Ороч тілі
| Ороч тілі | |
| Өз атауы: |
Oroch language |
|---|---|
| Елдер: | |
| Сөйлеушілер саны: |
0 |
| Классификация | |
| |
| Жазуы: | |
| Тіл коды | |
| ISO 639-1: |
oac |
| ISO 639-2: |
— |
| ISO 639-3: |
oac |
| Тағы қараңыз: Жоба:Лингвистика | |
Ороч тілі (Oroch language) — Алтай тілдері отбасының тұңғыс-маньчжур тобының оңтүстік ішкі тобына кіреді. Тілдердің жалғамалы (агглютинативті) түріне (жұрнақты аффикстенумен) жатады, фузияның болуымен сипатталады, номинативті құрылысқа ие.[1]
Референтті халық
[өңдеу | дереккөзін өңдеу]Референтті халық: орочтар; өз атауы – нани (амур нанайларынан алынған, аударғанда жергілікті тұрғын дегенді білдіреді), орочиян, орочисел (аудар. бұғышы).
Географиялық таралуы
[өңдеу | дереккөзін өңдеу]Ороч тілінің соңғы сөйлейтіндері Советская Гаван қаласында және оған жақын ауылдарда өмір сүрген. 2002 және 2010 жылдардағы халық санағы бойынша орочтар Хабаровск өлкесінің Советско-Гаванск, Ванинск, Амурск және Комсомольск аудандарында (426 адам) шашыраңқы орналасты.[2]
Диалектісі
[өңдеу | дереккөзін өңдеу]Бұрын үш диалекті болған: тумнин, хадин (оның сөйлеушілері тумнин халқымен қосылып кеткен) және хунгар (олардың сөйлеушілері Амурдағы Комсомольск маңында тұратын нанай халқының құрамына кірген).[3]
Жазуы
[өңдеу | дереккөзін өңдеу]Ороч тілінде жазу жоқ. Араб әліпбиінде белгіленген стандарт жоқ: әртүрлі басылымдар әртүрлі нұсқаларды пайдаланады.[4]
2002 жылғы нұсқасы:
| А а | Б б | В в | Г г | Д д | Е е | Ё ё | Ж ж |
| З з | И и | Й й | К к | Л л | М м | Н н | Ӈ ӈ |
| О о | П п | Р р | С с | Т т | У у | Ф ф | Х х |
| Ц ц | Ч ч | Ш ш | Щ щ | Ъ ъ | Ы ы | Ь ь | Э э |
| Ю ю | Я я |
Дереккөздер
[өңдеу | дереккөзін өңдеу]- ↑ Э.Д. Сүлейменова, Д.Х. Ақанова, Н.Ж. Шаймерденова «Қазақстан тілдері: әлеуметтік лингвистика анықтамалығы» — «Издательство Золотая Книга» ЖШС, 2020. — Б. 167. — 480 б. — ISBN 978–601–7988-21-0.
- ↑ Ороч тілі. Тексерілді, 20 маусым 2025.
- ↑ Үлкен Ресей энциклопедиясы 2004–2017. Тексерілді, 20 маусым 2025.
- ↑ Ороч тілі. Тексерілді, 20 маусым 2025.