Жыланшықтүрме

Уикипедия — ашық энциклопедиясынан алынған мәлімет
Jump to navigation Jump to search
Жыланшықтүрме қыраты
Сипаттамасы
Пайда болған кезеңі

Неоген

Ұзындығы

150 км

Ені

40 км

Биіктігі

340 м

Орналасуы

49°45′47″ с. е. 65°53′30″ ш. б. / 49.76306° с. е. 65.89167° ш. б. / 49.76306; 65.89167 (G) (O) (Я)Координаттар: 49°45′47″ с. е. 65°53′30″ ш. б. / 49.76306° с. е. 65.89167° ш. б. / 49.76306; 65.89167 (G) (O) (Я) (T)

Елдер

 Қазақстан Қостанай облысы Амангелді және Қарағанды облысы Ұлытау аудандары жерінде

Жыланшықтүрме қыраты (Қазақстан)
Montanya.svg
Жыланшықтүрме қыраты

ЖыланшықтүрмеТорғай төрткілді үстіртінің шығысын алып жатқан таулы қырат.

Географиялық орны[өңдеу]

Қостанай облысының Амангелді және Қарағанды облысының Ұлытау аудандары жерінде орналасқан. Шығыс етегі Ұлытауға ұласады.

Жер бедері[өңдеу]

Қараторғай және Ұлы Жыланшық өзендері аралығында жатқан Жыланшықтүрме солтүстіктен оңтүстікке қарай 150 км-ге созылған, енді жері 40 км, абсолюттік биіктігі 340 м (оңтүстік бөлігінде). Қараторғай және Ұлы Жыланшық өзендерінің жоғарғы суайрығы саналатын қыраттың беткі бедері эрозиялық қолаттармен тілімденіп, өзенаралық еңкішті-жонды жазық болып келген.

Геологиялық құрылымы[өңдеу]

Жер қыртысы неоген кезеңінің саз, алеврит және құмдақтарынан түзілген.

Климаты[өңдеу]

Климаты шөлдік континенттік, қысы суық, жазы ыстық. Қаңтар айының орташа температурасы –16°С, шілдеде 22°С. Жауын-шашынның жылдық орташа мөлшері 250 мм.

Топырағы, өсімдігі[өңдеу]

Жер бедеріне бозғылт қоңыр және сортаңдау топырақты қуаң дала тән. Онда астық тұқымдас және жусан, қылқан боз өсімдіктер қауымдастығы қалыптасқан. Суайрықтар және жондардың беткейлері мен етегінде Лерх жусаны, сарепта бозы, қылқан боз, бетеге, ойпаң жерлерінде қара жусан, бұйырғын, көкпек, ши, айрауық өскен. Жыланшықтүрме көктемгі және күзгі жайылым ретінде пайдаланылады. [1]

Дереккөздер[өңдеу]