Мазмұнға өту

Краснодар

Уикипедия — ашық энциклопедиясынан алынған мәлімет
Қала
Краснодар
Ту Елтаңбасы
Ту Елтаңбасы
Әкімшілігі
Ел

 Ресей

Федерация субъектiсі

Краснодар өлкесі

Қалалық округ

Краснодар қалалық округі

Ішкі бөлінісі

4 қалаішілік округ

Қала басшысы

Евгений Наумов

Тарихы мен географиясы
Координаттары

45°02′ с. е. 38°59′ ш. б. / 45.033° с. е. 38.983° ш. б. / 45.033; 38.983 (G) (O) (Я)Координаттар: 45°02′ с. е. 38°59′ ш. б. / 45.033° с. е. 38.983° ш. б. / 45.033; 38.983 (G) (O) (Я)

Құрылған уақыты

1793

Бұрынғы атаулары

Екатеринодар (1793—1920)

Қала статусы

1867

Жер аумағы

339,31[1] км²

Орталығының биiктігі

25—32 м

Тұрғындары
Тұрғыны

қала:
1 154 885[2] адам (2025)
қалалық округ:
1 262 725[2] адам (2025)

Тығыздығы

3403,63 адам/км²

Агломерация

1 773 786[2] адам (2025)

Ұлттық құрамы

орыстар, армяндар, украиндар, адыгейлер, және т.б.

Сандық идентификаторлары
Телефон коды

+7 861

Пошта индекстері

350000—350999

ОКАТО коды

03 401

Басқалары
Бейресми атаулары

Ресейдің оңтүстігінің / оңтүстік астанасы[3][4][5]

krd.ru
 (орыс.) (ағыл.)

Краснодар картада
Краснодар
Краснодар

Краснодар (1920 жылға дейін — Екатеринодар) — Ресейдің еуропалық бөлігінің оңтүстігіндегі ең ірі қала, Краснодар өлкесінің әкімшілік орталығы. 1793 жылы іргесі қаланған. Ол Шығыс Еуропа жазығының оңтүстік бөлігінде, Қобан өзенінің жағасында, Кавказ тауларының солтүстігінде орналасқан.[1] Халық саны 1 154 885 адамды құрайды (2025).[2] Оны бейресми түрде Ресейдің оңтүстігінің астанасы және оңтүстік астанасы деп атайды.[3][4][5]

Қала 1793 жылы Екатеринодар (Екатеринаның сыйы) деген атаумен құрылған. Бұл атау патшайым II Екатеринаның украин Қара теңіз казактарына Қобан аймағында жер беруіне байланысты қойылған.[6] Бастапқыда ол казак әскерінің әскери қонысы ретінде пайда болды. 1867 жылы Екатеринодарға қала мәртебесі берілді.[7]

Қазан төңкерісінен кейін Ресейдегі азамат соғысы кезінде қала Ақтар қозғалысының орталықтарының бірі болды.[5] 1920 жылы қаланың атауы Краснодар болып өзгертілді. Жаңа атау «красный» (қызыл; кеңестік мағынада) және «дар» (сый) деген сөздерден құралған. Кеңес дәуірінде қала ірі өнеркәсіптік және мәдени орталыққа айналды.[7]

Экономикасы

[өңдеу | қайнарын өңдеу]

Краснодар Ресейдің оңтүстігіндегі жетекші экономикалық орталық болып табылады, оның экономикасы сауда, қызмет көрсету және өнеркәсіп сияқты әртараптандырылған салаларға негізделген. Қала аграрлық-өнеркәсіптік кешеннің, машина жасаудың, құрылыстың және азық-түлік өнеркәсібінің ірі орталығы болып табылады.[8]

Сонымен қатар, оның қолайлы географиялық орналасуы мен бай ресурстарының арқасында туризм саласында үлкен әлеуеті бар. Сондай-ақ, ол қомақты инвестиция тартады және маңызды көлік-логистикалық торап болып саналады.[9]

Қала суреттері

[өңдеу | қайнарын өңдеу]

Дереккөздер

[өңдеу | қайнарын өңдеу]
  1. a b История города  (орыс.). krd.ru. Қала әкімшілігінің ресми сайты. Басты дереккөзінен мұрағатталған 14 желтоқсан 2024. Тексерілді, 31 қазан 2025.
  2. a b c d Численность постоянного населения Российской Федерации по муниципальным образованиям на 1 января 2025 года  (орыс.). rosstat.gov.ru. Ресейдің Федералды мемлекеттік статистикалық қызметі. Тексерілді, 31 қазан 2025.
  3. a b Краснодар — столица Юга!. Кричалка, которая звучала прошедшим вечером во всех частях города  (орыс.). news-kuban.ru. «Лента новостей Краснодара» (25 мая 2025). Басты дереккөзінен мұрағатталған 29 қазан 2025. Тексерілді, 31 қазан 2025.
  4. a b Якушев А. Краснодар на переломе: как южная столица справляется с демографическим бумом  (орыс.). kubanpress.ru. KubanPress (1 августа 2025). Басты дереккөзінен мұрағатталған 29 қазан 2025. Тексерілді, 31 қазан 2025.
  5. a b c Тихомиров В. Р. Южная столица России  (орыс.). kultura.kubangov.ru. Краснодар өлкесінің мәдениет басқармасы. Басты дереккөзінен мұрағатталған 27 қаңтар 2012. Тексерілді, 31 қазан 2025.
  6. Цього дня, у 1792 році, почалася колонізація українськими козаками Кубані  (укр.). bastion.tv. «Останній бастіон» (16 тамыз 2021). Басты дереккөзінен мұрағатталған 2 қазан 2022. Тексерілді, 31 қазан 2025.
  7. a b Мойса В. История Краснодара  (орыс.). kr123.ru. Kr123 (24 января 2025). Басты дереккөзінен мұрағатталған 12 ақпан 2025. Тексерілді, 31 қазан 2025.
  8. Григорьева И. Ю. Перспективы развития промышленности Краснодара и их воздействие на экономическую ситуацию в России (орыс.) // Евразийский союз учёных : журнал. — Мәскеу: ЖШС «Международный Образовательный Центр», 2016. — № 2—3 (23). — б. 14—16. — ISSN 2411-6467.
  9. Решетняк Н. Рост в большом городе  (орыс.). kommersant.ru. «Коммерсантъ» (30 сентября 2021). Басты дереккөзінен мұрағатталған 4 қыркүйек 2022. Тексерілді, 31 қазан 2025.

Сыртқы сілтемелер

[өңдеу | қайнарын өңдеу]
  • Краснодар қаласы  (орыс.). krasnodar.ru. Краснодар өлкесінің атқарушы билік органдарының порталы. Басты дереккөзінен мұрағатталған 4 тамыз 2018. Тексерілді, 31 қазан 2025.