Дашкәсән

Қала
Дашкәсән
әз. Daşkəsən
Әкімшілігі
Ел	ӘзербайжанӘзербайжан
Аудан	Дашкәсән ауданы
Тарихы мен географиясы
Координаттары	40°31′05″ с. е. 46°04′58″ ш. б.40.51806° с. е. 46.08278° ш. б. / 40.51806; 46.08278
Бұрынғы атаулары	Жоғарғы Дашкәсән
Қала статусы	1948
Уақыт белдеуі
Тұрғындары
Тұрғыны	10 700 адам (2025)
Сандық идентификаторлары
Телефон коды	+994 22 21
Дашкәсән
Дашкәсән шекарасы

Дашкәсән (әз. Daşkəsən) — Әзербайжанның батысындағы қала, Дашкәсән ауданының әкімшілік орталығы. 2025 жылдың 1 желтоқсанындағы жағдай бойынша Дашкәсән халқының саны 10 700 адамды құрады.

Географиялық сипаттамасы

Ол теңіз деңгейінен 1600 метр биіктікте, таулы аймақта, Қошқаршай өзенінің бойында, Гәнжәдан оңтүстік-батысқа қарай 36 км және Бакуден 397 км жерде орналасқан.

Тарихы

Қала атауы әзірбайжан тіліндегі «daş» (тас) және «кәсән» (кесу) сөздерінің бірігуінен жасалған және сөзбе-сөз «тас кесу» дегенді білдіреді.

Ол өнеркәсіптік маңызы бар бай темір кен орындарын игеруге дайындық кезеңінде пайда болған уақытша құрылыс жұмысшылары қонысы мен шағын тау-кен қонысы негізінде қалыптаса бастады. 1948 жылы қала мәртебесін алды. Кеңес дәуірінде аймақтың темір тасы, алюминий, кобальт, мәрмәр және басқа да стратегиялық минералдары белсенді түрде пайдаланылды. Қазіргі Дашкәсәндағы көптеген ғимараттарды Екінші дүниежүзілік соғыстан кейін неміс әскери тұтқындары салған.

Экономикасы және инфрақұрылымы

Әзербайжан КСР кезінде қалада Әзербайжан тау-кен байыту комбинаты жұмыс істеді. Қала маңындағы тауларда орналасқан карьерлерде ақ мәрмәр де, басқа да түрлі түсті мәрмәрлер де өндіріледі. Мәрмәр қаланың ескерткіштер, мүсіндер және барельефтер шығаратын зауыттарында өңделеді.

Қалада орталық кітапхана, қалалық кітапхана, балалар көркемсурет мектебі, тарих мұражайы, мемлекеттік фотогалерея, балабақша, қалалық балалар, жасөспірімдер және спорт мектебі, сондай-ақ Гейдар Әлиев атындағы облыстық мәдени орталық бар.