Мазмұнға өту

Ли Чжэ Мён

Уикипедия — ашық энциклопедиясынан алынған мәлімет

Ли Чжэ Мён
이재명
Ли Чжэ Мён
Ли, 2025 жыл
Лауазымы
Ту
Ту
 Оңтүстік Кореяның 14-Президенті
Ту
Ту
4 маусым 2025 жылдан бастап
Премьер-Министр Ли Джу Хо (м. а.)
Ким Мин Сок (жоспарланған)
Ізашары Юн Сок Ёль
Ли Джу Хо (м. а.)
Ту
Ту
 Демократиялық партияның төрағасы
Ту
Ту
28 тамыз 2022 — 9 сәуір 2025[a]
Ізашары У Сан Хо
Ізбасары Пак Чхан Дэ (м. а.)
Ту
Ту
 Ұлттық жиналыс депутаты
Ту
Ту
2 маусым 2022 — 4 маусым 2025
Ізашары Сон Ён Гиль
Ізбасары орны бос
Округі Кэян Б (Инчхон)
Ту
Ту
 Кёнгидо губернаторы
Ту
Ту
1 шілде 2018 — 25 қазан 2021
Ізашары Нам Кён Пхиль
Ізбасары О Бён Квон (м. а.)
Ким Дон Ён
Ту
Ту
 Соннам мэрі
Ту
Ту
1 шілде 2010 — 15 наурыз 2018
Ізашары Ли Дэ Ёп
Ізбасары Ын Су Ми
Өмірбаяны
Партиясы Демократиялық партия (2014–)
Уридан (2005–2007)
ҰБЖДП (2007–2008)
БДП (2008–2011)
ДБП (2011–2014)
Білімі Чунан университеті
Мамандығы
  • саясаткер
  • заңгер
  • жазушы
Дүниеге келуі шам. 8 желтоқсан 1963 (62 жас)[b]
Андон, Кёнсан-Пукто, Оңтүстік Корея
Жұбайы
​
​
(үйл. 1991)​
Балалары 2
Қолтаңбасы Қолтаңбасы
Ли Чжэ Мён Ортаққорда
өңдеу Үлгі құжаттамасын қараңыз

Ли Чжэ Мён (кор. 이재명; шам. 8 желтоқсан 1963 жыл,[b] Андон) — оңтүстік кореялық саясаткер және заңгер, 2025 жылғы 4 маусымнан бергі Оңтүстік Корея президенті. Бұрын Ли 2010–2018 жылдары Соннам мэрі, 2018–2021 жылдары Кёнгидо губернаторы, 2022–2025 жылдары Ұлттық жиналыс депутаты және Демократиялық партияның төрағасы лауазымдарына ие еді.

Ли Андонда, кедей отбасыда дүниеге келген. Бастауыш сыныптан кейін ол зауытта жұмыс істеді, бірақ жазатайым оқиға нәтижесінде мүгедек қалды. Орта мен жоғары білім алып, 1986 жылы ол Чунан университетінде заңгер атанды. Адам құқығы мен еңбек заңгері ретінде ол Соннамда жаңа аурухана ашпақ болды.

2005 жылы Ли саясатпен айналысатын болды, бірнеше сайлауда сәтсіз болды. 2010 жылы ол Соннам мэрі болып сайланды да, 2014 жылы қайта сайланды. 2017 жылы Ли Демократиялық партия атынан президенттікке үміткер болғысы келді, алайда Мун Чжэ Инге жеңілді. Кёнгидо провинциясының губернаторы болмақ болған ол 2018 жылы мэрліктен кетті де, сайлауда жеңіп, губернаторлығын 2021 жылға дейін жалғастырды. 2022 жылы ол партия атынан президенттікке үміткер атанды, алайда Халық күші (ХКП) партиясының мүшесі Юн Сок Ёльге жеңілді.

2024 жылғы қаңтарда Ли қастандықтан аман қалды. Қараша айында ол 2022 жылғы науқаны кезінде Соннам Даму Корпорациясының бұрынғы басшысы Ким Мун Кимен байланысын өтірік жоққа шығарғаны үшін «Мемлекеттік сайлау туралы» заңға сәйкес сотталды. 2024 жылғы әскери жағдай дағдарысы кезінде Ли Ұлттық жиналыс ғимаратына дуалдан секіріп өткені және соны онлайн түсіргені үшін дүние жүзінде белгілі болды. Ли кейін президент Юнның импичментін ұйымдастырғандар бірі болды. Конституциялық сот Юнды лауазымынан айырды да, 2025 жылы Ли ел президенті болып сайланды.

Ерте жылдары

[өңдеу | дереккөзін өңдеу]

Жеті баланың бесіншісі болған Ли Чжэ Мён Андонда дүниеге келген. Оның туған күні шамамен 1963 жылғы 8 желтоқсанда болған делінеді (Кәріс күнтізбесіндегі 10-айдың 22, не 23-күні), алайда Лидің туу куәлігін әкесі кеш тіркеді де, оның құжаттағы туған күні 1964 жылғы 22 желтоқсан болды.[1][2]

Ли кедей ортада тәрбиеленді, отбасының қаржылық жағдайы себебінен мектептегі түрлі іс-шараға қатыса алмады. Сүйікті хоббиі деп жас Ли достармен өзен маңында балық аулауды атады.[3]

Бірінші сыныпта жасалған дерек Лиді қыңыр, бағасы орташа бала деген. Лидің сыныптастарымен жайлы араласқаны, сөйлескені айтылған.[4] Осы жылдары орта мен жоғары сыныптарды мемлекет қаржыламайтын және Лидің әкесі құмар ойынна біраз ақша жоғалтқан болатын. Ли бастауыш сыныбын бітірді де, жұмыс іздеген отбасы Андоннан көшіп кетті.[5]

Жұмысшы бала

[өңдеу | дереккөзін өңдеу]
Ли, 1976 жыл

Ли отбасы Соннам қаласына көшті. Жоспарлы қала болған Соннамды президент Пак Чон Хи Сеулдан индустрияны көшірту мақсатымен қалаған болатын. Соннамда бұл жылдары көбіне жұмыс іздеген кедей халық тұратын.

