Мидриаз

Уикипедия — ашық энциклопедиясынан алынған мәлімет
Jump to navigation Jump to search

Мидриаз[өңдеу]

Мидриаз (лат. Mydriasis)- қарашықтың кеңеюі. Себептер физиологиялық және патологиялық болуы мүмкін. Мидриаз әдетте екі жақты және симметриялы. Физиологиялық жағдайда, ол жарықтандыру деңгейі төмендеген кезде пайда болады, мысалы, ымырт жабылған кезде немесе нашар жарықтандырылған бөлмелерде. Сондай-ақ, бұл құбылыс көбінесе фармакологиялық препараттарды қолдану салдарынан болады. Мысалы, ұқсас әсерге атропин мен циклопентолат (цикломед) әкеледі.Сондай-ақ, бұл клиникалық симптом бірқатар химиялық заттармен уланудың белгісі болып табылады (мысалы, барбитураттармен уланған кезде мидриаз жедел уланудың үшінші кезеңін көрсетеді).

Патологиялық мидриазды жарыққа реакциясы бойынша физиологиялықтан ажыратуға болады. Көз жарықтандырылған кезде, әдетте, қарашық тарылады, патологиясы бар, кеңейту қалады немесе аздап өзгереді. Мидриаздың маңызды асимметриясы мидың ауыр жарақатының белгісі болуы мүмкін.

Мидриаздың түрлері[өңдеу]

Дәрілік мидриаз (лат. Mydriasis medicamentosa) - қарашық сфинктерін сал ауруына шалдықтыратын немесе оқушының кеңеюін ынталандыратын дәрілерден туындаған мидриаз. Дәрі-дәрмектер мидриазының жарқын мысалы - мамандардың емтихан кезінде арнайы тамшыларды қолдануы.

Паралитикалық мидриаз (лат. Mydriasis paralytica) - окуломоторлық жүйке зақымдануымен қарашық сфинктерінің параличі нәтижесінде пайда болатын мидриаз.

Спастикалық мидриаз (лат. Mydriasis spastica) - симпатикалық магистральдың мойын бөлігі тітіркенгенде немесе адренергиялық дәрілердің әсерінен қарашық кеңейткішінің спазмымен туындаған мидриаз.

Травматикалық мидриаз (лат. Mydriasis traumatica) - көз контузиясының нәтижесінде пайда болатын мидриаз.

Даму себептері[өңдеу]

Мидриаз келесі жолдармен дами алады: психоделиктер және басқа РАС қабылдау, ұйқысыздық, TBI, кома, орталық жүйке жүйесі аурулары.

Емдеу жолы[өңдеу]

Мидриазды емдеу дәрі-дәрмектерді қолдануға негізделген: M, H-холиномиметиктер, мысалы ацетилхолин, карбахолин. М-холиномиметиктер ацеклидин және пилокарпин гидрохлориді. N-холиномиметиктер цититон және лобелин гидрохлориді, альфа блокаторлары да қолданыла алады: фентоламин, трофафен, празозин.