Кендір тұқымдасы

Уикипедия — ашық энциклопедиясынан алынған мәлімет
Мұнда ауысу: шарлау, іздеу

Кендір тұқымдасы[1](ағылш. Apocynaceae) – қос жарнақты, құрамында сүт түсті ақшыл шырыны бар өсімдік. Негізінен, ағаш, бұта және шырмауықтар. Тропиктік және субтропиктік аймақтарда өседі.

  • Жер шарында 200 туысқа бірігетін 2 мыңнан астам түрі кездеседі. Кендір тұқымдасының гүлдері қос жынысты, 5 бөлікке бөлінген қоңырау тәрізді, шашақ гүлшоғырына топталған.
  • Жәндіктер арқылы тозаңданып, жел арқылы таралады. Қазақстанның барлық аймақтарында (тек биік тауда кездеспейді) өсетін: қабыршөп (Vіnca) және кендір туыстары бар.
  • Кендір тұқымдасына жататын өсімдіктердің шаруашылық маңызы зор.
  • Бұл өсімдіктерден: каучук (ландольфия), бағалы ағаш сүрегі (альстония), тері илеуге қолданылатын илік заттар (кебрачо – Aspіdosperma), бояуыш заттар (райтия – Wrіghіa), эфир майы (аликсия) алынады. Кейбір түрінің жемістерін тағам (карисса) ретінде пайдаланады; строфант, раувольфия – дәрілік өсімдіктер;талгүл (Nerіum), қабыршөп – гүлдері әдемі болғандықтан әсемдік үшін өсіріледі, емдік мақсатта сабағын, жапырағы мен гүлін пайдаланады.[2]

Пайдаланылған әдебиет[өңдеу]

  1. “Қазақстан”: Ұлттық энцклопедия/Бас редактор Ә. Нысанбаев – Алматы “Қазақ энциклопедиясы” Бас редакциясы, 1998 ISBN 5-89800-123-9
  2. Жизнь растений, т. 5 (2), М., 1981.