Кедей отбасылардың басқа балаларындай Ли орта мектепке барудың орнына қолөнер зауытында жұмыс істеген. Алқа зауыты банкрот атанды да, Dongma Rubber резеңке зауытында орналасты. Ержетпеген болғасын Ли түрлі лақап атпен жүрді. Осы жұмысы кезінде ол саусағына жарақат алды.[3]

Бір жарақат алған Ли Dongma Rubber зауытынан Daeyang Industry зауытына көшті. Ол жердегі баспақ Лидің білегін қысып алды да, Ли екінші рет жарақаттанды. Жарақат емделмей қалды да, қолы мүгедек қалды. Кейін Ли әскери қызметтен босатылды да, мүгедек адам ретінде ресми түрде тіркелді.[6][7][8]

Daeyoung Industry-дегі жұмысы кезінде Ли мектеп формасын киген балаларды көріп, орта мен жоғары мектепке бармақ болды. Арнайы курс көмегімен Ли орта мектеп емтиханына дайындалып, 1978 жылы оны сәтті тапсырды.[9] 1981 жылы ол жоғарғы сынып емтиханын тапсырып, диплом алды.[10]

Құқық қорғаудағы мансабы

[өңдеу | дереккөзін өңдеу]

Емтихандардағы бағасы көмегімен Ли Чунан университетінен шақырту қағазын алды. Ол шәкіртақы алып, университеттің Заң колледжіне бармақ болды.[3] 1986 жылы Ли колледждегі оқуын бітіріп, біліктілік емтиханын тапсырып, екі жылға Жоғарғы соттың Заңи зерттеу мен дағды институтына кірді. Ли президент Чон Ду Хванның авторитар билігіне қарсы еді.[11] Бастапқыда бедел мен ақша іздеген Ли судья, не прокурор болғысы келді, алайда Но Му Хён дәрісінен кейін ол Но мен Мун Чжэ Индей адам құқығы заңгері болуға жігерленді.[12] Ол жұмысын Соннамда бастады.[13]

Жеке заңгер кеңсесін ашып, Ли Минбюн (Minbyun, 민변) прогрессив заңгерлер ұйымымен жұмыс істейтін болды. Осы арқылы ол Инчхон мен Кванджудағы еңбек орталықтар басшыларымен әріптес болды. 1995 жылы ол Соннам Азаматтары Қауымдастығын құрды. Жергілікті биліктің жемқорлығына қарсы күрескені үшін Ли белгілі адвокат атанды.[3][14][15][16]

2000 жылдардың басында Соннамда екі аурухана жабылды да, Ли жаңа қалалық аурухана бастаумен айналысып кетті. Сол кезде Азат Корея партиясының билігінде болған қалалық кеңес азаматтар ұсынысынан 47 секундта бас тартты. Ли тобы наразылық білдірді де, Лиге қарсы іздеу жарияланды. Қоғамды әлеуметтік қозғалыс арқылы өзгерте алмаймын деген ол саясатпен айналыспақ болды.[17]

Ерте саяси мансабы

[өңдеу | дереккөзін өңдеу]

2005 жылғы 23 тамызда Ли биліктегі Уридан партиясының мүшесі атанды да, Соннам мэрлігіне үміткерлігін ұсынды. Бұл партия қазіргі Демократиялық партияның ізашары еді. Ақыр-аяғында Но Му Хён әкімшілігі мен Уридан партиясының төмен беделі себебінен 2006 жылғы сайлауда Ли жеңілді.[18]

2008 жылғы парламент сайлауында Ли Пундангу округінен Оңтүстік Корея депутаты болып сайланбақ болды. Ол бұл жолы қайта жеңілді.

Сайлаудан кейін Демократиялық партия басшысы Чон Се Гюн сұранысы бойынша Ли партия баспасөз хатшысының орынбасары болып тағайындалды.

Соннам мэрі (2010–2018)

[өңдеу | дереккөзін өңдеу]
Ли, 2018 жыл

Демократиялық партия мүшесі ретінде Ли 2010 жылғы жергілікті сайлаулар (кор.)қаз. барысында өзін Соннам мэрлігіне ұсынды. Жалпы дауыстың 51.16% жинаған ол жеңіске жетті.

Соннамның 19-мэрі ретінде ол ізашарының сәнді кеңсесінен қарапайым кеңсеге көшкен. Бұрынғы кеңсе осылайша кафеге айналды.[19]

Қаланың қарызына біраз мән берген,[20][21] Twitter мен Facebook-те белсенді болған[19] мэр ретінде ол 2014 жылы жалпы дауыстың 55.1% көмегімен қайта сайлана алды.

