Мазмұнға өту

Петер Мадияр

Уикипедия — ашық энциклопедиясынан алынған мәлімет

Петер Мадияр
Péter Magyar
Петер Мадияр
Ресми портреті, 2024
Лауазымы
Ту
Ту
Мажарстан премьер-министрі
Ту
Ту
9 мамыр 2026 жылдан бастап
Президент Тамаш Шуйок
Ізашары Виктор Орбан
Ту
Ту
Тиса партиясының президенті
22 шілде 2024 жылдан бастап
Ізашары Аттила Сабо
Ту
Ту
Еуропалық парламент депутаты
Ту
Ту
16 шілде 2024  9 мамыр 2026
Өмірбаяны
Партиясы
Білімі Петер Пазмань католик университеті
Дүниеге келуі 16 наурыз 1981 (1981-03-16) (45 жас)
Будапешт, Мажарстан
Жұбайы
(үйл. 2006; аж. 2023)
Балалары 3
Қолтаңбасы Қолтаңбасы
Петер Мадияр Ортаққорда

Петер Мадияр[1][2][3] (маж. Péter Magyar, [ˈpeːtɛr ˈmɒɟɒr]; 16 наурыз 1981 жыл, Будапешт) — мажарстандық саясаткер мен заңгер, 2026 жылғы мамырдан бергі Мажарстан премьер-министрі. Оған қоса ол — Тиса саяси партиясының президенті.

Мадияр 2026 жылғы президент сайлауы арқылы билікке келді.[2] 2024 жылдан бері Мадияр Еуропалық парламент депутаты еді.[4]

Мадияр өзін «еуропашыл» және «консерваторлық либерал» деп сипаттаған.[5]

Ерте өмірі және білімі

[өңдеу | дереккөзін өңдеу]

Мадияр 1981 жылғы 16 наурызда Будапештте туған. Будапешттегі оқуын бітіргесін ол Гумбольдт атындағы Берлин университетінде Эразмус бағдарламасы көмегімен оқыды,[6] 2004 жылы Петер Пазмань католик университеті заң факультетінен диплом алды. Ол мансабын қалалық сотта бастады. Ол халықаралық, корпоративтік, коммерциялық заңмен айналысты.

Ерте мансабы (2004–2024)

[өңдеу | дереккөзін өңдеу]

Бұрын Мадияр Фидес партиясының мүшесі еді. Бұл кездері ол оппозицияда болатын. 2010 жылы Фидес билікке келді де, Мадияр Сыртқы істер министрлігіне тағайындалды. Бір жылдан кейін, Мажарстанның Еуропа Одағына (ЕО) төрағалығымен тұспа-тұс келіп, ол Мажарстанның ЕО-дағы Тұрақты өкілдігіне қосылды. 2015 жылы ол Премьер-министр кеңсесінде қызметке орналасты. 2018 жылғы қыркүйекте ол мемлекеттік меншіктегі MBH Bank-тің ЕО Құқықтық дирекциясын басқаруды өз қолына алды. 2019 жылдан 2022 жылға дейін ол Студенттік несие орталығының бас директоры болды.

2024 жылы Мадияр Фидес партиясынан шығып кетті. 2024 жылы ол Еуропалық парламент депутаты болып сайланды да, көп ұзамай Тиса саяси партиясының президенті атанды. Осы кездері Тиса елдегі оппозицияның ең ықпалды партиясына айналған болатын.

Оппозиция басшысы (2024–2026)

[өңдеу | дереккөзін өңдеу]

Виктор Орбан тұсындағы Мажарстан Еуропа Одағына және Украинаға қарсы сыртқы саясатқа ие болды. Сол себептен ЕО Мажарстанға 90 млрд еуро бюджетін бермейтін болды. Мадияр 2026 жылдан бастап сол және елдегі кедейлік сияқты басқа да мәселелерге біраз мән берген сайлауалды кампаниясын жүргізді.[7]

Сәуірдегі 2026 жылғы парламент сайлауы барысында Мадиярдың Тиса партиясы бірінші орынға жайғасты. Нәтижесінде 16 жыл бойы билік құрған Виктор Орбан билігінен айырылмақ болды. Сарапшылар пікірінше Мажарстанның ішкі де, сыртқы саясаты енді өзгермек, және Мажарстан Ресеймен соғысып жатқан Украинаны көбірек қолдамақ.[1][3]

Дереккөздер

[өңдеу | дереккөзін өңдеу]
  1. 1 2 Венгрияда парламент сайлауында оппозиция жеңіске жетті  (қаз.). Азаттық радиосы (13 сәуір 2026). Тексерілді, 13 сәуір 2026.
  2. 1 2 Венгриядағы сайлау: оппозиция Виктор Орбанды жеңді  (қаз.). Азаттық радиосы (13 сәуір 2026). Тексерілді, 13 сәуір 2026.
  3. 1 2 Құлтай, Ардақ Венгрияда 16 жылдық билік құлады: Орбан неге жеңілді?  (қаз.). kaz.orda.kz (13 сәуір 2026). Тексерілді, 13 сәуір 2026.
  4. Венгрия парламентін сайлау: Орбан мен Мадияр арасындағы таңдау  (қаз.). Азаттық радиосы (12 сәуір 2026). Тексерілді, 13 сәуір 2026.
  5. Kokot, Michał Rzucił wyzwanie Orbánowi i ma szansę wygrać. W rozmowie z "Wyborczą" jasno mówi o Polsce, Węgrzech i Ukrainie  (поляк). Gazeta Wyborcza (12 тамыз 2025). Тексерілді, 12 тамыз 2025.
  6. Magyar Péter - Curriculum vitae  (маж.). Еуропалық парламент. Тексерілді, 31 шілде 2025.
  7. Жалғас, Хақназар Қазаққа жақын саналатын елде саяси талас басталды  (қаз.). inbusiness.kz (20 наурыз 2026). Тексерілді, 13 сәуір 2026.