Нарықтық экономика — нұсқалар арасындағы айырмашылық

Jump to navigation Jump to search
Түйіндемесі өңделмейді
*жалақы айырмашылығының тым алшақтығы. Фирманың бастығының жалакысы жабайы қызметкердің жалақысынан 110
есе артық;- жетімді түрде қамтамасыз етілмеген топтардың әл-ахуалы жарамды дәрежеде.
=== Жапониялық үлгі ===
 
'''Жапониялық үлгі.''' Осы замандағы шаруашылық жүргізу үлгісі дамудың ерекше жағдайында қалыптасқан. Әскери шығындардан бас тартып, Жапония барлык мүмкіндіктерін «бейбіт мақсатқа», яғни, өнеркәсіптің экономикалық «потенциалын» өсіруге жүмылдырған. Осы мақсатқа жетуге көмек берген жағдайлар: американдық және батысеуропалық патенттер мен лицензияларды еркін сатып алу, дүниежүзілік шикізаттар мен отын нарықтары бағаларының төмендеуі, жапониялық жүмысшы күшінің салыстырмалы арзандығы, елеулі әскери шығындардың болмауы. Жапондык үлгінің негізгі белгілері:
*үлттық экономиканың негізгі бағыттарына мемлекет әсері өте жоғары. Алдымен мемлекет танкерлер өндіруді қолдады, содан
 
'''Француздық үлгі.''' Бүл үлгінің елеулі ерекшелектері американдык пен неіміс үлгісінің орта шамасы. Француздық үлгіде мемлекетгің ретгеуші ролі күшті. 1947 ж. бастап бес жылдық жоспарлар — индикативтік жоспарлау жүзеге асырылып отыр. Бүл үлгіге мемлекеттік кәсіпкерліктің жоғарғы дәрежесі тән. Капиталдың қорлануына мемлекет белсенді қатысады.
 
'''
'''Оңтүстік Кореялық үлгі.''' Осы үлгі Оңтүстік Кореяны қысқа мерзімде алдыңғы қатарлы индустриялдық жоғары дамыған елге айналдырды. Бүл үлгінің ерекшелігі — мемлекет экономиканың дамуына оте зор әсер етеді. Бүл әсердің экономикалық күралы — экономикалык дамуды жоспарлау. XX ғасыр 70-ші жылдардан бастап директивтік жоспарлау индикативтік жоспарлаумен алмастырылды. Оңтүстік Кореяла көп уақыт несие-қаржы сферасында мемлекеттік монополия болды. Жеке меншіктік банк-несие институттары XX ғасыр 80-жылдары пайда бола бастады; сыртқы-экономикалық сфераны мемлекет реттейді. Экспорт мөселелері ерекше бақылауға алынған. Осының алдындағы бесжылдықта (1987-1991 жж.) экономикаға реанимация жасалған соң үкімет элеуметтік бағдарламаларды орындауға кірісті.
 
'''Қытайлық үлгі.''' Қытайда экономиканы реформалау ауыл шаруашылығынан басталды. «Халық коммунасының» орнына отбасы
2445

өңдеме

Бағыттау мәзірі