Соннам мэрі ретінде Ли, оған қоса, Моран базарындағы ит етіне тыйым салғаны үшін белгілі. Ит сою нысандары жылдар бойы мораль, жануар құқығы мен экология тұрғысынан даулы еді.[22][23]

Ол қала мэрі ретіндегі мерзімін аяқтаған кезде, сауалнама оның 287 жалпы уәдесінің 270-ін орындағанын көрсетті, соның ішінде Соннам медициналық орталығының құрылысы мен кеңеюі, жастарға арналған дивиденд саясаты мен еркін студент формасы бағдарламасы.[3] Жалпы алғанда, ол уәдесінің 94,1% орындады.[19]

Ли енгізген бірнеше саясат, мысалы, жастар дивидендтері кейін оның ұлттық саясаттағы басты бағдарламасына айналды.

Кёнгидо губернаторы (2018–2021)

[өңдеу | дереккөзін өңдеу]
Ли, 2020 жыл

Президенттікке үміткерлігі сәтсіз болды да, Ли өзін Кёнгидо губернаторлығына ұсынды. Провинцияға Сеул ұлттық астаналық өңірі және 13 миллионан астам халық бағынатын.[24] 2018 жылғы губернаторлық сайлау кезінде актриса Ким Бусон Лимен 2007 жылдан 2009 жылға дейін некеден тыс қарым-қатынаста болғанмын деген.[23] Демократиялық праймеризде сәтті болып, Ли губернаторлық сайлауда жалпы дауыстың шамамен 56% жинады. Ли осылайша провинцияның 20 жылдағы тұңғыш демократиялық губернаторы атанды.

Лидің COVID-19 пандемиясына губернатор ретінде реакциясы жоғары бағаланды.[25] 2021 жылғы 25 қазанда ол президенттік кампаниясына көбірек мән беру мақсатымен губернаторлықтан кетті.[26]

Ұлттық жиналыс (2022–2025)

[өңдеу | дереккөзін өңдеу]

Бәсекедеге өте жақын нәтижеге қарамастан Лидің президенттікке үміткерлігі сәтсіз болды. 2022 жылғы 7 мамырда Ли Ұлттық жиналыстағы Кэян Б (Инчхон) округінің депутаттығына өзін ұсынатынын жариялады.[27] 1 маусымда ол жеңіске жетіп, ұлттық депутат атанды. Көп ұзамай, 28 тамызда ол Демократиялық партияның төрағасы болып сайланды.[28]

Қастандық

[өңдеу | дереккөзін өңдеу]

2024 жылғы 2 қаңтардағы Кадокто, Пусандағы жаңа әуежай құрылысына сапардан кейінгі баспасөз мәслихаты кезінде біреу Ли мойнының сол жағына пышақ салды.[29][30][31] Ли есінен айырылмады, алайда қанай берді де, шамамен 20 минутта ауруханаға жеткізілді.[29] «Ли Чжэ Мёнмын» деген тәж киген қылмыскер[32][31] Лиден қолтаңбасын сұрап, оған бас салды.[33][29][31] Қылмыскер бірден қамауға түсті.[29][31] Кейін табылған ақпарат бойынша ол — 1957 жылы туған Ким Джинсон есімді азамат.[34][29]

Өлімге әкеле алады делінбесе де, жарақат мойындырық көктамырында болды, Лиге жасалған ота күткеннен ұзақ уақыт алды.[34][33] Қамауда болған қылмыскер Пусан полициясына Лиді өлтірмек болдым деді.[34]

2024 жылғы әскери жағдай дағдарысы

[өңдеу | дереккөзін өңдеу]
Лидің Ұлттық жиналыс ғимаратына дуалдан секіріп өтіп кіргені

2024 жылы президент Юн Сок Ёль әскери жағдай жариялап, Ұлттық ассамблея әрекеттеріне жол бермек болды. Ли оған қарамастан Ассамблея ғимаратына бара берді де, осы үшін халықаралық назарға ие болды. Ли өзінің YouTube арнасында тікелей эфир бастап, ол жерде әскерден айналып өту үшін Ұлттық ассамблея ғимаратының дуалынан мінгенін көрсетті. Ол халықты Ассамблея ғимаратының алдына жиналып, «...наразылығын жалғастыра беруге» шақырды. Демократиялық партия оған, Хан Дон Хун мен У Вон Сикке қамауға алу тобы жіберілді деп мәлімдеді.[35][36][37] Ұлттық барлау қызметі директорының орынбасары Хон Джан Уон сот ісі барысында бұл ақпаратты растады, президент Юн «[оппозицияшыларды] жоқ қылу үшін сол сәтті қолданды» деді.[38][39][40]

Ли бастапқыда Президенттің жолдауы — дипфейк деп ойлағанын айтты. Кейін Ли «сатқындық жасаған» президент Юнның импичментін ұйымдастырғандар бірі болды. Ұлттық жиналыс ғимаратының алдында наразылық көрсеткен Ли Юнның «бүгін болсын, ертең болсын, не үш айда болсын импичменттелетінін» айтқан.[41][42][43] Ұлттық жиналыс Юнға ақыр-аяғында 14 желтоқсан күні импичмент жасады.[44]

Президенттік кампаниялары

[өңдеу | дереккөзін өңдеу]

2017 жылғы президент сайлануы

[өңдеу | дереккөзін өңдеу]

