Азаматтық талапкер

Уикипедия — ашық энциклопедиясынан алынған мәлімет
Jump to navigation Jump to search

Азаматтық талапкер, қылмыстық құқықта — қылмыстық әрекеттің салдарынан материалдық зардап шеккен, оның орнын толтыру жөніндегі талап қойған жеке азамат немесе заңды тұлға. Азаматтық талапкер ретінде танылған тұлға процестің қатысушысы болып саналады және алдын-ала тергеу аяқталған сәттен бастап іс материалдарымен танысу, алдын-ала және сот тергеулерінің барысында дәлелдемелер келтіріп, қузаухат жазу, тергеушіге, прокурорға, судьяға, сарапшыларға және процестің өзге қатысушыларына қарсылық білдіру, тергеушінің, прокурордың, соттың әрекеттеріне шағым түсіру, сот мәжілісіне қатысу және сотта сөйлеу, соттың үкімі мен ұйғарымдарының азаматтық талапқа тиесілі бөліктеріне наразылық білдіру, т.б. құқыларға ие. Осы құқыларды азаматтық талапкердің өзі тікелей немесе заңды өкілі арқылы жүзеге асыра алады. Егер де азаматтық талапкер жеке азамат болса, онда ол жәбірленушінің де процессуалдық құқыларын пайдалана алады. Соттың талап етуі бойынша азаматтық талапкер берген талабына сәйкес өзінде бар тиісті құжаттарды тапсыруға міндетті.

Сілтемелер[өңдеу]

“Қазақ Ұлттық Энциклопедиясы”, 1 - том