Шаянот

Уикипедия — ашық энциклопедиясынан алынған мәлімет
Мында өту: шарлау, іздеу

Disambig gray.svg Басқа мағыналар үшін, Шаянот (айрық) деген бетті қараңыз.

Arum
Arum palaestinum
Arum palaestinum
Ғылыми топтастыруы
Дүниесі: Plantae
(unranked) Monocots
Сабы: Alismatales
Тұқымдасы: Araceae
Кіші тұқымдасы: Aroideae
Тайпасы: Areae
Тегі: Arum L.
Species

See text.

Шаянот (Arum) — осы аттас тұқымдасқа жататын түйнекті өсімдіктер. Орталық және Оңтүстік Еуропа мен Батыс Азияда кездесетін 15 түрі белгілі. Қазақстанда биіктігі 2000 м-ге дейін, көлеңкелі, сызды жерлерде, аңғар-сайларда, жартас, бұта, ағаштың арасында өсетін 1 түрі — Корольков Ш-ы (А. korolkovіі) бар. Оның биікт. 50 — 60 см, тамыр түйнегі домалақ не сопақшалау, аздап қабысыңқы келеді. Жапырағының ұзындығы 15 см, ені 10 см, ұзын сағақты. Гүлі дара жынысты, гүлінің сыртын жабын жауып жатады, олар собық гүлшоғырына топталған. Аналық гүлдері собықтың төм. бөлігінде, аталық гүлдері сәл жоғары, екеуінің арасында жыныссыз [гүл|гүлдері] орналасады. Мамыр — маусым айларында гүлдеп, жемістенеді. Жемісі жидекке ұқсас домалақ, қызыл түсті. Шаяноттың түйнегінде алкалоидтар бар, сондықтан улы болады. Бірақ оларды қайнатқанда улылығын жояды, сондықтан жеуге жарамды. Халық медицинасында дәрілік шөп ретінде қолданылады.

Сілтемелер [өңдеу]