2016 жылдың соңына қарай Чхве Сун Силь–Пак Кын Хе жанжалы орын алды. Нәтижесінде болған наразылық шаралары кезінде Ли өзінің «Президент Панк енді біздің президент емес» деген сияқты мықты сөзі үшін белгілі болды. 2017 жылғы Демократиялық партия праймеризі сауалнамаларында ол Мун Чжэ Иннен кейінгі екінші ең танымал үміткер болды.[45] Ли Демократиялық партия прогрессив қанатының өкілі делінген.[46]

Наразылық шаралары танымалдығын жоғалта бастады да, президент Пактың ізбасары Хван Гёан болды, нәтижесінде Лидің танымалдығы да азайып кетті. Ақыр аяғында Ли праймеризде үшінші орынға ие болды; екінші орын Ан Хиджонға, бірінші орын Мун Чжэ Инге берілді.[47]

2022 жылғы президент сайлануы

[өңдеу | дереккөзін өңдеу]

2021 жылғы шілдеде Ли 2022 жылғы президент сайлауындағы үміткерлігін жариялады. Ол Кореяның бүкіл азаматына жағдай жасау, елдің дүние жүзіндегі беделін көтеру мәселелеріне тоқталды: «Біз түрлену заманындамыз. Президент ретінде менің тұңғыш әрекеттерім Кореяның жаһандық жылынуға, жаһандық пандемияға және технология революцияға қарсы күресі болатын еді» деді.[48]

2021 жылғы 10 қазанда Ли Демократиялық партияның ресми үміткері атанды.[49][50]

Жалпы сайлауда Ли Халық күші партиясының өкілі Юн Сок Ёльге қарсы жеңілді. Екі үміткердің дауыстары 47.8% бен 48.6% болды.[51]

2025 жылғы президент сайлануы

[өңдеу | дереккөзін өңдеу]

2025 жылғы 9 сәуірде, президент Юн импичментіне 4 күн болғанда Ли Демократиялық партия төрағалығынан кетті.[52][53] 10 сәуірде ол өзінің үшінші үміткерлігін жариялады.[54] 27 сәуірде ол Демократиялық партия праймеризінде жеңді де, партияның ресми үміткері атанды.[55]

Лидің сайлауалды уәделерінің бірі — президенттерге екі төртжылдық мерзім қызмет етуге мүмкіндік беретін Конституцияға өзгертулер енгізу болды.[56] 2025 жылғы 3 маусымда Ли жалпы дауыстың 49.42% жинап, жеңіске жетті.[57]

Президенттігі (2025–)

[өңдеу | дереккөзін өңдеу]
Ли, 2025 жыл

Ли 2025 жылғы 4 маусымда жергілікті уақыт бойынша сағат 11:00-де ант берді.[58][59][60] Ант беру рәсімі, оның ішінде Ли халыққа инаугурациялық сөз, Ұлттық жиналыстың Ротунда залында өтті.[61][58][60]

Саяси ұстанымы

[өңдеу | дереккөзін өңдеу]

Ішкі саясат

[өңдеу | дереккөзін өңдеу]

Ли түрлі дереккөзде «прогрессив», «прагматист» делінеді.[62][46]

Экономика тұрғысынан Ли шартсыз базалық табыс орнауын қолдайды.[63][64]

Бірнеше дереккөз, соның ішінде The New York Times Лиді «феминизмге қарсы адам» деп сипаттаған.[65][66][67] Прогрессив саясаткер Сим Сан Чжон Лиді ашық «антифеминист» деген.[68]

2022 жылы Ли ЛГБТ-ға қарсы дискриминацияны заңсыздайтын заң жобасын қолдайтынын, алайда әскердегі «содомияға қарсы» заңды жоймайтынын айтты.[69] Алайда кейін Ли халық пікіріне қарамастан да дискриминацияға қарсы заңды да қолдамайтынын айтты.[70][71]

Сыртқы саясат

[өңдеу | дереккөзін өңдеу]

Ли Газа соғысы мен Израиль-Иран соғысындағы Біріккен Ұлттар Ұйымының бейбіт үшін әрекеттерін қолдады.[72]

Ли Ресейдің Украинаға басып кіргенін ұнатпады және Ресейге санкция салуға қарсы шықпады. Алайда оның Ресейге көзқарасы Оңтүстік Кореяда тым жылы деп бағаланды. Ресей Украинаға басып кіргенде Ли Владимир Зеленскийдің сыртқы саясатын сынға алды және сол үшін сын нысанына айналды.[73] Ли консерваторлардың Украинаға әскери көмек жіберу ұсынысына қарсы, бұл Оңтүстік Корея экономикасына зардап шегетін еді дейді.[74]

Ескертпелер

[өңдеу | дереккөзін өңдеу]
  1. ↑ 2024 жылғы 24 маусымнан 18 тамызға дейін қызметін тоқтатты. Партия көшбасшысы ретінде қайта сайлану үшін Ли қызметінен кеткен болатын да, оның міндеттерін Пак Чхан Дэ орындады.
  2. 1 2 Ли шамамен осы кездері туған делінеді; Лидің туғанын әкесі кейін ғана тіркеген. Лидің құжаттағы туған күні — 22 желтоқсан 1964, алайда бұл күнді әкесі өзі таңдаған.

