Панамалықтар
| Панамалықтар | |
| панаменьос | |
| | |
| Бүкіл халықтың саны | |
|---|---|
|
2,3 млн. | |
| Ең көп таралған аймақтар | |
|
1,9 млн. | |
| Тілдері | |
| Діні | |
Панамалықтар (панаменьос) — Панаманың негізгі халқы. Олар сондай-ақ АҚШ-та, Колумбияда, Коста-Рикада, Никарагуада және т.б. елдерде тұрады. Жалпы халық саны шамамен 2,3 млн. адам, оның ішінде Панамада 1,9 млн. адам.
Антропологиялық тұрғыдан алғанда, Панамалықтардың шамамен 70%-ы 16-18 ғасырлардағы испан отаршыларының және одан кейінгі еуропалық қоныстанушылар (итальяндықтар және басқалар) ұрпақтары, жергілікті үндістермен және Африкадан әкелінген қара нәсілділермен араласқан метистер мен мулаттар.[1]
Тілі
[өңдеу | дереккөзін өңдеу]Олар испан тілінде сөйлейді.[2]
Діні
[өңдеу | дереккөзін өңдеу]Панаманың сенушілерінің көпшілігі католиктер, протестанттар да бар.[3]
Тарихы
[өңдеу | дереккөзін өңдеу]Панамалықтар үш негізгі компоненттің өзара әрекеттесуі нәтижесінде пайда болды: үнді тайпалары, ең алдымен, чоло топтары — тайпалық байланысын жоғалтқан және испан тіліне өткен үндістер, Испаниядан (XVI ғасырдың басынан) және Италиядан (XIX — XX ғасырдың басында) қоныс аударушылар, африкалықтар (XVII—XVIII ғасырларда әкелінген құлдар).
Кәсібі
[өңдеу | дереккөзін өңдеу]Панамалықтардың көпшілігі ауылшаруашылық жұмысшылары мен шаруалар. Мәдениеті колумбиялықтарға, Коста-Рикалықтарға, Гондурастарға жақын.[4]
Тұрмыс салты
[өңдеу | дереккөзін өңдеу]Панама ауылдарының келбеті үндістік ықпалды көрсетеді. Тұрғын үй (ранчо) — қаңқасы қалың ағаштан жасалған қамыс үй. Қабырғалары ағаш бөліктерінен, қамыс, кейде қамыс аралас сазбен қапталған. Төбесі сабан мен пальма жапырақтарынан жасалған. Панама қалаларында сыртқы көріністе де, күнделікті өмірде де Солтүстік Американың әсері қатты байқалады.
Дәстүрлі шаруа киімі — шалбарға салынған кең ақ көйлек (камисилья), мереке күндері тығыз көйлек (колето) киді.
Танымал дәстүрлі мерекелік тағамдарға гуачо (күріш пен етпен пісірілген қызыл бұршақ) және санкочо (картоп, маниок және көкөністермен бұқтырылған ет) жатады.
Музыкалық және ән фольклоры бай, ал ауылдарда тамборито биі танымал. Ғибадатхана фестивальдері әтештер мен ат жарыстарымен бірге жүреді.[5]
Дереккөздер
[өңдеу | дереккөзін өңдеу]- ↑ Үлкен Кеңестік Энциклопедия. Тексерілді, 17 шілде 2025.
- ↑ Панамалықтар. Тексерілді, 17 шілде 2025.
- ↑ Үлкен Кеңестік Энциклопедия. Тексерілді, 17 шілде 2025.
- ↑ В.А.Тишков Дүние жүзіндегі халықтар мен діндер. Энциклопедия. — Москва: Үлкен Ресей энциклопедиясы, 1999. — Б. 408. — 930 б. — 100 000 таралым. — ISBN 5-85270-155-6.
- ↑ Әлем халықтары/Панамалықтар. Тексерілді, 17 шілде 2025.
