейбір таптарын ғана сипаттайды.

Үздік мақала

Ansel Adams - National Archives 79-AAB-02.jpg
Қуат — уақыт бірлігі ішінде істелінген жұмыстың сол уақытқа қатынасымен өлшенетін физикалық шама. Бірқалыпты жұмыс істейтін жүйе үшін Қуат: N=А/t өрнегі бойынша есептеледі, мұндағы А – t уақыт ішінде істелетін жұмыс, жалпы жағдайда N = \frac{dA}{dt} \,\! , dA – элементар уақыт бірлігі (dt) ішіндегі элементар жұмыс.

Дененің қозғалыс бағытымен әсер ететін тұрақты күштің Қуатынын: P = \mathbf F \cdot \mathbf v өрнегімен де анықтауға болады, мұндағы F – денеге әсер ететін күш, V – дененің жылдамдығы. Қуаттың бірліктердің халықаралық жүйесіндегі (СИ) өлшем бірлігі – Ватт (Вт). Вт=Дж/с. Қуаттың еселі өлшемдері:1 кВт=103Вт, 1 МВт=106Вт техникада кеңінен қолданылады; сонымен қатар Қуат бірлігі ретінде ат күші (а. к.) де қолданылады, 1 а.к.=735,5Вт x0,74 кВт. N = \frac{\Delta A}{\Delta t} \,\!

Тағы да...

Үздік сурет

Thunder lightning Garajau Madeira 289985700.jpg
Найзағайдың жарқырауы.

Таңдаулы дәйексөз

Wikiquote-logo.svg Маған оқуға қақпалайтын жалғызым - бұл менің бiлiмім.

Таңдаулы физиктер

Альберт Эйнштейн Ампер, Андре Мари Бор Нильс Паскал, Блез
Исаак Ньютон Макс Карл Эрнст Людвиг Планк Рентген Вильгельм Конрад Майкл Фарадей
Шарль-Огюстен Кулон Гендрик Антон Лоренц Христиан Гюйгенс Вернер Гейзенберг
Пуассон Симон Дени Георгий Антонович Гамов [[File:|66px|link=Пьер Кюри|Пьер Кюри]] Тесла, Никола

Таңдалған тұлға

Galileo.arp.300pix.jpg
Галилео Галилей (итал. Galileo di Vincenzo Bonaiuti de' Galilei; 15 ақпан 1564, Пиза — 8 қаңтар 1642, Арчетри, Флоренция маңы) — итальян философы, математик, физик, механик және астроном, өз заманындағы ғылымға өте қатты әсер еткен. Ол Италияның Пиза қаласында 1564 жылдың 15 ақпанында ақсүйек отбасында туған. 1581 жылы Пиза университетіне түсіп, медицинаны оқып үйренеді. Мұнда ол Аристотель, Евклид, Архимед еңбектерімен танысады. Сөйтіп, геометрия мен механикаға әуестенген Галилей медицинаны тастайды. 1592 жылы Падуяда математика кафедрасын басқарады. Галилей өзінің алғашқы телескопын (1609) құрастырады да, осы телескоптың көмегімен Шолпан планетасының фазасын, Күндегі дақты, Юпитердің төрт серігін, Сатурнның сақинасын ашты. Дін басылары тыйым салған соң (1616), ұзақ уақыт үй тұтқынында ұсталды. Галилей ашқан жаңалықтар дүниенің гелиоцентрлік жүйесі туралы ілімнің жеңіп шығуына ықпал етті. Ол ұлы ғалым болумен бірге, музыкант, суретші, ақын, әдебиетші де болған. Галилей 1642 жылдың сегізінші қаңтарында Флоренция маңындағы Арчетри қаласында дүние салды.
Тағы да...

Санаттар

Мен қалай көмек көрсете аламын

Жобалар

Commons-logo.svg Викиқор Wiktionary-logo-ru.png Викисөздік Wikisource-logo.svg Викитека Wikiquote-logo.svg Викидәйек

Бұл порталды толықтырып, Уикипедияға көмектесуге шағырымыз. Жобаның қатысушылары