Светлогорск (Беларусь)
| Қала | |||||
| Светлогорск | |||||
| белар. Светлаго́рск | |||||
 | |||||
| |||||
| Әкімшілігі | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| Ел | |||||
| Облыс | |||||
| Аудан | |||||
| Тарихы мен географиясы | |||||
| Координаттары |
52°38′00″ с. е. 29°44′00″ ш. б. / 52.63333° с. е. 29.73333° ш. б. (G) (O) (Я)Координаттар: 52°38′00″ с. е. 29°44′00″ ш. б. / 52.63333° с. е. 29.73333° ш. б. (G) (O) (Я) | ||||
| Құрылған уақыты |
XIII ғ. | ||||
| Алғашқы дерек | |||||
| Бұрынғы атаулары |
Шатилин аралы, Шатиловичи, Шацилки, Шатилки | ||||
| Қала статусы |
1961 | ||||
| Жер аумағы |
25,85 км² | ||||
| Орталығының биiктігі |
132 м | ||||
| Климаты |
қоңыржай континентальды | ||||
| Уақыт белдеуі | |||||
| Тұрғындары | |||||
| Тұрғыны |
69 028 адам (2026) | ||||
| Тығыздығы |
2513 адам/км² | ||||
| Сандық идентификаторлары | |||||
| Телефон коды |
+375 2342 | ||||
| Пошта индексі |
247433, 247434 | ||||
Светлогорск шекарасы
| |||||
 Ортаққордағы санаты: Светлогорск | |||||
Светлогорск (Беларусь) (белар. Светлаго́рск) — Беларусьтің Гомель облысындағы қала. Светлогорск ауданының әкімшілік орталығы. 2026 жылғы жағдай бойынша Светлогорск халқының саны 69 028 адамды құрады. Светлогорск Беларусьтегі 100 қаланың бірі және халық саны бойынша 19-шы орында.[1]
Географиялық сипаттамасы
[өңдеу | дереккөзін өңдеу]Қала Березина өзенінің жағасында, Гомельден 113 км, Бабруйскіден 80 км және Минскден 222 км қашықтықта орналасқан. Украинамен шекара 149 км, ал Ресей Федерациясымен шекара 155 км қашықтықта орналасқан. Жлобин-Калинковичи теміржол желісі Светлогорск арқылы өтеді. Светлогорск автомобиль жолы арқылы Речица, Гомель, Жлобин және Бабруйск қалаларымен байланысады.[2]
Тарихы
[өңдеу | дереккөзін өңдеу]Басқа Беларусь қоныстарымен салыстырғанда, Светлогорск өте көне қала. Бұл аймақта адамдардың қоныстануы туралы алғашқы деректер 6-7 ғасырларға жатады. 1560 жылы 15 шілдеде қала Шатилин аралы ретінде белгілі болғаны және аумақтық жағынан Литва Ұлы Герцогтігіне тиесілі болғаны белгілі. Бұл аймақ король Сигизмунд Август II-ге жақын адамдарға сыйға тартылды, ал бірнеше жылдан кейін қоныс Минск воеводствосының бақылауында болды.
XVII ғасырда қалада 17 шаруа қожалығы болған. Шатилин аралы Литва Ұлы Герцогтігінің құрамына кірген Польша-Литва Достастығы ыдырағаннан кейін, Ресей империясы мұнда өз билігін орнатты. Мұндағы діни көзқарастар католик және православие болып бөлінді, бұған екі дінді білдіретін шіркеулердің болуы дәлел бола алады. Кейбір монастырьлар әлі күнге дейін сақталған.
ХХ ғасырдың басында Шатилькиге теміржолдың келуі қала халқының санын арттырды. 1918 жылы 25 наурызда аумақ ресми түрде Беларусь Халық Республикасының құрамына кірді. Кейіннен ол басқа аймақтардың құрамында қалды, бірақ 1920 жылы ол Беларусь КСР-нің бақылауына қайта оралды. Шатильки көптеген жылдар бойы Бобруйск ауданына, ал 1954 жылдан бастап Гомель облысына қарады. 1961 жылы 21 шілдеде Шатильки қаласы Светлогорск болып өзгертілді.[3]
Экономикасы және инфрақұрылымы
[өңдеу | дереккөзін өңдеу]Светлогорскінің ең жас кәсіпорны, целлюлоза-қағаз фабрикасы, ол жетекші компаниялардың бірі. Республикада жүздеген қалаларды тамақ өнімдерін қаптауға арналған гофрленген картон контейнерлерімен қамтамасыз етеді, жыл сайын 100 000 тоннадан астам макулатура өңдейді. 1983 жылы Светлогорскте алғашқы беларусь целлюлозасы өндірілді. Ел бойынша Светлогорск зауытында темірбетон бұйымдары мен конструкцияларынан жасалған тіректер де айтарлықтай жетістіктерге жетті. Оның өнімдері ел бойынша жүздеген жылу электр стансаларының, соның ішінде Рязань, Канаковская және Лукомская сияқты ірі жылу электр станцияларының құрылысында қолданылды. КамАЗ және басқа да ғимараттарға мыңдаған текше метр Светлогорск бетоны инвестицияланады.
Қалада 12 жалпы білім беретін мектеп, оның ішінде спорт залы, мектепаралық оқу-өндірістік орталығы және бір кәсіптік мектеп бар. Индустриалды колледж, балалар мен жасөспірімдер шығармашылық орталығы, балалар көркемсурет мектебі және балалар өнерт мектебі жұмыс жасайды.[4]
Көрікті жерлері
[өңдеу | дереккөзін өңдеу]Светлогорск қаласының өзі аймақтың тарихы мен табиғатын көрсететін ерекше көрікті жерлерімен танымал. Орталық нысан — Горький атындағы мәдениет және демалыс саябағы, жазда концерттер, қыста шаңғы тебуге арналған аллеялары, субұрқақтары және аттракциондары бар кең жасыл кеңістік.
Православие дінінің қайта өрлеуін бейнелейтін алтын күмбездері бар 1990 жылдардағы ағаш шіркеу Әулие Николай соборы бар. Светлогорск өлкетану мұражайында қаланың ауылдан өнеркәсіптік алыпқа дейінгі дамуы туралы экспонаттар қойылған. Березина өзенінің жағалауы фотосуреттер мен пикниктер өткізіп серуендеуге танымал орын.[5]
Галерея
[өңдеу | дереккөзін өңдеу]
Теміржол стансасы
Луначарский көшесіндегі сауда орталығы
Өлкетану тарихи мұражайы
Дереккөздер
[өңдеу | дереккөзін өңдеу]- ↑ Население Светлогорск. Тексерілді, 19 мамыр 2026.
- ↑ Расположение - Светлогорск. Тексерілді, 19 мамыр 2026.
- ↑ Европа. Белоруссия. Гомельская область. Светлогорский район. Тексерілді, 19 мамыр 2026.
- ↑ https://tutejszy.ru/gomelskaya/svetlogorskij/svetlogorsk/276-nashy-garady-svetlagorsk. Тексерілді, 19 мамыр 2026.
- ↑ Светлогорск, Беларусь: достопримечательности и что посмотреть?. Тексерілді, 19 мамыр 2026.
| ||||||
