Саздақ

Уикипедия — ашық энциклопедиясынан алынған мәлімет
Jump to navigation Jump to search

Саздақ — құм-сазды түйірлерден тұратын болбыр шөгінді тау жынысы. Саздақта көлемі 0,01 мм-ден ұсақ саз түйіршіктер (30 — 50%), қалғанында 0,01 мм-ден үлкендеу құмайт пен құм түйірлері (50 — 70%) кездеседі. Құрамындағы саздың мөлшеріне байланысты саздаққа 7-ден 17-ге дейін пластикалық қасиет тән. Саздақтың дөңбектасты, ұсақ құмды және шаң-тозаң тәрізді түрлері кездеседі. Дөңбектасты саздақтың жаратылысы мореналық, селдік, делювийлік болып, ретсіз орналасқан дөңбек тастардан құралады. Ұсақ құмды саздақ кейбір қасиеттерімен лссқа ұқсас, бірақ көп қабатты, сазды, құмды, кейде қиыршық түйірлер түрінде болуымен ерекшеленеді. Олар өзен-көлдерде және тасқын суларда қалыптасады. Шаң-тозаң тәрізді саздақ мұзды-сулы алаптарда қалыптасып, жұқа қабаттар түзеді. Қазақстан жерінде саздақтар антропогендік континенттік шөгінділерде кездеседі. [1]

Дереккөздер:[өңдеу]

  1. Қазақ энциклопедиясы, 7 - том