Кендіржапырақ тұқымдасы

Уикипедия — ашық энциклопедиясынан алынған мәлімет
Jump to navigation Jump to search
Кендіржапырақ тұқымдасы
Кендіржапырақ
Ғылыми топтастыруы
Дүниесі: Өсімдіктер
Бөлімі: Гүлді өсімдіктер
Табы: Қос жарнақтылар
(unranked) Rosids
Сабы: Cucurbitales
Тұқымдасы: Datiscaceae
Dumort.

Кендіржапырақ тұқымдасы (лат. Datiscaceae) – қос жарнақты, көп жылдық өсімдік. Жер шарында кендіржапырақ тұқымдасының 3 туысы Жерорта теңізінен Гималай тауына дейінгі аймақта өседі. Қазақстанда Күнгей, Іле Алатауларында, Қаратауда, Батыс Тянь-Шаньда кездесетін 1 ғана туысы – кендіртүс кендіржапырақ (D. cannabіna) бар. Оның биікт. 60 – 100 см. Қандауыр тәрізді жапырақтары ірі (ұзындығы 10 – 20 см), жиегі аратісті тілімденген. Гүлдері – қосүйлі, сабақ ұшына шашақтала орналасады. Аталығы 6 – 13, аталық гүлдері сағақты, аналық гүлдері үшқырлы тостағанша жапырақтардан тұрады. Маусым – шілде айларында гүлдеп, шілде – тамызда жемістенеді. Жемісі – қауашақ, тұқымы өте ұсақ. Кендіртүс кендіржапырақ – дәрілік, бояулық және талшықты өсімдік. Оның тамырында, жапырағында және гүлшоғырындағы сары пигмент – датистин бар, оны жүн мен жібекті сары түске бояу үшін қолданады.[1]

Дереккөздер[өңдеу]

  1. «Қазақстан»: Ұлттық энцклопедия / Бас редактор Ә. Нысанбаев – Алматы «Қазақ энциклопедиясы» Бас редакциясы, 1998 ISBN 5-89800-123-9