Солтүстік Арал теңізі

Уикипедия — ашық энциклопедиясынан алынған мәлімет
(Солтүстік Арал бетінен бағытталған)
Jump to navigation Jump to search

Солтүстік Арал теңізі
46°30′ с. е. 60°42′ ш. б. / 46.5° с. е. 60.7° ш. б. / 46.5; 60.7 (G) (O) (Я)Координаттар: 46°30′ с. е. 60°42′ ш. б. / 46.5° с. е. 60.7° ш. б. / 46.5; 60.7 (G) (O) (Я)  (T)
Төменгі сурет — Көкарал бөгенінің құрылысына дейінгі Кіші Арал (2005 жыл), үстіңгі сурет — бөгеннің құрылысынан кейін (2006 жыл).
Төменгі сурет — Көкарал бөгенінің құрылысына дейінгі Кіші Арал (2005 жыл), үстіңгі сурет — бөгеннің құрылысынан кейін (2006 жыл).
Ел  Қазақстан
Аймақ Қызылорда облысы
Теңiз деңгейiнен биіктігі 42,2 м
Көлемі 27 км³
Тереңдігі 18 (2004 ж.) м
Орташа тереңдігі 8,7 м
Судың тұздылығы 9 ‰
Құятын өзен Сырдария
Солтүстік Арал теңізі (Қазақстан)
Blue pog.svg
Солтүстік Арал теңізі
Солтүстік Арал теңізі (Қызылорда облысы)
Blue pog.svg
Солтүстік Арал теңізі
Commons-logo.svg Солтүстік Арал теңізі Ортаққорда

Солтүстік Арал теңізі, Кіші АралАрал теңізінің шағын солтүстік бөлігі, бұрынғы Көкарал түбегі мен Берг бұғазы (мойнағы) арқылы (Көкарал бөгеті арқылы) бөлінген. Жер аумағы 0,9 мың км2.

Сипаты[өңдеу]

Кіші Аралдың Шевченко, Сарышығанақ, Бутаков атты шығанақтары бар. Теңіздің солтүстік-батыс бөлігінде Шұбартарауыз солтүстігінде Көктырнақ түбектері орналасқан. Көкарал жағалауы құмдақты, орталық бөлігіндегі абсолюттік биіктігі 161 м. Бөгеттің деңгейі 40 м. болған жағдайда бөгеттің орталық бөлігі мен Шевченко шығанағындағы су көлемі 21 км3 -ге дейін жетеді де Бутаков пен Сарышығанақ шығанақтарында су мүлдем болмайды. Сондықтан, Кіші Арал теңізінің су деңгейін 42 м-ге жеткізу көзделіп отыр. Сонда судың көлемі 27 м3 жетеді. Толық мәнді экология-экономикалық жұмыс істеу үшін Кіші Аралдың су көлемі 34 км3 -ден кем болмауы керек. Ол үшін келешекте Көкарал бөгетінің екінші, үшінші кезеңдерін салу көзделіп отыр.

Дереккөздер[өңдеу]