Мазмұнға өту

Нұрек

Уикипедия — ашық энциклопедиясынан алынған мәлімет
Қала
Нұрек
тәж. Норак
Әкімшілігі
Ел

 Тәжікстан

Облыс

Хатлон облысы

Тарихы мен географиясы
Координаттары

38°23′18″ с. е. 69°19′30″ ш. б. / 38.38833° с. е. 69.32500° ш. б. / 38.38833; 69.32500 (G) (O) (Я)Координаттар: 38°23′18″ с. е. 69°19′30″ ш. б. / 38.38833° с. е. 69.32500° ш. б. / 38.38833; 69.32500 (G) (O) (Я)

Құрылған уақыты

1960

Қала статусы

1961

Орталығының биiктігі

885 м

Уақыт белдеуі

UTC+5:00

Тұрғындары
Тұрғыны

31 400 адам

Сандық идентификаторлары
Телефон коды

+992 3138

Пошта индексі

735300

Нұрек картада
Нұрек
Нұрек

Нұрек (тәж. Норак) — Тәжікстанның Хатлон облысындағы қала. Нұрек қаласының халқы 31 400 адамды құрайды.[1]

Географиялық сипаттама

[өңдеу | қайнарын өңдеу]

Тәжікстан астанасы Душанбеден Нұрекке дейін 70 шақырым. Нұрек теңіз деңгейінен 885 метр биіктікте таулармен қоршалған шатқалда орналасқан. Нұректен автокөлікпен Бохтар және Куляб қалаларына жетуге болады Нұректің жұмсақ климаты (қыс пен жазғы температура арасындағы күрт ауытқуының болмауы) су бетінің ауданы 98 шаршы шақырымды құрайтын су қоймасымен байланысты.

Нұрек құрылысы 1960 жылы Вахш өзеніндегі Нүрек су электр стансасының (ГЭС) құрылысы басталған кезде шағын ауылдың орнында басталды. Қуаты 3000 мегаватт болатын электр станциясы 1972 жылы пайдалануға берілді. Нүрек ГЭС-і әлемдегі ең қуатты отыз су электр станциясының бірі болып табылады, ал оның биіктігі 305 метрлік бөгеті Гиннестің рекордтар кітабына әлемдегі ең биік бөгет ретінде енгізілген.[2]

1961 жылы 12 шілдеде Нұрек республикалық бағыныстағы қала мәртебесін алды. 1988 жылы 8 қыркүйекте Нұрек Хатлон облысының құрамына енді.

Экономикасы және инфрақұрылымы

[өңдеу | қайнарын өңдеу]

Нұрек су электр стансасы 1972 жылы пайдалануға берілген, сонымен қатар инертті және металл емес материалдарды, сондай-ақ темір-бетон бұйымдарын шығаратын зауыттар бар. Тұрғындар жүзім мен цитрус жемістерін, картоп пен басқа да көкөністерді, мақта мен дәнді дақылдарды өсіреді, мал өсіреді. Қала нан-тоқаш өнімдерімен өзін-өзі толық қамтамасыз етеді.

Қалада сондай-ақ жақын маңдағы оптикалық спутниктік бақылау қондырғысы — «Окно» кешенінің қызметкерлері жұмыс істейтін әскери округ бар.

Нұректе қалалық аурухана, емхана, 3 ауылдық денсаулық сақтау орталығы, 13 алғашқы медициналық көмек пункті, санитарлық-эпидемиологиялық станция, балалар аурулары орталығы, салауатты өмір салтын дамыту орталығы, туберкулезге қарсы күрес орталығы бар.

Дереккөздер

[өңдеу | қайнарын өңдеу]
  1. Нұрек қаласы (Тәжікстан). Тексерілді, 31 қазан 2025.
  2. Тәжікстан. Хатлон облысы. Тексерілді, 31 қазан 2025.