Есенғали Қасаболатов

Уикипедия — ашық энциклопедиясынан алынған мәлімет
Jump to navigation Jump to search

Алаш қайраткері, дәрігер Қасаболатов Есенғали Орал облысы, Калмыков уезінің Антоновка деген жерінде туған. Қазір ол жер Ақжайық ауданы деп аталады.

Е.Қасаболатов 1901 жылы Калмыковтағы орыс-қазақ мектебін]бітіреді. Сол кезден бастап орыс тілін игеруге ден қояды және оны өте жетік меңгереді. 1909 жылы Орал Реалдық әскери мектебін бітіреді. Бірақ ол әскери мамандықты місе тұтпайды. Мектеп бітірген соң білімін жалғастыру мақсатымен ғылым жолын қуып, Саратов университетінің медицина факультетіне оқуға түседі. 1915 жылы университетті өте жақсы нәтижемен бітіріп шығады. Елге келген соң Калмыков уезінің Жылықоныс деген ауылында дәрігер болып жұмыс істейді.

Дәрігерлік қызметін атқара жүріп қоғамдық жұмыстарға араласады. 1918 жылы «Ақжол» саяси үйымының төрағасы болды.

Кеңес үкіметі орнаған кезде Қасаболатов да кеңес қызметінде болады. 1920 жылы Орал губерниясында денсаулық сақтау бөлімінің меңгерушісі және Орал губерниялык төңкерістік комитетінің төрағасы болады, НКВД-да жүмыс істейді. Осы кезден бастап ол басшылық міндеттер атқара жүріп, саяси қызметке араласады. 1925 жылы Қазақ автономиялық кеңестік социалистік республикасы түтынушылар кооперациясының төрағасы болып, 1928 жылға дейін сол мекемені басқарады.[1]

1930 жылы Астрахан қаласында РК(б)П ауылдық комитетінің хатшысы болып сайланып, бір жылдай жұмыс істейді. Кейін қызметі өрлеп Астрахан округі Атқару комитеті төрағасының орынбасары болады. 1931 жылы Алматы медициналық институтының директоры болып тағайындалады. Бұл жүмыстан босаған соң, 1933 жылы Алматы облысындағы «Қызылқайың» кеңшарының директоры болып екі жыл қызмет істейді. 1936 жылы Е.Қасаболатов Қазақ КСР Денсаулық сақтау халық комиссариатының экономисі, жоспарлау бөлімінің меңгерушісі қызметіне дейін көтеріледі. Бұдан кейін «Главнефть» тресті өлкелік кеңсе басқарушысының екінші орынбасары болады. «Нефтьорг» қоғамының Қазақстандағы өкілінің орынбасары болады. Осындай лауазымды жүмыстар атқарған Е.Қасаболатов кеңес үкіметіне бәрібір жақпайды. Жақпағанда оның іскерлігі емес, халыққа қамқор, ұлтына жанашыр пиғылы ұнамайды. 1937 жылдың 29 тамызында Алматы қаласында тұтқынға алынып, 1938 жылы 26 ақпанда ату жазасына кесілді.[2]

Дереккөздер[өңдеу]

  1. Батыс Қазақстан облысы. Энциклопедия. — Алматы: «Арыс» баспасы, 2002 жыл. ISBN 9965-607-02-8
  2. «Алаш» қозғалысы. Алматы, 2008. ISBN 9965-32-715-7