Әскербасы — нұсқалар арасындағы айырмашылық

Jump to navigation Jump to search
Түйіндемесі өңделмейді
'''Әскербасы''' — [[қазақ]] халқының ежелгі [[әскери]] құрылымдарында белгілі бір [[әскер]] қосынын, жасақты басқаруға тағайындалған адамдардың жалпылама [[атау|атауы]]. <ref> Қазақтың этнографиялық категориялар, ұғымдар мен атауларының дәстүрлі жүйесі. Энциклопедия. - Алматы: DPS, 2011. - ISBN 978-601-7026-17-2 </ref>
''Әскербасылар'' қарамағындағы әскер санына байланысты [[онбасы]], [[жүзбасы]], [[мыңбасы]], [[түменбасы]], [[бас қолбасшы]] болады да, әскер түріне сәйкес [[жасақбасы]], [[мергенбасы]], [[қарауылбасы]] деп аталады. Жоғары дәрежелі ''әскербасының'' түркі тілінде “[[бек]]”, арабша “әмір”, моңғолша “ноян” деген атаулары бар. [[Парсы]] тілінен енген “салар”, [[сардар]] сөздері ''әскербасы'' дегенді білдіреді. Әскербасылыққа тағайындалған адамға әртүрлі әскери белгілер — [[ту]], [[байрақ]], [[дабыл]], [[шыңдауыл]], [[керней]] тапсырылған. Жоғары дәрежелі әкербасылардың меншігіне [[елді мекен]], ұлыстар берілген. Әскербасылыққа тағайындалған [[адам]] бұл қызметіне өзінің жауынгерлік ерлігімен, әскерді басқара білетін қабылетімен ие болған. [[Шығыс]] елдерінде кейбір [[әскербасы]] [[дәрежесі әкеден балаға [[мұрагерлік|мұрагерлікке]] қалдырылған, мысалы, әмірлік, тархандық дәрежелер.<ref>Айбын. Энциклопедия. / Бас ред. Б.Ө.Жақып. - Алматы: «Қазақ энциклопедиясы», 2011. - 880 бет.ISBN 9965-893-73-Х</ref>
 
 
12 577

өңдеме

Бағыттау мәзірі