Дереккөздер

[өңдеу | дереккөзін өңдеу]
  1. ↑ 이재명 생일만 되면… 호적 날짜에 소환통보, 음력땐 정진상 영장 (кор.). The Chosun Ilbo. (22 желтоқсан 2022). Тексерілді, 14 сәуір 2025. Мұрағат көшірмесі 22 желтоқсанның 2022 Wayback Machine мұрағатында
  2. ↑ Lee Jae Myung just announced he's running for president. Here's everything you need to know.. Korea JoongAng Daily. (10 сәуір 2025). Тексерілді, 14 сәуір 2025. Мұрағат көшірмесі 10 сәуірдің 2025 Wayback Machine мұрағатында
  3. 1 2 3 4 5 [파워엘리트 이재명, 교복 부럽던 '소년공'에서 '대선주자'까지] (кор.). raythep.mk.co.kr/. (11 қаңтар 2021). Тексерілді, 22 қазан 2021. Мұрағат көшірмесі 15 наурыздың 2022 Wayback Machine мұрағатында
  4. ↑ "고집 세고 성적 '미미'" 국민학교 성적표 공개한 이재명 (кор.). JoongAng Ilbo. (5 мамыр 2021). Тексерілді, 22 қазан 2021. Мұрағат көшірмесі 7 наурыздың 2022 Wayback Machine мұрағатында
  5. ↑ Gov. Lee Jae Myung elected as DP's presidential candidate. (10 қазан 2021). Тексерілді, 10 қазан 2021. Мұрағат көшірмесі 8 қарашаның 2021 Wayback Machine мұрағатында
  6. ↑ 이재명 "대선 후보? 스피커가 커져 좋다" (кор.). Pressian. (13 мамыр 2015). Тексерілді, 22 қазан 2021. Мұрағат көшірмесі 13 қарашаның 2020 Wayback Machine мұрағатында
  7. ↑ 민) 이재명 후보, 병역 문제 공개 검증 하자 (кор.). 굿타임즈. (29 мамыр 2010). Тексерілді, 22 қазан 2021. Мұрағат көшірмесі 21 шілденің 2018 Wayback Machine мұрағатында
  8. ↑ 변, 덕호 이재명 "나도 등록 장애인...대통령이 직접 장애정책 챙기겠다" – 매일경제. Maeil Business Newspaper. (16 ақпан 2022). Тексерілді, 19 шілде 2022. Мұрағат көшірмесі 18 ақпанның 2022 Wayback Machine мұрағатында
  9. ↑ 이재명의 스승의 날 회고 "재명아, 너는 가능성이 있어" (кор.). The Chosun Ilbo. (15 мамыр 2021). Тексерілді, 22 қазан 2021. Мұрағат көшірмесі 22 қазанның 2021 Wayback Machine мұрағатында
  10. ↑ 하, 수영 81년 학력고사 수험표 올린 이재명 "이걸 본 당신 수능 대박" (кор.). Korea JoongAng Daily. (17 қараша 2021). Тексерілді, 14 сәуір 2025. Мұрағат көшірмесі 3 маусымның 2025 Wayback Machine мұрағатында
  11. ↑ In land of 'Parasite' and 'Squid Game,' a hero rises (ағыл.). (12 қазан 2021). Тексерілді, 21 қазан 2021. Мұрағат көшірмесі 27 қазанның 2021 Wayback Machine мұрағатында
  12. ↑ 이재명 "노무현 대통령이 만들어준 길 따라 여기까지 와" (кор.). Kyunghyang Shinmun. (2 қыркүйек 2021). Тексерілді, 22 қазан 2021. Мұрағат көшірмесі 2 қаңтардың 2024 Wayback Machine мұрағатында
  13. ↑ [인터뷰 '이재명 저격수' 장영하 변호사의 본격 문제제기. 30년 이상 보고 경험한 이재명, 그는 누구인가?]. The Chosun Ilbo. Тексерілді, 14 сәуір 2025. Мұрағат көшірмесі 23 сәуірдің 2025 Wayback Machine мұрағатында
  14. ↑ 분당 파크뷰 특혜분양 의혹 밝혀지나 (кор.). KBS News. (4 мамыр 2022). Тексерілді, 18 қыркүйек 2022. Мұрағат көшірмесі 20 қыркүйектің 2022 Wayback Machine мұрағатында
  15. ↑ The People's Power has released a "recorded file" in connection with the trial of Lee Jae Myung – MK. 매일경제. (17 маусым 2024). Тексерілді, 4 маусым 2025. Мұрағат көшірмесі 18 маусымның 2024 Wayback Machine мұрағатында
  16. ↑ The People's Power has released a "recorded file" in connection with the trial of Lee Jae Myung (ағыл.). 매일경제. (25 қараша 2024). Тексерілді, 4 маусым 2025. Мұрағат көшірмесі 11 маусымның 2025 Wayback Machine мұрағатында
  17. ↑ 이재명 "성남의료원, 정치인 이재명의 시작" (кор.). News1. (13 қыркүйек 2021). Тексерілді, 22 қазан 2021. Мұрағат көшірмесі 22 қазанның 2021 Wayback Machine мұрағатында
  18. ↑ Дереккөз қатесі: Жарамсыз <ref> тегі; no text was provided for refs named 이재명, 흙수저 소년공에서 與 대선후보까지
  19. 1 2 3 [경기도지사 당선자 이재명 그는 누구인가'흙수저' 소년공, 인권변호사 거쳐 '1300만 도정 책임자'로] (кор.). (14 маусым 2018). Тексерілді, 28 қыркүйек 2021. Мұрағат көшірмесі 28 қыркүйектің 2021 Wayback Machine мұрағатында
  20. ↑ 경기 성남시 모라토리엄 공방의 진실 (кор.). The Chosun Ilbo. (18 наурыз 2014). Тексерілді, 5 мамыр 2021. Мұрағат көшірмесі 17 желтоқсанның 2021 Wayback Machine мұрағатында
