Саяхатнама

Уикипедия — ашық энциклопедиясынан алынған мәлімет
Jump to navigation Jump to search

Саяхатнама - шығыс поэзиясының термині. Өлеңмен не қара сөзбен бір сапардың жайы айтылады. Беріректе саяхатнаманы "жолнама" деп алып жүр. Саяхатнаманың өзгешелігі - баяндаушы автор көзімен көргенін айтады, өз атынан айтады. Сондықтан да онда субъективтік сәттер де кездеседі. Саяхатнамада кейбір суреттемелер іштей байланыспай жатуы мүмкін, бірақ бәрін автордың қабылдауы біріктіріп тұрады. Әр елдің, жердің тарихы, жайы айтылады. Саяхатнама немесе сапарнамада, жазушының дарынына, автордың поэзиясына, туындының түріне байланысты, автор объектісін өзі қалап алады. Оқиғаларды, эпизодтарды тізіп қана қоймай, реалистік детальдарға баруы мүмкін. Саяхатнамада әңгімешілдік басым келеді, мұнда халық өмірі қамтылады, көзбен көрген жағдай, сыр шертіледі. Шығыста бұл жанр жақсы дамыған. Түрік әдебиетінде 18 ғасырда Сефертнамесі деген жанр болған немесе ол елшінің кітабы деп аталады. Түрік авторы Мехмед Челебидің "Париж сефертнамесі" атты шығармасы бар. Еуропа, орыс әдебиетінде. А.Никитиннің "Үш теңіздің ар жағына саяхат", Радищевтің "Петербургтен Москваға дейін саяхат" шығармаларын айтуға болады.[1]

Дереккөздер[өңдеу]

  1. Қазақ әдебиеті. Энциклопедиялық анықтамалық. — Алматы: «Аруна Ltd.» ЖШС, 2010 жыл.ISBN 9965-26-096-6