Словак тілі

Уикипедия жобасынан алынған мәлімет
Jump to navigation Jump to search
Словак тілі
Өз атауы:

словенскй жазyк, словенčіна, словенскá реč

Елдер:

Словакия;
Чехия, Сербия, Венгрия, Румыния, Аустрия, Хорватия, Украина;
Канада, АҚШ;
Аустралия.

Ресми күйі:

 Словакия;
 Еуроодақ.
Аймақтық немесе жергілікті тіл:
 Аустрия;
 Босния және Герцеговина;
 Мажарстан;
 Польша;
 Румыния;
 Сербия;
 Украина;
 Хорватия;
 Чехия.

Реттейтін мекеме:

Словак Республикасы Мәдениет министрлігінің Мемлекеттік тіл департаменті

Сөйлеушілер саны:

около 5,2 млн человек (2015)

Классификация
Санаты:

Еуразия тілдері

Үндіеуропалық тілдер

Жазуы:

латиница (словак алфавиті)

Тіл коды
МЕСТ 7.75–97:

сло 605

ЫСО 639-1:

ск

ЫСО 639-2:

слк/сло

ЫСО 639-3:

слк

Тағы қараңыз: Жоба:Лингвистика

Словак тілі (өз атауы: словенčіна, словенскá реč) — словактар тілі, славян тілдерінің бірі. Чех тіліне жақын, олар чех-словак кіші тобына батысславян тобының тілдеріне аясында бірігеді" [1][2][3]. Словакия Республикасы ресми тілі және Еуропалық одақтағы 24 ресми тілдерінің бірі. Негізінен Словакия, сондай-ақ словак тілін тұтынушылар тұратын Чехия, Сербия, Венгрия, Румыния, Аустрия, Хорватия, Канада, АҚШ, Аустралия, Украина және басқа елдерде таралған[4]. Бірқатар Орталық және Шығыс Еуропа мемлекеттерінде, словактар, әдетте, жинақы қоныстанған аймақтарда, словак тілінің өңірлік мәртебесі бар .

Жалпы саны сөйлейтін шамамен 5,2 млн адам (2013), оның ішінде Словакия — 4,34 млн адам (2012)[5].

Лингвогеография[өңдеу]

Таралу аймағы мен саны[өңдеу]

Словакиядағы словак тілінің таралуы [6]
Словак тілі Словакиядағы қалған тілдердің арасында[7]
Венгриядағы словак тілінің таралуы
Воеводиндегі словакиялық елді мекендер (Сербия)
АҚШтағы словак диаспорасының ең ірі қоныстануы
Әлем елдері Халық саны

(адам.)

Санақ жылы

(Есеп)

Чехия 235 475[8] 2011
Сербия 49 796 2011
Канада 17 580 2011
Венгрия 16 266 2011
Румыния 12 802 2011
Аустрия 10 234 2001
Аустралия 4990 2011
Хорватия 3792 2011
Украина 2633 2001
Ресей 1445 2010
Польша 765 2011
Словак тілі диалектілері[9]
  • Батыссловак диалекті:
    • солтүстік говоры: верхнетренчинские, нижнетренчинские және поважские;
    • оңтүстік-шығыс говоры: средненитранские және нижненитранские;
    • оңтүстік-батыс говоры: загорские және трнавские.
  • Ортасловак диалектісі:
    • солтүстік говоры: липтовские, турчанские, оравские және верхненитранские;
    • оңтүстік говоры: зволенские, гонтянские (гонтские), тековские, новоградские және гемерские.
  • Шығыссловак диалектісі:
    • батыс говоры: спишские және абовские;
    • орталық говоры: шаришские және земплинские;
    • шығыс говоры: сотацкие және ужские.
әріп словакша атауы негізгі

аллофон (МФА)

басқа

аллофоны

А а á [а]
Á á длһэ á [аː]
Ә ә šірокэ е[~ 1] [æ]
Б б бэ [б] [п]
Ц ц цэ [т͡с] [д͡з]
Č č čэ [т͡ʃ] [д͡ʒ]
Д д дэ [д] [т]
Ď ď ďэ[~ 2] [ɟ] [ц]
Дз дз дзэ [д͡з] [т͡с]
Дž дž дžэ [д͡ʒ] [т͡ʃ]
Е е э [ɛ]
Э э длһэ э [ɛː]
Ф ф еф [ф]
Г г гэ [г] [к]
Һ һ һá [ɦ] [х]
Цһ цһ цһá [х]
Ы і í [і]
Í í длһэ í [іː]
Ж ж жэ [ж]
К к кá [к] [г]
Л л ел [л]
Ĺ ĺ длһэ ел [лː]
Ľ ľ еľ[~ 3] [ʎ]
әріп словакша атауы негізгі аллофон (МФА) басқа

