Сібір бұрыштістісі

Уикипедия — ашық энциклопедиясынан алынған мәлімет
Jump to navigation Jump to search
Siberian salamander
Salamandrella keyserlingii2.PNG
Амандық күйі
Status iucn3.1 LC.svg
Least Concern (IUCN3.1) [1]
Ғылыми топтастыруы
Дүниесі: Жануарлар
Жамағаты: Хордалылар
Табы: Қосмекенділер
Сабы: Caudata
Тұқымдасы: Hynobiidae
Тегі: Salamandrella
Түрі: S. keyserlingii
Екі-есімді атауы
Salamandrella keyserlingii
Dybowski, 1870

Сібір бұрыштістісі (лат. Salamandrella keyserlingii) – Қазақстандағы бұрыштістер туысының жалғыз өкілі, ал Шығыс Азияда 15 түрі бар. Бұрыштістер тұқымдасында 31 түр бар, бұлар тритон мен саламандра жақын қарапайым, құйрықты қосмекенділер. "Бұрыштіс" деген ат таңдай тістері иілген немесе бұрыш болып орналасқандықтан берілген. Сібір бұрыштістісі Сібір тайга ормандарында кең таралған, тіпті поляр шеңберіне де кіреді, ал таралу аймағының оңтүстік шекарасы республикамыздың солтүстік шекарасына дейін жетеді. Қазақстанда Солтүстік Қазақстан облысының Конюховский ауданында бір рет кездескен. Орынбор облысына шекаралас аз зерттелген жерлерден кездесуі мүмкін, Орынбор жерінде сібір бұрыштістері дағдылы, уақытының көбін ылғалды жағалаудағы баспаналары мен суда өткізеді. Суға уылдырығын шашу арқылы көбейеді. Сырттай ұрықтандырады. Итбалық кезеңінен кейін, ересекке айналады. Тамыз айынеда метаморфоз аяқталып, кішкентай бұрыштістінің құрлыққа шығуы жүреді. [2]

Дереккөздер[өңдеу]

  1. Kuzmin, S., Ishchenko, V., Matsui, M., Wenge, Z. & Kaneko, Y. Salamandrella keyserlingii. IUCN Red List of Threatened Species. Version 2012.2. International Union for Conservation of Nature (2004). Тексерілді, 2 қараша 2012.
  2. "Жануарлар" (Мектеп энциклопедиясы) - Алматы 2010