اينەك

Уикипедия
Jump to navigation Jump to search

اينەك – قۇرامىندا شىنى تۇزەتىن كومپونەنتتەر (كرەمنىيي توتىعى، بور، الليۋمىينىيي، فوسفور ت.ب.) مەن مەتالل توتىقتارى (لىيتىيي، كالىيي، ماگنىيي، قورعاسىن ت.ب.) بار بالقىمانى سۋىتۋ ناتىيجەسىندە الىناتىن قاتتى، امورفتى،وپتىيكالىق ٴمولدىر (قۇرامىنا بايلانىستى) اينەك ٴتۇردى ماتەرىيال.

شىنى قۇرىلىستا، سانىيتارلىق تەحنىيكادا قولدانىلادى، تاماق جانە حىيمىييالىق ىدىستار جاساۋدا كەڭىنەن پايدالانىلادى.

رەسپۋبلىيكادا شىنى مەن شىنى كرىيستالدى ماتەرىيالداردىڭ قۇرىلىمىنا بايلانىستى عىلىمىي زەرتتەۋلەر ۱۹۶۰ جىلدان ۱۹۶۰ جىلدان قازاق حىيم-تەحنولوگىييالىق ىينستىيتۋتىندا، كەيىن – جامبىل گىيدرومەلىيوراتسىييا-قۇرىلىس ىينستىيتۋتى مەن الماتى قۇرىلىس ماتەرىيالدارى عىلىمىي زەرتتەۋ جانە جوبالاۋ ىينستىيتۋتىندا (س.ت. سۇلەيمەنوۆ، ۆ.و. ەسىموۆ، ت.ٴا. ابدۋالىييەۆ، ۆ.ف. ۆەرنەر، ا.ا. مىرزاحوجايەۆ ت.ب.)، قازاق رەسپۋبلىيكاسى عىلىم اكادەمىيياسىنىڭ حىيمىييا عىلىمدار ىينستىيتۋتىندا (يۋ.ا.موركەرەنكوۆ، ل.ن. شەلۋدياكوۆ ت.ب.) جۇرگىزىپ كەلدى. زەرتتەۋ جۇمىستارى جەرگىلىكتى تابىيعىي شىيكىزات پەن ونەركاسىپ قالدىقتارىن پايدالانا وتىرىپ، ٴار ٴتۇرلى ماقساتقا ارنالعان بۇيىمدار شىعارۋ تەحنولوگىيياسىنا باعىتتالعان.

ەكىباستۇز مەملەكەتتىك ايماقتىق ەلەكتر ستانتسىيياسىنىڭ كۇلىنەن ٴتۇسى قارا ٴتۇستى «ماربلىيت» ٴتىيپتى شىنى ٴتارىزدى قاپتاما تاقتالار؛ بەتى جالىنمەن جىلتىراتىلعان ٴتۇرلى-ٴتۇستى شىنىدان تۇراتىن قوس قاباتتى كوركەم قاتتاما ماتەرىيالدار رەتىندە قولدانىلاتىن شىنى-كرىيستاللىيت تاقتالار؛ ۇيلەردىڭ ارحىيتەكتۋراسىن جاقسارتۋعا، تەحنىيكالىق ماقساتقا ارنالعان اق جانە قارا ٴتۇستى شلاكسىيتالدى، كۇلسىيتالدى بۇيىمدار؛ قىمبات مەتاللدار مەن لەگىيرلەنگەن قورىتپالاردى الماستىراتىن بىيولوگىييالىق ىيندىيففەرەنتتى فىيزىيكا-مەحانىيكالىق قاسىييەتتەرى مەن كوسمەتىيكالىق ەففەكتىسى جوعارى ٴتىس ورتوپەدىيياسىنا قاجەتتى سىيتالدار ت.ب. جاسالدى.

رەسپۋبلىيكادا شىنى ىدىستاردى دايىندايتىن جەرگىلىكتى ونەركاسىپ مىينىيسترلىگىنە قاراستى ەكى كاسىپورىن (جامبىل، ششۋتشىينسك قالالارىندا) بار.

قالىڭدىعى ۴ جانە ۶ مم ەكى قاباتتى اينەك تەرەزەلەر ستاندارتتى ۴ مم اينەكتەرمەن سالىستىرعاندا ۳۲ DBA از شۋ شىعارادى.[۱]

تۇرلەرى[وڭدەۋ]

  • ورگانىيكالىق شىنى — پولىيمەتىيلمەتاكرىيلات، پولىيستىيرول، پولىيكاربوناتتار نەگىزىندەگى وپتىيكالىق ماتەرىيالداردىڭ تەحنىيكالىق اتاۋى. تىعىزدىعى ٴبىرشاما كەم، مورتتىلىعى از، ٴجۇمسارۋ تەمپەراتۋراسى ەدوۋىر تومەن. ورگانىيكالىق شىنىدان اۆىيا، اۆتوموبىيل، كەمەجاساۋ سالالارىندا قۇرىلىمدىق ماتەرىيال رەتىندە پايدالانىلاتىن جارقىنشاقتانبايتىن ٴۇش قابات شىنى دايىندالادى.
  • ساقتاندىرۋشى شىنى — قۇرامىنا بايلانىستى تۇسىرىلگەن ساۋلەلەردى وتكىزەدى (ٴمولدىر) نەمەسە وتكىزبەيدى (ٴمولدىر ەمەس)، سونداي-اق بەلگىلى تولقىن ۇزىندىقتى ساۋلەلەردى وتكىزىپ، باسقا تولقىن ۇزىندىقتى ساۋلەلەردى وتكىزبەيدى (ٴتۇستى).
  • بروندالعان اينەك — ٴونىم ارنايى پولىيمەر نەگىزىندەگى قابىرشاقتارمەن نەمەسە سۇيىق پولىيمەرلى كومپوزىيتسىييامەن جەلىمدەلگەن اينەكتىڭ بىرنەشە قاباتتارىنان تۇرادى.[۲]
  • سۇيىق شىنى — ناترىيي جونە كالىيي سىيلىيكاتتارىنىڭ سۋداعى ەرىتىندىسى. سۇيىق شىنى — قىشقىلعا ٴتوزىمدى تسەمەنت پەن وتقا ٴتوزىمدى سىلاقتاردىڭ قۇراۋىشى، جەلىمدەگىش زات ("كەڭسە سىيلىيكات جەلىمى"). Mۇقىييات بولماسا، بىلدەكشى شاعىن جاراقات الۋى مۇمكىن.[۳]

دەرەككوزدەر[وڭدەۋ]

  1. ەكى قاباتتى تەرەزەلەر.
  2. بروندالعان اينەك.
  3. قازاق ٴتىلى تەرمىيندەرىنىڭ سالالىق عىلىمىي تۇسىندىرمە سوزدىگى: ماشىيناجاساۋ. — الماتى: "مەكتەپ" باسپاسى، ۲۰۰۷. ISBN ۹۹۶۵-۳۶-۴۱۷-۶