Жәмила Нұрмағамбетқызы Шашкина

Уикипедия — ашық энциклопедиясынан алынған мәлімет
Jump to navigation Jump to search
Жәмиля Нұрмағамбетқызы Шашкина
Жалпы мағлұмат
Туған күні

2 қазан 1914(1914-10-02)

Туған жері

Ресей империясы Семей облысы (қазіргі Қарағанды облысының Қарқаралы ауданы)

Қайтыс болған күні

30 сәуір 2009(2009-04-30) (94 жас)

Қайтыс болған жері

Қазақстан Қарағанды облысы Қарағанды Қарқаралы ауданында Ынталы

Азаматтығы

 Кеңестік Социалистік Республикалар Одағы
 Қазақстан

Мамандығы

әнші, актриса

Марапаттары
Құрмет ордені
Қызыл Ту ордені Қазақ КСР халық әртісі (1962) Қазақ КСР еңбек сіңірген әртісі (1944)

Жәмила Нұрмағанбетқызы Шашкина (2 қазан 1914 жыл, Ресей империясы Семей облысы - 30 сәуір 2009 жыл Қазақстан Қарағанды облысы Қарағанды Қарқаралы ауданында Ынталы) — актриса, әнші, Қазақстанның халық артисі (1962). 1935-1936 жылы Мәскеу қаласындағы театр өнері институтының қазақ студиясында оқыды. Сахналық өнер жолын 1932 жылы Қарағанды облысы қазақ драма театры труинасынан бастады. 1936 жылы Мәскеу қаласында өткен қазақ әдебиеті мен өнерінін онкүндігіне қатысты.

Өмірбаяны[өңдеу]

1914 жылы 2 қазанда Ресей империясы Семей облысында дүниеге келген (қазіргі Қарағанды облысының Қарқаралы ауданы). 1931 жылы Қарағандыға барып, тау техникалық мектебіне түсті. Мен би мен әндер шеңберіне белсене қатысып, ол назар аударды және Бүкілодақтық олимпиадасы әуесқой шығармашылық Мәскеуге жіберілді, онда[1]. Осыдан кейін ол актриса болуды шешті.

Сахналық қызмет 1932 жылы Қарағанды облыстық қазақ театрының труппасында басталды. 1935-1936 жылдары Мәскеуде Мемлекеттік театр өнер институтында қазақ студиясында оқыды. 1936 жылы Қазақ өнерінің және әдебиетінің Онжылдығына қатысқан. 1937-1938 жылдары Алматыда қазақ опера және балет театрының солисті (қазір Абай атындағы ГАОБ). Жазушы Зейн Шашкинге үйленді. 1938 жылы күйеуі қамауға алынғаннан кейін, Екі қызымен бірге Қарағандыға көшіп барады. Көп ұзамай соғыс алдында жаңадан үйленген, оның қызы болды. екінші күйеуі Шишкина жарақаттан қаза тапты, соғыс кезінде алынған. 1938 жылдан бастап Қарағанды облыстық қазақ драма театрының актрисасы. 1952 жылы ол КОКП-ға қосылды. 200-ден астам рөл ойнады, көптеген қазақстандық суретшілерді тәрбиеледі. Лирикалық және драматикалық рөлдерді орындады, ол музыкалық қойылымдарда ойнады, Суреттер, Шашкина құрған, әртүрлі шынайылық пен өмірлік сенімділік. Олардың ішінде: Енлік, Қарлыға, Айман, Жүзтайлақ («Енлік — Кебек», «Қарақыпшақ Қобыланды», «Айман — Шолпан» және «Ночные раскаты» М. Әуезов), Қыз Жібек (Е.Г. Брусиловскийдің және Ғ. Мүсіреповтың эпикалық музыкалық драмасында) Баян («Козы Корпеш — Баян сұлу» Ғ. Мүсіреповтың), Кручинина («Без вины виноватые» А. Н. Островского), Лауренсия («Овечий источник» Лопе де Вега), Луиза («Коварство и любовь» Ф. Шиллера), Марья Антоновна («Ревизор» Н. В. Гоголя), Шага (одноимённая пьеса Майлина), Батес («Светлая любовь» по С. Муканову), Назым («Потерянный дневник» М. Хасенова), Шарбан («Сердце поэта» З. Шашкина), Толғанай («Материнское поле» по Ч. Айтматову), Диана («Собака на сене» Лопе де Вега) және басқалар[2],

2009 жылдың 30 сәуірінде Қарағанды қаласында қайтыс болды[3].

Марапаттар мен сыйлықтар[өңдеу]

  • Қазақ КСР еңбек сіңірген әртісі (1944)
  • Қазақ КСР халық әртісі (1962)
  • Еңбек Қызыл Ту ордені
  • Құрмет ордені (2008)
  • «Тың жерлерді игеру үшін» Медальі
  • «Ерен еңбегі үшін» Медальі
  • Қазақ КСР Жоғары Кеңесінің Құрмет грамотасы
  • КСРО Мәдениет министрлігінің «Мәдениет үздігі» белгісі
  • Қарағанды қаласының құрметті азаматы (1985)

Еске алу[өңдеу]

2015 жылы Қарағандыда әлемнің бульварындағы 7 үйдің қабырғасында мемориалдық тақта орнатылды. 1958 жылдан бастап Жәмила Шашкина өмір сүрді

Дереккөздер[өңдеу]

  1. Қарағандыда екінші Қыз Жібек ескерткіш тақта ашылды.. ortalyk-kaz.kz (30 сәуір 2009). Тексерілді, 14 сәуір 2018.
  2. Қазақ мәдениеті. Энциклопедиялық анықтамалық. Алматы: “Аруна Ltd.” ЖШС, 2005 ISBN 9965-26-095-8
  3. Аңызға айналған актриса Жәмиля Шашкин қайтыс болды.. thenews.kz (30 сәуір 2009). Тексерілді, 22 қараша 2016.