Исландия (арал)

Уикипедия — ашық энциклопедиясынан алынған мәлімет
Jump to navigation Jump to search

Исландия
исл. Landafræði Íslands
Iceland-txu-oclc-6654394-nq-27-28-4th-ed.jpg
Сипаттамасы
Ауданы103 000 км²
Ең биік нүктесі2109,6 м
Тұрғындар (2013 жыл)321 857 адам
Халық тығыздығы3,125 адам/км²
Орналасуы
65° с. е. 18° б. б. / 65° с. е. 18° б. б. / 65; -18 (G) (O) (Я)Координаттар: 65° с. е. 18° б. б. / 65° с. е. 18° б. б. / 65; -18 (G) (O) (Я) (T)
АкваторияАтлант мұхиты
Ел Исландия
Исландия (арал) (Исландия)
Brown 804000 pog.svg
Исландия

ИсландияАтлант мұхитының солтүстігіндегі арал. Ауданы 103 мың км². Арал жанартау әрекетінен пайда болған, негізі базальтты лавадан тұрады. Қазір де жиі-жиі жанартау атқылайды, жер сілкінеді, ыстық су мен газ шығып жатады, гейзерлер атқылайды. Жер бедерінде базальтты үстірт басым (биіктігі 400 – 600 м), оның үстінде көптеген жанартау конустары көтеріліп тұр. Ең биік нүктесі – Хваннадальсхнукур жанартауы (2119 м). Ойпаттар, негізінен, батысы мен Оңтүстік-батысында. Биік тегіс тау массивтерін мұз жауып жатады (мұз басу ауданы 12000 км²). Аралдың Оңтүстік жағалауын бойлап өтетін жылы ағыс мол жылу әкеледі. Сондықтан, Солтүстік биік ендіктегі орнына қарамастан, қысы жылы. Ең суық айдың орташа температурасы 00С маңында (+20С-тан –30С-қа дейін). Ішкі бөліктерінде қыс суығырақ (–5 – 150С). Жаздағы орташа температура 7 – 120С-тан аспайды. Жылдық орташа жауын-шашын мөлш. орт. бөлігінде 300 – 500 мм-ден, Оңтүстік, Оңтүстік-батыс жағалауда 1000 мм-ге дейін. Өзендерінің суы мол. Олар шоңғалдарды басып буырқанып ағады. Өсімдігі, көбінесе, мүк, қына және бұталардан тұрады. Солтүстік бұғысы, ақ түлкі, Исландия тышқаны мекендейді. Табиғат жағдайлары ауыл шаурушылығына қолайсыз. Халқының басым көпшілігі балық аулаумен айналысады. Маңындағы ұсақ аралдармен қоса Исландия мемлекетінің аумағын құрайды.