Мазмұнға өту

Ақстафа ауданы

Уикипедия — ашық энциклопедиясынан алынған мәлімет
Ақстафа ауданы
әз. Ağstafa rayonu
Әкімшілігі
Ел

 Әзербайжан

Кіреді

Газах-Товуз экономикалық ауданы

Енеді

24 муниципалит

Тарихы мен географиясы
Координаттары

41°07′08″ с. е. 45°27′14″ ш. б. / 41.11889° с. е. 45.45389° ш. б. / 41.11889; 45.45389 (G) (O) (Я)Координаттар: 41°07′08″ с. е. 45°27′14″ ш. б. / 41.11889° с. е. 45.45389° ш. б. / 41.11889; 45.45389 (G) (O) (Я)

Құрылған уақыты

1939

Жер аумағы

1 504 км²

Уақыт белдеуі

+04:00

Тұрғындары
Тұрғыны

88 458 адам (2020)

Тығыздығы

50 адам/км²

Ресми тілі

Әзербайжан тілі

Телефон коды

244

Пошта индекстері

AZ 0500

Ақстафа ауданы картада

Ақстафа ауданы Ортаққорда Координаттар: 41°07′08″ с. е. 45°27′14″ ш. б. / 41.11889° с. е. 45.45389° ш. б. / 41.11889; 45.45389 (G) (O) (Я)

Ақстафа ауданы (әз. Ağstafa rayonu) — Әзербайжанның солтүстік-батысындағы аудан. Әкімшілік орталығы — Ақстафа қаласы.

Географиялық орналасуы

[өңдеу | дереккөзін өңдеу]

Үлкен және Кіші Кавказ тау жоталарының арасында, Гянджа-Газах көлбеу жазығында орналасқан. Аудан қолайлы табиғи-географиялық орналасуына ие және тек Әзербайжанда ғана емес, бүкіл Оңтүстік Кавказдағы ең көне адамдардың қоныстанған жерлерінің бірі болып табылады.[1]

Климаты орташа ыстық және құрғақ, субтропикалық. Қысы көбінесе құрғақ. Қаңтардағы орташа температура -5,0-ден 0°C-қа дейін, ал шілдеде 18-ден 25°C-қа дейін. Жылдық орташа жауын-шашын мөлшері 350–700 мм. Ақстафа ауданы арқылы Кура, Ақстафа және Гасансу өзендері ағып өтеді. Сондай-ақ тұзды көлдер де бар. Аудан Грузияның Кахети және Квемо-Картли аймақтарымен, сондай-ақ Қазақ және Товуз аудандарымен шектеседі.[2]

Аудан 1939 жылы 24 қаңтарда Қазақ ауданының 15 ауылдық кеңесінен құрылып, 1959 жылы 4 желтоқсанда ол таратылды

1990 жылы 24 сәуірде Әзербайжан КСР Жоғарғы Кеңесі Төралқасының шешімімен Ақстафа ауданы 1939–1959 жылдар аралығында Қазах ауданынан қайтадан бөлініп шықты.

Экономикасы

[өңдеу | дереккөзін өңдеу]

Аудан бентонитке, құмға, цемент шикізатына және басқа да ресурстарға бай, олар Ақстафа экономикасының негізі болып саналады. 1881 жылы салынған Баку-Тбилиси темір жолындағы транзиттік бағыт ретінде маңыздылыққа ие болды. Қолданыстағы теміржолдан басқа, Ақстафаның геостратегиялық маңызы Баку-Қазах-Тбилиси газ құбыры, Баку-Тбилиси-Джейхан газ құбыры және Баку-Тбилиси-Эрзурум газ құбырымен маңызды.

Ауданда 26 өнеркәсіптік кәсіпорын жұмыс істейді. Бұл кәсіпорындар негізінен ауыл шаруашылығы өнімдерін өндірумен және өңдеумен айналысады. Олардың ішінде сүт және сүт өнімдері зауыты («Ceyrançöl» ААҚ), мал шаруашылығы кешені, құм және қиыршық тас карьерлері, тас карьері, жанартау күлін өндіру зауыты, асфальт зауыты және тоқыма және кілем фабрикасы бар.

Инфрақұрылымы

[өңдеу | дереккөзін өңдеу]

Қазіргі уақытта ауданда 39 кітапхана, 13 мәдениет үйі, 1 музыка мектебі, 3 мұражай, 1 көркемсурет галереясы және 25 клуб бар. Тұрғындар орталық ауруханадан, 1 ауылдық ауруханадан, 18 ауылдық медициналық пункттен және 15 ауылдық денсаулық сақтау орталығынан медициналық көмек алады. Ауданда 39 мектеп, 4 мектепке дейінгі мекеме және 34 балабақша бар.

Дереккөздер

[өңдеу | дереккөзін өңдеу]
  1. Города и районы Азербайджана. Тексерілді, 9 шілде 2026.
  2. Округ Агстафа. Тексерілді, 9 шілде 2026.