Бахтияр Махмуд оғлы Ваһабзаде

Уикипедия — ашық энциклопедиясынан алынған мәлімет
Jump to navigation Jump to search
Бахтияр Махмуд оғлы Ваһабзаде
әз. Bəxtiyar Mahmud oğlu Vahabzadə
Туған кездегі есімі

Бахтияр Махмуд оғлы Ваһабзаде

Туған күні

16 тамыз 1925(1925-08-16)

Туған жері

Шәкі, ӘзКСР, КСРО

Қайтыс болған күні

13 ақпан 2009(2009-02-13) (83 жас)

Қайтыс болған жері

Баку, Әзірбайжан

Азаматтығы

 Кеңестік Социалистік Республикалар Одағы Әзірбайжан

Бахтияр Махмуд оглы Ваһабзаде (16 тамыз 1925 жыл, Шәкі қаласы, Әзірбайжан Республикасы13 ақпан 2009 жыл, Баку[1]) — Әзірбайжанның Халық ақыны (1984 жыл), Әзірбайжан Ұлттық Ғылым Академиясының академигі, филология ғылымдарының докторы, профессор. КСРО Мемлекеттік сыйлығының лауреаты (1984 жыл).

Жетпістен астам жыр жинағының, ондаған драмалық туындылардың, көптеген ғылыми монографиялық еңбектердің авторы. Баку мемлекеттік университетінде 40 жыл бойы қызмет істей жүріп, өз ұстазы Самед Вургунның шығармашылығын және әзірбайжан әдебиетінің өзекті мәселелерін зерттеумен айналысқан. Лирикалық өлеңдері әлемнің жиырма шақты тіліне тәржімаланған[2].

Бахтияр Махмуд оглы Ваһабзаде қоғамдық жұмыспен белсене шұғылданған. Республика Жоғарғы Кеңесіне бес рет, тәуелсіздік тұсында Ұлттық Мәжіліске бір рет депутат болып сайланған. Қазақ ақыны Олжас Сүлейменов әріптес досы Бахтияр Ваһабзаде туралы: «Ол ең жоғары марапаттардың бәріне ие болды. Бірақ мұның ішіндегі ең биік дәрежелісі – халқының сүйіспеншілігі», – деп жазды.

2012 жылғы 13-15 желтоқсан аралығында Баку қаласында түркі халықтары ғалымдарының қатысуымен І Халықаралық Бахтияр Вахабзаде симпозиумы болып өтті. Енді ол дәстүрлі түрде өткізілетін болады деп ұйғарылды.

Автордың қазақ тіліне тұңғыш рет аударылып отырған «Гүлстан» поэмасы 1959 жылы қолжазба күйінде тарап, сол үшін қудалау көрген. Оның желісі 1813 жылғы 12 қазанда Әзірбайжан жерін Ресей империясы мен Парсы патшалығы екіге бөліп алу жөнінде келісімшарт жасасқан тарихи оқиғаға құрылған. Келісімшартқа қол қойғандар: Ресей тарапынан – бас қолбасшы, генерал-лейтенант Н.Ф.Ртищев, Иран тарапынан – сыртқы істер министрі Абул-Хасан-хан мырза. Поэмада бұлардың бейнелері шартты түрде ғана көрініс тапқан.[3]

Дереккөздер[өңдеу]

  1. Б. Вагабзаде. dergipark.gov.tr. Тексерілді, 14 қаңтар 2019.
  2. Bahtiyar Vahapzade Kimdir? Hayatı, Eserleri | Türk Dili ve Edebiyatı  (түрік.). Тексерілді, 14 қаңтар 2019.
  3. http://alemadebiety.kz/