لىيسسابون

Уикипедия
Jump to navigation Jump to search
قالا
لىيسسابون
پورت. Lisboa
Lisbon set of images.jpg
تۋ ەلتاڭباسى
تۋ ەلتاڭباسى
اكىمشىلىگى
ەل

 پورتۋگالىييا

ستاتۋسى

استانا

ايماعى

لىيسسابون

وكرۋگ

لىيسسابون

ىشكى ٴبولىنىسى

۵۳ اۋدان

مەر

فەرناندۋ مەدىينا

تارىيحى مەن گەوگرافىيياسى
العاشقى دەرەك

۲۰۵ ب. ە. ب.

بۇرىنعى اتاۋلارى

لات. Olissipo، اراب.: al-Lixbûnâ

قالا ستاتۋسى

۱۱۷۹

كووردىيناتتارى

۳۸°۴۳′ س. ە. ۹°۱۰′ ب. ب. / ۳۸.۷۱۷° س. ە. ۹.۱۶۷° ب. ب. / ۳۸.۷۱۷؛ -۹.۱۶۷ (G) (O) (يا)كووردىيناتتار: ۳۸°۴۳′ س. ە. ۹°۱۰′ ب. ب. / ۳۸.۷۱۷° س. ە. ۹.۱۶۷° ب. ب. / ۳۸.۷۱۷؛ -۹.۱۶۷ (G) (O) (يا)

جەر اۋماعى

۸۳،۸۴ كم²

ۋاقىت بەلدەۋى

UTC+۰، جازدا UTC+۱

تۇرعىندارى
تۇرعىنى

۵۰۵ ۵۲۶[۱] ادام (۲۰۱۷)

تىعىزدىعى

۶۵۰۳،۴ ادام/كم²

اگلومەراتسىييا

ۇلكەن لىيسسابون

ۇلتتىق قۇرامى

پورتۋگالدار

ەتنوحورونىيم

لىيسسابوندىق

رەسمىي ٴتىلى

پورتۋگال ٴتىلى

ساندىق ىيدەنتىيفىيكاتورلارى
تەلەفون كودى

+۳۵۱ ۲۱

پوشتا ىيندەكستەرى

۱۰۰۰-۱۹۰۰

cm-lisboa.pt

لىيسسابون كارتادا
لىيسسابون
لىيسسابون
ماركىيزا دە پومبالا اۋدانى.

لىيسسابون (پورت. Lisboa) — پورتۋگالىييانىڭ استاناسى.

گەوگرافىييالىق سىيپاتتاما[وڭدەۋ]

اتلانت مۇحىيتىنان ۱۵ كم جەردە، تەجۋ وزەنىنىڭ كەڭ ساعاسىندا، پىيرەنەي تۇبەگىنىڭ وڭتۇستىك-باتىس جاعالاۋىنداعى قولايلى جەردە تۇر. قالا اۋداندارى وزەن ساعاسىنان الەنتەجۋ جاعاجايلارىنا دەيىن سوزىلىپ جاتقان لىيسسابون جاعالاۋلارىندا ورنالاسقان. استانالىق مەگاپولىيستىڭ قازىرگى زامانعى كوپ قاباتتى ۇيلەرى شەتكى ايماقتارداعى تابىيعاتى اسەم، شاعىن كەنتتەرگە بىرىككەن بالىقشىلار مەكەندەرىمەن الماسادى.

لىيسسابوننىڭ توڭىرەگىندەگى تابىيعىي جاعدايلار تىرشىلىك ٴۇشىن وتە قولايلى. اتلانت مۇحىيتىنان ىلعالدى اۋا اعىنىنىڭ تۇراقتى كەلىپ تۇرۋى كلىيماتتى جەتكىلىكتى دارەجەدە جۇمساق ەتەدى، مۇندا قىستا جىلى (اۋا تەمپەراتۋراسى +۹°س بەلگىدەن تومەن تۇسپەيدى)، ال جازدا شامالى ىستىق (تامىزداعى ورتاشا تەمپەراتۋرا + ۲۴ °س-تان اسپايدى) بولادى.

وسىمدىكتەر دۇنىييەسى[وڭدەۋ]

جاعالاۋداگى اۋدانداردا ورمانداردىڭ اياۋسىز جويىلۋىنا قاراماستان، لىيسسابوننىڭ اينالاسى وسىمدىكتەر دۇنىييەسى باي تەڭىز جاعالاۋىندا وسەتىن قاراعاي، ەۆكالىيپتتەر، ماڭگى جاسىل بۇتالار (ماكۆىيستەر) ساقتالعان. بىيىك ٴارى قالىڭ بولىپ وسەتىن ماسسىيۆتەر لاندشافتىعا قايتالانباس اسەمدىك بەرەدى.

حالقى[وڭدەۋ]

لىيسسابون — پورتۋگالىييانىڭ ەڭ ٴىرى قالاسى، ونىڭ ۶۷۸ مىڭنان اسا تۇرعىنى بار، ال ۇلكەن لىيسسابون اگلومەراتسىيياسىندا ۲،۱ ملن-عا جۋىق ادام تۇرادى. پورتۋگالىييانىڭ استاناسى — ٴبىر ۇلتتى قالا، ونىڭ حالقىنىڭ ۹۷٪-ىن پورتۋگالدىقتار، تەك ۳٪-ىن شەتەلدىك ازاماتتار قۇرايدى. سولاي بولسا دا داستۇرلەرى مەن مادەنىييەتى تەك جەرگىلىكتى تۇرعىنداردىڭ عانا ەمەس جاپونىييا، ٴۇندىستان، افرىيكا مەن تاعى دا بىرقاتار ەلدەر ساياحاتشىلارىنىڭ ىقپالىمەن قالىپتاسقان لىيسسابوننىڭ كوپ عاسىرلىق تارىيحى وعان، "قاراما-قارسىلىقتار قالاسى" اتالۋىنا قۇقىق بەرەدى. لىيسسابون تۇرعىندارىنىڭ كوپشىلىك بولىگىنىڭ ٴتىلى بەلگىلى ٴبىر دارەجەدە ىيسپان تىلىنە ۇقساس، بىراق سوزدەردىڭ ايتىلۋى، جازۋ ەرەجەلەرىمەن ەرەكشەلەنەتىن پورتۋگال تىلىندە سويلەيدى. لىيسسابوندى پورتۋگالىييا قالالارىنىڭ ٴىنجۋ-مارجانى دەپ اتايدى. ول كوپتەگەن تۋرىيستەردى ٴوزىنىڭ تاماشا شىركەۋلەرى، زاموكتارى، ورتاعاسىرلىق كوشەلەرى جانە مۇرايجايلارىمەن تارتادى.[۲]

دەرەككوزدەر[وڭدەۋ]

  1. https://www.pordata.pt/MicroPage.aspx?DatabaseName=Municipios&MicroName=Popula%C3%A7%C3%A3o+residente+total+e+por+grandes+grupos+et%C3%A1rios&MicroURL=390&
  2. قازىرگى دۇنىييە گەوگرافىيياسى: حرەستوماتىييا. جالپى ٴبىلىم بەرەتىن مەكتەپتىڭ قوعامدىق-گۋمانىيتارلىق باعىتىنداعى ۱۱-سىنىبىنا ارنالعان وقۋ قۇرالى. / ق. احمەتوۆ، ت. ۋۆالىييەۆ، گ. تۇسىپبەكوۆا. —الماتى: "مەكتەپ" باسپاسى، ۲۰۰۷. ISBN ۹۹۶۵-۳۶-۲۱۶-۵