Көзгүл

Уикипедия — ашық энциклопедиясынан алынған мәлімет
Jump to navigation Jump to search
Көзгүл
Scarlet Pimpernel (Anagallis arvensis)
Scarlet Pimpernel (Anagallis arvensis)
Ғылыми топтастыруы
Дүниесі: Өсімдіктер
Бөлімі: Гүлді өсімдіктер
Табы: Қос жарнақтылар
(unranked) Asterids
Сабы: Ericales
Тұқымдасы: Myrsinaceae
Тегі: Anagallis
L.
Үлгілік түрі
Anagallis arvensis
L.
түрлері

20–25 түрі белгілі

Anagallis linifolia L.jpg

Көзгүл (лат. Anagallis) – наурызшешек тұқымдасына жататын бір, екі жылдық шөптесін өсімдіктер туысы. Қазақстанның орталық және оңтүстік аймақтарындағы өзен бойларында, тоғай мен шалғындықтарда, тастақты тау беткейлерінде, бұталар арасында 2 түрі өседі. Кең тараған түрі – егістік Көзгүлі (A. arvensіs). Оның биіктігі 5 – 30 см, сабақтары тармақталып келген тықыр, төртқырлы, бұтақты болады. Отырыңқы, дөңгелек пішінді жапырақтары қарама-қарсы (кейде үшеуден) орналасқан, ұзындығы 0,8 – 1,3 (2) см, ені 0,3 – 1 см, төменгі жағында қарадақтары болады. Гүлдері ұзынсағақты, жапырақ қолтығына жеке орналасқан. Күлтесі қызғылт, ашық қызыл, кейде қоңыр қызыл түсті. Сәуірден тамыз айына дейін гүлдеп, жемістенеді. Жеміс қорапшасы домалақ, диаметрі 3,5 – 4 мм, көптұқымды, тұқымдары домалақ, үшқырлы, бұдырлы, қара қоңыр түсті. Егістік Көзгүлі – улы өсімдік. Оның құрамында табиғи органикалық қосылыссапонин болады.[1]

Дереккөздер[өңдеу]

  1. Қазақ Энциклопедиясы