Насыр әд-дин ибн әмір Мұзаффар
| Насыр әд-дин ибн әмір Мұзаффар | |
| парсы: ناصرالدين بن امير مظفر | |
| Туған күні | |
|---|---|
| Туған жері | |
| Қайтыс болған күні | |
| Қайтыс болған жері | |
| Мансабы | |
| Шығармалардың тілі | |
Насыр әд-дин ибн әмір Мұзаффар (парсы: ناصرالدين بن امير مظفر), сондай-ақ Насыр әд-дин әл-Ханафи әл-Хусейни әл-Бұхари[1][2] (парсы: ناصرالدين الحنفى الحسينى البخارى, 1850–1922) есімімен де белгілі — Бұхара әмірлігінің өзбек[3] тарихшысы, тәжік тілінде жазылған бірнеше тарихи еңбектердің авторы.
Өмірбаяны
[өңдеу | дереккөзін өңдеу]
Насыр әд-дин XIX ғасырдың ортасында Бұхара әмірі Мұзаффардың отбасында дүниеге келген. Ол оның оныншы ұлы болған.[4][5] Бұхара медреселерінде білім алған, 1921–1923 жылдары БНХР-ның (Бұхара Халық Кеңес Республикасы) Бұхара ғылыми қоғамының мүшесі болды.[6]
1923 жылдың шілдесінде соңғы Бұхара әмірі Сейіт Әлім ханның талабымен әмірдің басқа да туыстарымен бірге Ауғанстанға жіберілді. 1920-жылдары Кабулда қайтыс болған.[6]
Шығармашылығы
[өңдеу | дереккөзін өңдеу]Насыр әд-дин «Тухфат аз-заирин» (парсы: تحفة الزائرين — «Зияратшыларға сый») атты тарихи шығарманың авторы. Кітапты жазу жұмыстары 1906 жылы аяқталған.[7]
Оның басқа да шығармаларының қатарында өзбектердің Шайбани, Аштархан және Маңғыт әулеттерінің тарихына арналған «Асар ус-салатин» (парсы: آثار السلاطين — «Билеушілер туралы есте қаларлық деректер», 1904), «Кунуз әл-атқия» (парсы: كنوز الاتقياء — «Тақуалар қазынасы»), сондай-ақ 1921–1922 жылдары жазылған «Тахқиқат-и арқ-и Бұхара» (парсы: تحقيقات ارگ بخارا — «Бұхара арқы туралы зерттеулер») атты еңбектері атап өтіледі.
Дереккөздер
[өңдеу | дереккөзін өңдеу]- ↑ Өз КСР ҒА Известия. Серия общественных наук — 1959. — Б. 71.
- ↑ Байани М. Жизнь и творчество каллиграфов (Ахвал ва асар-и хушнависан) — Тегеран университетінің баспасы, 1966.
- ↑ Анке фон Кюгельген, Легитимация среднеазиатской династии мангитов в произведениях их историков (XVIII–XIX вв.). Алматы: Дайк-пресс, 2004, с.203
- ↑ Насыр әд-дин ибн әмір Мұзаффар. Басты дереккөзінен мұрағатталған 14 тамыз 2018. Тексерілді, 12 шілде 2018.
- ↑ А. Г. Недвецкий. Правители Бухары.. Басты дереккөзінен мұрағатталған 13 қыркүйек 2018. Тексерілді, 12 шілде 2018.
- 1 2 Н әрпі // Өзбекстан ұлттық энциклопедиясы — Ташкент: Өзбекстан ұлттық энциклопедиясы. — Б. 311.
- ↑ Захидова С. А., Рукопись «Тухфат-уз-заирин» Насираддина ибн амир Музаффара как источник по изучению городской культуры Бухары // Общественные науки в Узбекистане, № 3, 2001, с.57