Досты
| Қалалық үлгідегі елді мекен | |
| Досты | |
| тәж. Дӯстӣ | |
| Әкімшілігі | |
|---|---|
| Ел | |
| Облыс | |
| Аудан | |
| Тарихы мен географиясы | |
| Координаттары |
37°20′55″ с. е. 68°40′24″ ш. б. / 37.34861° с. е. 68.67333° ш. б. (G) (O) (Я)Координаттар: 37°20′55″ с. е. 68°40′24″ ш. б. / 37.34861° с. е. 68.67333° ш. б. (G) (O) (Я) |
| Бұрынғы атаулары |
1957 жылға дейін — Молотовабад |
| Қалалық үлгідегі елді мекен статусы |
2016 |
| Уақыт белдеуі | |
| Тұрғындары | |
| Тұрғыны |
10 600 адам (2022) |
| Сандық идентификаторлары | |
| Телефон коды |
+992 3240 |
| Пошта индексі |
735180 |
Досты шекарасы
| |
Досты (тәж. Дӯстӣ) — қалалық үлгідегі елді мекен, Тәжікстанның Хатлон облысы, Жайхун ауданының әкімшілік орталығы.
Географиялық сипаттама
[өңдеу | қайнарын өңдеу]Досты ауылы Тәжікстанның оңтүстігінде, Ауғанстанмен шекаралас жерде орналасқан. Ол екі өзен — Пяндж және Вахш арасындағы аумақты алып жатыр. Жақын маңнан Тигровая Балка табиғи қорығы басталып, Пяндж өзенінің артериясынан оңтүстікке қарай, Қашқақұм шөлді аймағы арқылы және одан әрі Ходжа-Козян тау жотасына дейін созылып жатыр. Қорықтың едәуір аумағын тоғай ормандары алып жатыр, онда жабайы табиғат арасында олардың құнды түрлері, атап айтқанда Бұхара бұғысы кездеседі. 20 ғасырдың ортасына дейін Тұран жолбарыстары мекендеген. Тоғай өсімдіктері жоғары ылғалдылықпен сипатталады. Бұрын жайылмалы ормандар Пянджа мен Вахшадағы су тасқыны нәтижесінде табиғи түрде су басқан. Бірақ олардың ағыны реттелгеннен кейін орманды жерлерді толтыру жасанды түрде жүзеге асырылады.[1]
Ауыл арқылы солтүстік-оңтүстік бағыттағы автомобиль жолы өтеді. Желі учаскесіне қызмет көрсететін теміржол стансасы ауылда орналасқан.
Тарихы
[өңдеу | қайнарын өңдеу]Кеңес дәуірінде ауыл 20 жылға жуық Молотовабад деп аталды. Топоним Кеңес көсемі Иосиф Сталиннің серіктесі, КСРО Халық комиссары Вячеслав Молотовтың құрметіне берілген. 1957 жылы Молотовабад ауылы Пяндж ауылы болып, 1963 жылы Досты болып өзгертілді. 2016 жылы Досты ауылы қалалық үлгідегі елді мекен мәртебесін алды.
Экономикасы және әлеуметтік нысандары
[өңдеу | қайнарын өңдеу]Агроөнеркәсіптік кәсіпорындардың қатарында эфир майы дақылдары өсірілетін кешен бар. Мұнда ішкі нарықтың қажеттіліктерін қанағаттандыру үшін эфир майлары өндіріледі. Өнімнің бір бөлігі экспортталады. Ауылдың айналасындағы маңызды аумақтар мақта плантацияларына арналған. Бұл дақылға қолайлы климат жыл сайын мол өнім алуға мүмкіндік береді. Плантациялардың бойында картоп өсірілетін егістіктер және шабдалы, анар және құрма сияқты әртүрлі жеміс ағаштары өсетін бақтар бар.
Шағын және орта бизнес логистика, жолаушылар мен жүк тасымалы, сондай-ақ өнеркәсіптік және азық-түлік өнімдерін көтерме және бөлшек саудада сату қызметтерін көрсетеді. Ауыл ішінде заманауи жабдықтармен жабдықталған санаторий-курорт жұмыс істейді.
Дереккөздер
[өңдеу | қайнарын өңдеу]- ↑ Тәжікстан. Хатлон облысы. Құмсаңғыр ауданы. Тексерілді, 6 қараша 2025.