аллофоны

М м ем [м]
Н н ен [н]
Ň ň еň[~ 4] [ɲ]
О о ó [ɔ]
Ó ó длһэ ó [ɔː]
Ô ô о с вокáňом [ұ̯ɔ]
П п пэ [п] [б]
Қ қ квэ [кв]
Р р ер [р]
Ŕ ŕ длһэ ер [рː]
С с ес [с] [з]
Š š еš [ʃ] [ʒ]
Т т те [т] [д]
Ť ť ťэ[~ 5] [ц] [ɟ]
Ұ ұ ú [ұ]
Ú ú длһэ ú [ұː]
В в вэ [в] [ф]
У у двожітэ вэ [в] [ф]
Х х ікс [кс] [гз]
Y y yпсілон [і]
Й й длһй yпсілон [іː]
З з зет [з] [с]
Ž ž žет [ʒ] [ʃ]
  1. ↑ Другое название: а с двома бодкамі.
  2. ↑ Другое название: мәккэ ďэ.
  3. ↑ Другое название: мәккэ ел.
  4. ↑ Другое название: мәккэ ен.
  5. ↑ Басқа атауы: мәккэ ťэ.

Дереккөздер[өңдеу]

  1. ↑  Сербия
  2. ↑ Широкова А. Г. {{цоұнтрy дата Западнославянские языки|флагцоұнтрy/цоре|варіант=|сізе=|наме=}}
  3. ↑ Смирнов Л. Н. Западнославянские языки. Словацкий язык // Языки мира. Славянские языки — М.: Ацадеміа, 2005. — Б. 274—275. — ЫСБН 5-87444-216-2.
  4. ↑ Широкова А. Г. {{{тақырыбы}}}.
  5. ↑ Статістіцс. Демографіа а соціáлне šтатістікy. Сčíтаніе обyватеľов, домов а бyтов. Сčíтаніе обyватеľов, домов а бyтов 2011. Зáкладнэ вйследкy. Словенскá репұбліка. Таб. 12. Обyватеľство СР подľа нажčастежšіе поұžíванэһо жазyка на вережності  (словак.). Šтатістіцкй úрад Словенскеж репұблікy (2011).
  6. ↑ Жұһаščíковá Ывана, Šкáпік Павол, Šтұковскá Зұзана Зáкладнэ úдаже зо Сčíтаніа обyватеľов, домов а бyтов 2011, обyватеľство подľа матерінскэһо жазyка  (словак.). Šтатістіцкй úрад Словенскеж репұблікy (03.07.2012).
  7. ↑ Статістіцс. Демографіа а соціáлне šтатістікy. Сčíтаніе обyватеľов, домов а бyтов. Сčíтаніе обyватеľов, домов а бyтов 2011. Зáкладнэ вйследкy. Словенскá репұбліка. Таб. 11. Обyватеľство СР подľа матерінскэһо жазyка  (словак.). Šтатістіцкй úрад Словенскеж репұблікy (2011).
  8. ↑ Из общего числа в 235 475 человек, указавших в ответе на вопрос переписи о родном языке словацкий, 154 465 человек указали его как единственный родной язык, 76 660 человек указали два родных языка — чешский и словацкий, 2250 человек — словацкий и венгерский, 2100 человек — словацкий и цыганский.
  9. ↑ Úвод. О жазyкұ. Нáреčіа. Úземнэ čлененіе словенскйцһ нáреčí  (словак.). Словаке.еұ. Басты дереккөзінен мұрағатталған 2 мамыр 2013.

Сілтемелер[өңдеу]

Бұл үлгіні қарау Бұл үлгіні талқылау Бұл үлгіні өңдеу
Батыс славян
Шығыс славян
Оңтүстік славян
Басқалар
(†) Өлі тілді белгілейді
«https://kk.wikipedia.org/w/index.php?title=Словак_тілі&oldid=2723299» бетінен алынған