Jarnama

Jarnama, reklama (franc. reclame, lat. reclamo — jar salamın) — tawarlardıñ, qızmet körsetwdiñ tutınwşılıq qasïyeti twralı aqparat berw jäne oğan degen suranıstı köbeýtw maqsatında taratılatın xabarlama; belgili bir adamdar, uýımdar, ädebïyet pen öner şığarmaları twralı xabar taratıp, olardı äýgilew. Jarnama köpşilik aqparat quraldarı (teledïdar, radïo, gazet, Ïnternet, prospektiler, plakattar, t.b.) arqılı jüzege asırılatın kommwnïkacïyanıñ aqılı türi bolıp tabıladı. Kez kelgen Jarnama xabarlamalıq, bolmasa nazar awdartwşılıq sïpatımen erekşelendi. Jarnamanıñ türleri köp: satw ornındağı Jarnama, ïnstïtwcïonaldıq (jaqsı pikir qalıptastırw maqsatındağı) Jarnama, xabarlamalıq Jarnama, sawda jäne kölik jüýesindegi Jarnama, köşe Jarnaması (plakat, afïşa), awızşa Jarnama, baspalıq Jarnama t.b. Jarnamanıñ qarapaýım türleri b.z.b. paýda boldı. Ejelgi Grekïya men Ejelgi Rïmde Jarnama xabarlandırwların ağaş taqtaýlarğa jazıp, xalıq köp jïnalatın alañdarda aýğaýlap jar salatın bolğan. Baspağa basılğan Jarnamalar Anglïya men Francïyada 17 ğ-da paýda boldı. Jarnama qazaq xalqına da ejelden belgili. Onıñ awızşa ülgileri folʹklorlıq ädebïyette “jarlıq şaşw”, “jar salw” uğımdarımen berilgen. Jarnama ülgileri “Qobılandı batır”, “Muñlıq-Zarlıq” jäne “Oğıznama” jırlarında bar. 19 ğ-dıñ ayağında “Türkistan walayatı”, “Dala walayatı” gazetterinde sayasï-ékon. mäselelerge baýlanıstı, oqw-ağartw, ädebïyet jäne öner-bilim boýınşa Jarnamalar berilgen. 20 ğ-da Jarnamanıñ maqsatı men mazmunı keñeýip, ïkemdiligi arttı, Jarnama tiliniñ işki qurılımı saralandı. Narıqtıq ékonomïkanıñ qanat jayuına oraý Qazaqstanda jarnamalıq qızmet türleri san alwan bolıp damwda. Jarnama strategïyasımen aýnalısatın Jarnama kompanïyaları paýda boldı. Jarnamanıñ bir türi — afïşa (afficher — xabarlandırw, ilip qoyu). Teatr afïşaları — spektaklʹder jäne basqa da köñil köteretin şaralar twralı xabarlandırwlar. Afïşalar teatrdıñ aldına, köşelerge, alañdarğa jäne basqa da köpşilik jüretin orındarğa ilinedi.

Jarnama - tawarlarğa suranımdı qalıptastırıp, ulğaýtw maqsatında olardıñ qasïyetteri men körsetiletin qızmetter twralı aqparattı tïimdi bağıtta taratw.

Tağı qarañız

• Jarnama tarïxı