  21. ↑ 애초에 존재하지 않았던 '성남 모라토리엄' (2)  (кор.), The Korea Economic Daily. Тексерілді 5 мамырдың 2021. Мұрағат көшірмесі 17 желтоқсанның 2021 Wayback Machine мұрағатында
  22. ↑ 모란시장에서 개고기 사라진다 – 다음뉴스, Daum (13 желтоқсан 2016). Тексерілді 13 желтоқсанның 2016. Мұрағат көшірмесі 20 желтоқсанның 2016 Wayback Machine мұрағатында
  23. 1 2 Actress admits to affair with Lee Jae Myung (ағыл.). Korea JoongAng Daily. (10 маусым 2018). Тексерілді, 27 қараша 2018. Мұрағат көшірмесі 18 тамыздың 2018 Wayback Machine мұрағатында
  24. ↑ 14 mayors, governors file petition to save Lee Jae Myung's governorship (ағыл.). The Korea Herald. (19 қараша 2019). Тексерілді, 29 сәуір 2020. Мұрағат көшірмесі 17 желтоқсанның 2021 Wayback Machine мұрағатында
  25. ↑ Chang, Dong-Woo Gov. Lee, chief prosecutor in close race in presidential hopefuls poll (ағыл.). Yonhap News Agency. (13 қаңтар 2021). Тексерілді, 13 қаңтар 2021. Мұрағат көшірмесі 17 желтоқсанның 2021 Wayback Machine мұрағатында
  26. ↑ Lee, Haye-ah. Lee resigns as Gyeonggi governor to focus on presidential campaign  (ағыл.), Yonhap News Agency (25 October 2021). Тексерілді 21 сәуірдің 2025. Мұрағат көшірмесі 25 қазанның 2021 Wayback Machine мұрағатында
  27. ↑ Lee, Haye-ah. (LEAD) Lee Jae Myung declares bid for parliamentary seat in Incheon  (ағыл.), Yonhap News Agency (8 May 2022). Тексерілді 8 мамырдың 2022. Мұрағат көшірмесі 20 қыркүйектің 2022 Wayback Machine мұрағатында
  28. ↑ Lee, Minji. (2nd LD) Ex-presidential candidate Lee elected DP's new leader  (ағыл.), Yonhap News Agency (28 August 2022). Тексерілді 5 қыркүйектің 2022. Мұрағат көшірмесі 5 қыркүйектің 2022 Wayback Machine мұрағатында
  29. 1 2 3 4 5 Kim, Han-joo. (LEAD) Opposition leader Lee Jae Myung attacked during visit to Busan  (ағыл.), Yonhap News Agency (2 January 2024). Тексерілді 2 қаңтардың 2024. Мұрағат көшірмесі 2 қаңтардың 2024 Wayback Machine мұрағатында
  30. ↑ Ng, Kelly. Lee Jae Myung: South Korea opposition leader stabbed in neck on visit to Busan, BBC News (2 қаңтар 2024). Тексерілді 2 қаңтардың 2024. Мұрағат көшірмесі 2 қаңтардың 2024 Wayback Machine мұрағатында
  31. 1 2 3 4 Park, Ju-Min; Shin, Hyonhee. South Korea opposition chief stabbed in neck, recovering after surgery, Reuters (2 қаңтар 2024). Тексерілді 2 қаңтардың 2024. Мұрағат көшірмесі 2 қаңтардың 2024 Wayback Machine мұрағатында
  32. ↑ South Korean opposition leader stabbed in neck, airlifted to hospital  (ағыл.), Әл-Жазира телеарнасы (2 January 2024). Тексерілді 2 қаңтардың 2024. Мұрағат көшірмесі 2 қаңтардың 2024 Wayback Machine мұрағатында
  33. 1 2 Martin, Timothy W.; Yoon, Dasi. Head of South Korean Opposition Party Is Stabbed  (ағыл.), The Wall Street Journal (2 January 2024). Тексерілді 2 қаңтардың 2024. Мұрағат көшірмесі 2 қаңтардың 2024 Wayback Machine мұрағатында
  34. 1 2 3 (7th LD) Attacked opposition leader Lee's surgery completed, progress closely monitored, Yonhap News Agency (2 қаңтар 2024). Тексерілді 2 қаңтардың 2024. Мұрағат көшірмесі 2 қаңтардың 2024 Wayback Machine мұрағатында
  35. ↑ Álvarez Bríñez, Ana; Kim Hjelmgaard; Mayes-Osterman, Cybele President Yoon Suk Yeol of South Korea declares martial law. Why, how opposition reacted (ағыл.). USA Today. Тексерілді, 2 желтоқсан 2024. Мұрағат көшірмесі 3 желтоқсанның 2024 Wayback Machine мұрағатында
  36. ↑ Kim, Tong-hyung South Korean parliament votes to defy president by lifting his declaration of martial law (ағыл.). AP News. (3 желтоқсан 2024). Тексерілді, 4 желтоқсан 2024. Мұрағат көшірмесі 3 желтоқсанның 2024 Wayback Machine мұрағатында
  37. ↑ Thompson, Angus South Korea's president faces impeachment over martial law chaos as defence minister offers to resign (ағыл.). The Independent. (4 желтоқсан 2024). Тексерілді, 4 желтоқсан 2024. Мұрағат көшірмесі 4 желтоқсанның 2024 Wayback Machine мұрағатында
