Шымборска, Вислава
Қазақша Уикипедияның мағлұматы
| Вислава Шымборска | |
|---|---|
 Вислава Шымборска |
|
| Туғаны | 1923 шілденің 2 (84 жаста) Курник, Полша |
| Мансабы | Ақын, Сыншы, Аудармашы |
| Ұлты | Полша |
| Елеулі сыйлығы(тары) | Әдебиеттен Нобел сыйлығы 1996 |
Вислава Шымборска (полякша: Wisława Szymborska) — поляк ақыны, Әдебиеттен Нобел сыйлығының жүлдегері (1996).
Оның кітаптары Польшада сатылым жағынан сол жердегі мықты проза жазушыларының кітаптарымен тең түсетін. Сонымен қоса оның олеңдері коптеген Европа тілдеріне жане араб, жапон, қытай тілдеріне аударылған.
[өңдеу] Өмірбаяны
1931 жылы Шымборсканың отбасы Кракувке көшеді. Осыдан бастап оның өмірі осы қаламен тығыз қатысып жатты: осында оқыды, осында қызмет істеді, осында тұрақты тұрғын болып қалды.
1939 жылы 2-дүние жүзілік соғыс басталғанда ол және де осында астыртын мектепте оқытушылығын жалғастыра берді. 1943 жылдан бастап ол темір жол жұмысшысы болып жұмыс істеді, әрі амалын тауып Алманияға зорлықты еңбекке әкетілуден құтылып қалды, осы кездерден бастап ол әңгімелер жаза бастады, оқта-текте өлең де жазды.
1945 жылдардың басында Шымборска поляк тілі мен әдебиетін үйренді, кейіннен Кракувтегі Ягеллөн университетінде қоғамтану мамандығында білім алды. 1945-жылы наурызда оның тұңғыш жыр жинағы «Мен сөз іздеп жүремін» баспадан шықты.
[өңдеу] Өлеңдері
Бройгелдің екі маймылы
Түсімде мен маусымдық сынауда екем,
Ал еденде байлаулы екі маймыл,
Арттарында жайнаған ашық аспан,
Толқындайды көп-көңбек теңіз жәй бір.
Адамзат тарихынан сынау беріп,
Мен отырмын, мәңгіріп, басым зеңіп.
Біреуі отыр, көзде мысқыл, міз бақпай,
Ал біреуі салды ұйқыны, шырқатты-ай!
Жауап таппай мен қаңғырған сол сәтте —
Ана шіркін баяу қозғап шынжырын
Жігер беріп, естіртеді сылдырын.
Құлыптасыма
Мұнда жатыр көнешіл ақын айел,
Қойылған үтір секілді.
Жерден мәңгі тыныштық алған ол енді,
Болмасада әдеби топтың төрінде,
Жазбаса да көп өлеңді не түрлі.
Деме оның моласы тым жұпыны,
Алды өзіндік шапағатын — ұқығын:
Мұң сарынмен, кекіргүлем көмкеріп
шақырады қоналқаға үкіні.
Беу, жүргінші, есептеуішіңді қойыныңнан алғайсың,
Шымборсканың тағдыры үшін бір минөт үнсіз қалғайсың.
