انناپۋرنا

انناپۋرنا - گىيمالاي تاۋىنداعى بىيىك شىڭدار. نەپالدىڭ ورتالىعىندا ورنالاسقان تاۋ تىزبەكتەرىنەن تۇرادى. انناپۋرنا پوكحارا تاۋ تىزبەكتەرىنىڭ سولتۇستىگىندە باتىستان شىعىسقا قاراي سوزىلىپ جاتىر. جانارتاۋ وشاعى وڭتۇستىگىندە انناپۋرنادان - ۷۲۱۹ م، گانگتان - ۷۶۴۷ م، گانگاپۋرنادان - ۷۴۵۵ م، III انناپۋرنادان - ۷۵۵۵ م، IV انناپۋرنادان - ۷۵۲۵ م جانە II انناپۋرنادان - ۷۹۲۵ م قاشىقتىقتا ورنالاسقان. انناپۋرنا گىيمالاي تاۋ تىزبەكتەرىندەگى نەپالدىڭ كۇرىش قويماسى رەتىندە دە بەلگىلى. انناپۋرنا - گىيمالاي ٴىرى تاۋ ماسسىيۆىنە جاتادى. ول ەڭ بىيىك تاۋلاردىڭ تىزىمىندە ونىنشى ورىنعا ىييە. ۱۹۵۰ جىلى انناپۋرنا العاش رەت الەمدەگى بىيىكتىگى ۸۰۰۰ م-لىك تاۋلاردىڭ قاتارىنا ەنگىزىلدى. انناپۋرنا - سانسكرىيت اتاۋى، ماعىناسى «اسىراۋشى قۇداي» دەگەندى بىلدىرەدى. انناپۋرنانىڭ وڭتۇستىك بەتكەيىندەگى بازالىق لاگەر «انناپۋرنا پانا ورنى» دەگەن اتپەن بەلگىلى. انناپۋرنا تاۋىنىڭ باتىس جانە سولتۇستىك- باتىس شاتقالدارىندا مۇزدىقتار اعادى. جورىق جولى تاۋ قىراتتارىنىڭ باۋرايىندا ورنالاسقان. انناپۋرنانىڭ وڭتۇستىك بەتكەيى الەمدەگى ەڭ ٴىرى ٴارى تىك بەتكەيلەردىڭ ٴبىرى بولىپ سانالادى. بەتكەيدىڭ ولشەمى مەن قۇرىلىسى ەرەكشە. انناپۋرنا ايماعى كالىي گانداكىي وزەنىنىڭ گىيمالايدى قىيىپ وتەتىن تۇسىندا، ۇلكەن شاتقالدىڭ شىعىسىندا ورنالاسقان. تاۋدىڭ وڭتۇستىك بەتكەيى ەۆەرەست تاۋىنىڭ وڭتۇستىك-باتىس بەتكەيىمەن سالىستىرعاندا ۹۱۴ م-گە بىيىك. انناپۋرنا ەڭ بىيىك تاۋلاردىڭ تىزىمىندە ونىنشى ورىنعا ىييە. انناپۋرنا گىيمالايداعى بىيىكتىگى ۸۰۰۰ م شىڭدار اراسىنداعى ەڭ العاش تانىلعان شىڭ بولىپ تابىلادى.

انناپۋرنا تاۋى (ۇشاقتان تۇسىرىلگەن)

انناپۋرنا جوتاسىنىڭ باستى شىڭدارى[وڭدەۋ]