  38. ↑ NIS deputy names leaders targeted by Yoon after martial law declaration (ағыл.). The Chosun Ilbo. (6 желтоқсан 2024). Мұрағат көшірмесі 7 желтоқсанның 2024 Wayback Machine мұрағатында
  39. ↑ 홍장원 "尹, 계엄선포 후 '이번 기회에 잡아들여, 싹 다 정리' 지시" (кор.). Daum. (6 желтоқсан 2024). Мұрағат көшірмесі 7 желтоқсанның 2024 Wayback Machine мұрағатында
  40. ↑ 尹이 체포 지시한 인사엔...김명수·권순일·김민웅 그리고 김어준 (кор.). Daum. (6 желтоқсан 2024). Мұрағат көшірмесі 8 желтоқсанның 2024 Wayback Machine мұрағатында
  41. ↑ South Korea's parliament votes to impeach president over martial law debacle (ағыл.). CNN. (14 желтоқсан 2024). Тексерілді, 14 желтоқсан 2024. Мұрағат көшірмесі 14 желтоқсанның 2024 Wayback Machine мұрағатында
  42. ↑ South Korea opposition chief says ousting Yoon will be difficult (ағыл.). Bloomberg News. (5 желтоқсан 2024). Тексерілді, 5 желтоқсан 2024.
  43. ↑ Abraham, Hannah The leader of South Korea's opposition first thought the president's martial law declaration was a deepfake (ағыл.). Business Insider. Тексерілді, 5 желтоқсан 2024. Мұрағат көшірмесі 5 желтоқсанның 2024 Wayback Machine мұрағатында
  44. ↑ Main opposition hails Yoon's impeachment motion passage as 'victory for people, democracy'  (ағыл.), The Korea Times (14 December 2024). Тексерілді 15 желтоқсанның 2024. Мұрағат көшірмесі 15 желтоқсанның 2024 Wayback Machine мұрағатында
  45. ↑ 문재인 1위… 이재명, 반기문 제치고 2위 껑충 (кор.). 한국일보. (12 желтоқсан 2016). Тексерілді, 27 қыркүйек 2021. Мұрағат көшірмесі 26 қыркүйектің 2021 Wayback Machine мұрағатында
  46. 1 2 '이재명 현상', 진보정치가 마땅히 채웠어야 할 공백의 다른 이름 (кор.). Pressian. (16 қыркүйек 2020). Тексерілді, 8 қыркүйек 2021. Мұрағат көшірмесі 17 желтоқсанның 2021 Wayback Machine мұрағатында
  47. ↑ 완주 그리고 21.2%, '변방장수' 이재명의 도성 출전기]. 오마이뉴스. (3 сәуір 2017). Мұрағат көшірмесі 10 сәуірдің 2021 Wayback Machine мұрағатында
  48. ↑ Gyeonggi governor vows to tackle inequality, unfairness (ағыл.). (1 шілде 2021). Тексерілді, 21 қазан 2021. Мұрағат көшірмесі 26 желтоқсанның 2021 Wayback Machine мұрағатында
  49. ↑ Chung, Esther. Gov. Lee Jae Myung elected as DP's presidential candidate  (ағыл.), Korea JoongAng Daily (10 October 2021). Тексерілді 10 қазанның 2021. Мұрағат көшірмесі 8 қарашаның 2021 Wayback Machine мұрағатында
  50. ↑ Kim, Jaewon. Lee Jae Myung wins South Korea ruling party's presidential primary  (ағыл.), Nikkei Asia (10 October 2021). Тексерілді 10 қазанның 2021. Мұрағат көшірмесі 9 ақпанның 2022 Wayback Machine мұрағатында
  51. ↑ Choe, Sang-Hun. South Korean Presidential Election: Opposition's Yoon Wins Tight Race for South Korean Presidency  (ағыл.), The New York Times (9 March 2022). Тексерілді 3 маусымның 2022. Мұрағат көшірмесі 10 наурыздың 2022 Wayback Machine мұрағатында
  52. ↑ 이재명, 당 대표 사퇴... "새로운 일 시작" 대선 출마 수순 (кор.). The Chosun Ilbo. (9 сәуір 2025). Тексерілді, 9 сәуір 2025. Мұрағат көшірмесі 9 сәуірдің 2025 Wayback Machine мұрағатында
  53. ↑ South Korea to hold presidential election on 3 June (ағыл.). BBC News. (8 сәуір 2025). Тексерілді, 9 сәуір 2025. Мұрағат көшірмесі 11 сәуірдің 2025 Wayback Machine мұрағатында
  54. ↑ Kim, Tong-hyung South Korean opposition leader Lee opens presidential bid following Yoon's ouster (ағыл.). AP News. (10 сәуір 2025). Тексерілді, 10 сәуір 2025. Мұрағат көшірмесі 11 сәуірдің 2025 Wayback Machine мұрағатында
  55. ↑ 민주당 대선후보 이재명 "압도적 정권 탈환 통해 구시대 청산". The Dong-A Ilbo. (27 сәуір 2025). Тексерілді, 3 мамыр 2025. Мұрағат көшірмесі 28 сәуірдің 2025 Wayback Machine мұрағатында
