Алексей Васильевич Дуняшин

Алек Дуняшин
	Алек Дуняшин
	Алексей Васильевич Дуняшин
	; Дуняшин, 1930 жыл
Туған күні	8 ақпан 1904
Туған жері	Большой Толкай, Самара губерниясы, Ресей империясы
Қайтыс болған күні	1931
Мансабы	прозашы, әдебиет сыншысы
Шығармашылық жылдары	1924–1931
Шығармалардың тілі	орыс, эрзя
	Ортаққордағы санаты: Алек Дуняшин

Алексей (Алек) Васильевич Дуняшин (8 ақпан 1904 жыл, Большой Толкай, Самара губерниясы – 1931 жыл) — мордва жазушысы, публицист, әдебиет сыншысы. Орыс және эрзя тілдерінде очерктер, фельетондар, публицистика мақалалары, әңгімелер жазатын.^[1]

Өмірбаяны

Дуняшин 1904 жылғы 8 ақпанда, Самара губерниясының Большой Толкай ауылында, шаруалар отбасында дүниеге келген. 1919 жылдан ол БК(б)П мүшесі болды. Эрзятілді тұңғыш шығармалары Самарада жарық көрді де, кейін Дуняшин Мәскеу, Жаңасібірге жұмыс істейтін болды.

Сібірде Дуняшин арнайы тілші болатын. «Ад-Джерамо» газетінде ол сібірлік эрзялар өмірі жайлы баяндаған. 1925–1929 жылдары ол 30-дан астам фельетон жазды. Бұл фельетондар «Пицце-палакст» («Қалақай») жинағына енді. Аса күнделікті, әйгілеуші фельетондары сезімдігімен ерекшеленген болатын, әңгімелерімен салыстырғанда танымалдырақ көрінді.^[2]

1927 жылдан бастап Дуняшин «Кирвы тол» («Жалын») романын жазуды бастады. Романда эрзя халқының 1914–1930 жылдардағы өмірі баяндалған. 1930 жылдары романның үш бөлігі «Якстере Теште» («Қызыл Жұлдыз») газетінде жарияланды. Ақыр аяғында романды Дуняшин аяқталмай қалды.^[1]

Дуняшин, оған қоса, әдеби және сыни мақалалар жазатын. Мордва мен мокша жазушыларының «Васеня сяктт» («Алғаш ұшқындар») тұңғыш антологиясын ол жазған еді.^[1]

1931 жылы Дуняшин қайтыс болды.^[1]

Дереккөздер

↑ ^a ^b ^c ^d Дуняшин, Алексей Васильевич (орыс.). mordovlib.ru. Тексерілді, 19 мамыр 2025.
↑ Доде — Евразия // Дуняшин, Алексей Васильевич — Кеңестік энциклопедия, 1931. — P. 632.

Түпнұсқа (орыс.)

ДУНЯШИН, Алексей Васильевич (род. 1903), современный мордовский писатель и фельетонист, сын крестьянина; окончил ГИЖ; член ВКП(б) с 1919. Литературную деятельность начал в 1924; первые фельетоны — в газете «Якстере Теште» в 1926. Чисто бытовые, обличительные фельетоны Д. отличаются большой эмоциональностью, они удачнее и актуальнее его рассказов.
Центриздат выпустил сборник фельетонов и рассказов Д. «Пици палакст» (1930).

[mordovlib-1] Дуняшин, Алексей Васильевич (орыс.). mordovlib.ru. Тексерілді, 19 мамыр 2025.

[2] Доде — Евразия // Дуняшин, Алексей Васильевич — Кеңестік энциклопедия, 1931. — P. 632.

Түпнұсқа (орыс.)

ДУНЯШИН, Алексей Васильевич (род. 1903), современный мордовский писатель и фельетонист, сын крестьянина; окончил ГИЖ; член ВКП(б) с 1919. Литературную деятельность начал в 1924; первые фельетоны — в газете «Якстере Теште» в 1926. Чисто бытовые, обличительные фельетоны Д. отличаются большой эмоциональностью, они удачнее и актуальнее его рассказов.
Центриздат выпустил сборник фельетонов и рассказов Д. «Пици палакст» (1930).

[1]

[2]