شىڭدار	بىيىكتىگى، م	كووردىيناتالارى	العاشقى باعىندىرۋ
انناپۋرنا I (نەگىزگى)	۸۰۹۱	۲۸°۳۵′۴۲″ س. ە. ۸۳°۴۹′۰۸″ ش. ب. / ۲۸.۵۹۵۰۰° س. ە. ۸۳.۸۱۸۸۹° ش. ب. / ۲۸.۵۹۵۰۰؛ ۸۳.۸۱۸۸۹ (انناپۋرنا I) ^(G) ^(O) ^(يا)	۱۹۵۰ جىل، فرانتسۋزسكىييە ٴالپىينىيستى مورىيس ەرتسوگ جىنە لۋىي لاشەنال
انناپۋرنا II	۷۹۳۷	۲۸°۳۲′۲۰″ س. ە. ۸۴°۰۸′۱۳″ ش. ب. / ۲۸.۵۳۸۸۹° س. ە. ۸۴.۱۳۶۹۴° ش. ب. / ۲۸.۵۳۸۸۹؛ ۸۴.۱۳۶۹۴ (انناپۋرنا II) ^(G) ^(O) ^(يا)	۱۹۶۰ جىل، دجىيممىي روبەرتس باستاعان برىيتان-ٴۇندى-نەپال توبى، شىڭدى رىيتشارد گرانت، كرىيس بونىينگتون جانە شەرپا انگ نىيما باعىندىردى
انناپۋرنا III	۷۵۵۵	۲۸°۳۵′۰۶″ س. ە. ۸۳°۵۹′۲۷″ ش. ب. / ۲۸.۵۸۵۰۰° س. ە. ۸۳.۹۹۰۸۳° ش. ب. / ۲۸.۵۸۵۰۰؛ ۸۳.۹۹۰۸۳ (انناپۋرنا III) ^(G) ^(O) ^(يا)	۱۹۶۱ جىل، ۇندىلىك توپ: موحان كولىي، سونام دجىياستو جانە سونام گىيرمىي
انناپۋرنا IV	۷۵۲۵	۲۸°۳۲′۲۰″ س. ە. ۸۴°۰۵′۱۳″ ش. ب. / ۲۸.۵۳۸۸۹° س. ە. ۸۴.۰۸۶۹۴° ش. ب. / ۲۸.۵۳۸۸۹؛ ۸۴.۰۸۶۹۴ (انناپۋرنا IV) ^(G) ^(O) ^(يا)	۱۹۵۵ جىل، حاينتس ستەينمەتس، حارالد بىيللەر ىي يۋرگەن ۆەللەنكامپ اتتى نەمىس الپىينىيستەرى
گانگاپۋرنا	۷۴۵۵	۲۸°۳۶′۲۱″ س. ە. ۸۳°۵۷′۵۴″ ش. ب. / ۲۸.۶۰۵۸۳° س. ە. ۸۳.۹۶۵۰۰° ش. ب. / ۲۸.۶۰۵۸۳؛ ۸۳.۹۶۵۰۰ (گانگاپۋرنا) ^(G) ^(O) ^(يا)	۱۹۶۵ جىل، گۋنتەرا حاۋزەرا باسقارعان نەمىس توبى، ۱۱ ادام شىڭعا شىقتى
وڭتۇستىك انناپۋرنا	۷۲۱۹	۲۸°۳۱′۰۴″ س. ە. ۸۳°۴۸′۲۱″ ش. ب. / ۲۸.۵۱۷۷۸° س. ە. ۸۳.۸۰۵۸۳° ش. ب. / ۲۸.۵۱۷۷۸؛ ۸۳.۸۰۵۸۳ (انناپۋرنا يۋجنايا) ^(G) ^(O) ^(يا)	۱۹۶۴ جىل، جاپون توبى، شىڭدى س. يۋيەو ىي مىينگما تسەرىينگ باعىندىردى
تىيلىيتشو (تاۋ)	۷۱۳۴	۲۸°۴۱′۰۴″ س. ە. ۸۳°۴۸′۱۶″ ش. ب. / ۲۸.۶۸۴۴۴° س. ە. ۸۳.۸۰۴۴۴° ش. ب. / ۲۸.۶۸۴۴۴؛ ۸۳.۸۰۴۴۴ (پىيك تىيلىيتشو) ^(G) ^(O) ^(يا)	۱۹۷۸ جىل، ەمانۋەل شمۋتتس (فرانتسىييا) ەكسپەدىيتسىيياسى
نىيلگىيرىي	۷۰۶۱	۲۸°۴۱′۲۱″ س. ە. ۸۳°۴۴′۴۸″ ش. ب. / ۲۸.۶۸۹۱۷° س. ە. ۸۳.۷۴۶۶۷° ش. ب. / ۲۸.۶۸۹۱۷؛ ۸۳.۷۴۶۶۷ ^(G) ^(O) ^(يا)	۱۹۶۲ جىل، نىيدەرلاندتىق گىيمالاي ەكسپەدىيتسىيياسى، باسشىسى — لىيونەل تەررە
ماتشاپۋتشارە	۶۹۹۳	۲۸°۲۹′۵۲″ س. ە. ۸۳°۵۶′۴۷″ ش. ب. / ۲۸.۴۹۷۷۸° س. ە. ۸۳.۹۴۶۳۹° ش. ب. / ۲۸.۴۹۷۷۸؛ ۸۳.۹۴۶۳۹ (انناپۋرنا يۋجنايا) ^(G) ^(O) ^(يا)	ٴالى باعىنباعان. جەرگىلىكتى تۇرعىندار بۇل جەردى ولاردىڭ شىيۆا قۇدايلارىنىڭ ٴۇيى دەپ ەسەپتەپ، وعان تابىنادى. بۇعان شىعۋعا تىيىم سالىنعان^[۱]