Адам денесі

Уикипедия — ашық энциклопедиясынан алынған мәлімет
Мұнда ауысу: шарлау, іздеу
Адам денесі, Леонардо да Винчи, 1492

Адам денесі (лат. corpus humanum) - адамның бүкіл құрылымы болып табылады, яғни бас, мойын, бағана, қолдар және аяқтар. Биологтардың есебі бойынша ересек адамның денесі отыз триллион жасушадан турады.

Адам организмінің жүйелері[өңдеу]

Толық мақаласы: Адам анатомиясы

Адам организмі - адам өмір сүруін қамтамасыз ету үшін бағытталған функцияларды жүзеге асыратын өзара байланысты жүйелер жиынтығы.

Адам организмінде қаңқа жүйесін, бұлшық ет жүесін, жүйке жүйесін, жүрек-қантамырлар жүйесін, дем алу жүйесін, ас қорыту жүйесін, зәр шығару жүйесін, репродуктивті жүйесін, эндокриндік жүйесін, иммунды жүйесін және жабынды жүйесін айқындайды.

Жүйе Зерттейтін ғылым
Human brain NIH.jpg жүйке жүйесі Нейрофизиология
Skelett-Mensch-drawing.jpg қаңқа жүйесін Ортопедия
Diagram of the human heart (cropped).svg жүрек-қантамырлар жүйесі Кардиология
Heart-and-lungs.jpg дем алу жүйесі пульмонология
Stomach colon rectum diagram-en.svg ас қорыту жүйесі Гастроэнтерология
Skin-no language.PNG жабынды жүйесі Дерматология
Gray1120.png зәр шығару жүйесі нейрология, урология
Male anatomy.png репродуктивті жүйесі гинекология (әйелдер), андрология (еркектер), сексология, эмбриология
PBNeutrophil.jpg иммунды жүйесі иммунология
Sobo 1909 605.png лимфа жүйесі онкология, иммунология
Illu endocrine system.png эндокриндік жүйесі эндокринология

Адам органдарының салмақтары[өңдеу]

Салмағы 70 кг, бойы 170 см және денесінің ауданы 1,8 кв,м 20 — 30 жасар адамның органдарының орта есеппен алынған салмақтары:

Дене құрылысы[өңдеу]

Дамыған елдерде орта есеппен алғанда ересек ер адамның бойы 1,7—1,8 м-дей, ересек әйелдің бойы 1,6—1,7 м болып саналады. Адамның бойын генотипке және фенотипке байланысты.

Химиялық құрамы[өңдеу]

Адам денесінің органдары орта есеппен 60% судан, 34% Органикалық заттардан, 6% — бейорганикалық заттардан тұрады. Органикалық заттарын құрайтын негізгі элементтер: көміртек(~18%), оттек(~65%), сутек(~10%) және азот(~3%), одан басқа фосфор(~1%) және күкүрт(~0,25%). Бейорганикалық заттардың құрамына 22 химикалық элементтер — кальций, фосфор, оттек, натрий, магний, күкүрт, бор, хлор, калий, ванадий, марганец, железо, кобальт, никель, мыс, мырыш, молибден, хром, кремний, йод, фтор, селен кіреді[1].

Дереккөздер[өңдеу]