  56. ↑ Yun-Hwan, Chae (LEAD) DP's Lee proposes amending Constitution for two four-year presidential terms (ағыл.). Yonhap News Agency. (18 мамыр 2025). Тексерілді, 18 мамыр 2025. Мұрағат көшірмесі 4 маусымның 2025 Wayback Machine мұрағатында
  57. ↑ Joo, Hee-yeon; Kim, Mi-geon. New president to take office hours after polls close  (ағыл.), The Chosun Daily (3 June 2025). Тексерілді 4 маусымның 2025. Мұрағат көшірмесі 3 маусымның 2025 Wayback Machine мұрағатында
  58. 1 2 Lee sworn in as S. Korean president  (ағыл.), Yonhap News Agency (4 June 2025). Тексерілді 4 маусымның 2025. Мұрағат көшірмесі 4 маусымның 2025 Wayback Machine мұрағатында
  59. ↑ Park, Ju-Min; Kim, Hyunsu. South Korea's new President Lee vows to revive democracy from 'near demise'  (ағыл.), Reuters (2 January 2024). Тексерілді 4 маусымның 2025. Мұрағат көшірмесі 4 маусымның 2025 Wayback Machine мұрағатында
  60. 1 2 Hankookibo. Lee Jae Myung to take presidential oath at National Assembly at 11 am  (ағыл.), The Korea Times (4 June 2025). Тексерілді 4 маусымның 2025. Мұрағат көшірмесі 4 маусымның 2025 Wayback Machine мұрағатында
  61. ↑ Park, Anna J.. New president vows to unite divided nation in inaugural address  (ағыл.), The Korea Times (4 June 2025). Тексерілді 4 маусымның 2025. Мұрағат көшірмесі 4 маусымның 2025 Wayback Machine мұрағатында
  62. ↑ Power, John Who is Lee Jae-myung, South Korea’s new president? (ағыл.). Әл-Жазира телеарнасы. (3 маусым 2025). Тексерілді, 17 шілде 2025.
  63. ↑ Lee, Haye-ah. (News Focus) Outspoken and aggressive, Lee Jae Myung faces challenges head on  (ағыл.), Yonhap News Agency (10 October 2021). Тексерілді 22 сәуірдің 2025. Мұрағат көшірмесі 10 қазанның 2021 Wayback Machine мұрағатында
  64. ↑ Working-class hero? Ex-factory boy aims for South Korean presidency. France 24. (22 ақпан 2022). Тексерілді, 22 сәуір 2025. Мұрағат көшірмесі 22 ақпанның 2022 Wayback Machine мұрағатында
  65. ↑ Azizi, Arash The Anti-Anti-Feminist Election (ағыл.). The Atlantic. (2 маусым 2025). Тексерілді, 4 маусым 2025. Мұрағат көшірмесі 2 маусымның 2025 Wayback Machine мұрағатында
  66. ↑ South Korea elections: They helped oust a president. Now women say they are invisible again (ағыл.). www.bbc.com. (1 маусым 2025). Тексерілді, 4 маусым 2025. Мұрағат көшірмесі 7 маусымның 2025 Wayback Machine мұрағатында
  67. ↑ Sang-Hun, Choe. As South Korea Gets Ready to Vote, Women Don't Like the Choices  (ағыл.), The New York Times (26 May 2025). Тексерілді 4 маусымның 2025. Мұрағат көшірмесі 3 маусымның 2025 Wayback Machine мұрағатында
  68. ↑ Дереккөз қатесі: Жарамсыз <ref> тегі; no text was provided for refs named 심상정
  69. ↑ Archived copy. amnesty.or.kr. Тексерілді, 9 желтоқсан 2023. Мұрағат көшірмесі 1 маусымның 2022 Wayback Machine мұрағатында
  70. ↑ 강, 민경 이재명 "차별금지법 일방통행식 처리 바람직하지 않아" (кор.). Naver News. Тексерілді, 9 желтоқсан 2023. Мұрағат көшірмесі 5 желтоқсанның 2023 Wayback Machine мұрағатында
  71. ↑ 이재명 대표 "21대 국회서 차별금지법 통과 않겠다" (кор.). 아이굿뉴스. (1 маусым 2023). Тексерілді, 9 желтоқсан 2023. Мұрағат көшірмесі 30 қыркүйектің 2023 Wayback Machine мұрағатында
  72. ↑ South Korea backs UN’s global peace efforts, says President Lee (ағыл.). Anadolu Ajansı. (17 маусым 2025). Тексерілді, 17 шілде 2025.
  73. ↑ 민주 "6개월 초보 대통령"… '우크라 침공 책임' 발언 논란 (кор.). Kuki News. (28 ақпан 2022). Тексерілді, 4 желтоқсан 2022. Мұрағат көшірмесі 4 желтоқсанның 2022 Wayback Machine мұрағатында
  74. ↑ 이재명 "우크라 무기지원은 러시아 내 우리 기업에 사실상 폐업선고" (кор.). 연합인포맥스. (21 сәуір 2023). Тексерілді, 22 сәуір 2023. Мұрағат көшірмесі 21 сәуірдің 2023 Wayback Machine мұрағатында
Корея Республикасының 14-президенті
Ізашары
Юн Сок Ёль		 4 маусым 2025 жылдан бастап лауазымды иеленеді Ізбасары
—
«https://kk.wikipedia.org/w/index.php?title=Ли_Чжэ_Мён&oldid=3598418» бетінен алынған