Барикалық ойыс — атмосфералық қысымы салыстырмалы түрде төмен болатын созылыңқы аймақ. Кейбір жағдайларда ол атмосфералық фронттармен байланысты болады. Барикалық ойыстың қарама-қарсы жақтарында жел бағытының өзгеруі байқалады, сондықтан оның өтуін жер бетіндегі бақылаушылар жел бағытының ауысуынан байқай алады.

Жел бағыты өзгермейтін төмен қысымды синоптикалық аймақтар барикалық ершік деп аталады. Мұндай аймақтар көбінесе таулы өңірлермен байланысты болады.

Жалпы мәліметтер

Тропиктер мен субтропиктерде атмосфералық фронттар (мысалы, тропиктік толқындар) көбінесе барикалық ойыстармен салыстырғанда тропосферадағы конвективтік белсенділігі төмен болады. Кейде бір-бірімен соқтығысқан атмосфералық фронттар барикалық ойысқа айналуы мүмкін.

Барикалық ойыстар маңында жиі конвективтік жасушалар қалыптасады. Төмен ендіктерде олар тропиктік циклондарға дейін дамуы мүмкін.

Филиппиндер мен Оңтүстік Қытай сияқты кейбір тропиктік және субтропиктік аймақтар барикалық ойыстар бойында қалыптасатын конвективтік аймақтардың әсеріне айтарлықтай ұшырайды.

Орта ендіктердегі барикалық ойыстарда олардың екі жағы арасында температура айырмашылығы байқалуы мүмкін және бұл жағдайда атмосфералық фронт қалыптасады. Орта ендіктердегі батыс желдері жағдайында ойыстар мен жоталар жиі бірінен кейін бірі орналасады, әсіресе жоғарғы қабаттарда күшті желдер болған кезде.^[1]

Мұндай жағдайда:

ойыс осінің батыс жағында желдердің жақындасуы және атмосфераның жоғарғы қабаттарынан ауаның төмен түсуі байқалады, бұл кейіннен жоғары қысымды жотаның қалыптасуына әкеледі;
ал ойыс осінің шығыс жағында желдердің таралуы байқалып, төмен қысымды аймақ қалыптасады.^[2]

Синоптикалық карталардағы белгіленуі

Атмосфералық фронттардан айырмашылығы, барикалық ойыстардың синоптикалық карталарда бірыңғай белгісі жоқ.

Әртүрлі елдерде олар әртүрлі түрде белгіленеді: АҚШ-та — штрихталған сызықпен; Ұлыбританияда, Гонконгта және Фиджиде — төмен қысым орталығынан немесе екі төмен қысым орталығының арасынан бағытталған қалың сызықпен^[3]^[4]^[5]; Макао мен Австралияда — пунктирлі сызықпен белгіленеді^[6]^[7]. Егер барикалық ойыс картада арнайы белгіленбесе, оны төмен қысым аймағынан созылып жатқан изобаралардың пішіні арқылы анықтауға болады.

↑ Егемен Қазақстан. Тексерілді, 17 наурыз 2026.
↑ Б.Бияров Жер-су аттарының сөзжасамдық үлгілері:монография — Алматы: "Мемлекеттік тілді дамыту институты", 2012. — Б. 130. — 460 б. — 1000 таралым. — ISBN 978-601-7206-35-2.
↑ 1. (англ.) The Hong Kong Observatory, Weather Map at 08 HKT Архивная копия от 28 января 2018 на Wayback Machine
↑ 2. Синоптическая карта с обозначением Барической ложбины, принятой Архивная копия от 27 сентября 2007 на Wayback Machine в Фиджи
↑ 3. Архивированная копия. Дата обращения: 9 октября 2011. Архивировано 4 октября 2018 года.
↑ 4. (англ.) Weather Chart Архивировано 29 августа 2005 года.
↑ 5. (англ.) Latest NMOC MSLP Analysis Chart Архивная копия от 12 ноября 2009 на Wayback Machine

[1] Егемен Қазақстан. Тексерілді, 17 наурыз 2026.

[2] Б.Бияров Жер-су аттарының сөзжасамдық үлгілері:монография — Алматы: "Мемлекеттік тілді дамыту институты", 2012. — Б. 130. — 460 б. — 1000 таралым. — ISBN 978-601-7206-35-2.

[3] 1. (англ.) The Hong Kong Observatory, Weather Map at 08 HKT Архивная копия от 28 января 2018 на Wayback Machine

[4] 2. Синоптическая карта с обозначением Барической ложбины, принятой Архивная копия от 27 сентября 2007 на Wayback Machine в Фиджи

[5] 3. Архивированная копия. Дата обращения: 9 октября 2011. Архивировано 4 октября 2018 года.

[6] 4. (англ.) Weather Chart Архивировано 29 августа 2005 года.

[7] 5. (англ.) Latest NMOC MSLP Analysis Chart Архивная копия от 12 ноября 2009 на Wayback Machine

[1]

[2]

[3]

[4]

[5]

[6]

[7]