Түрген

Уикипедия — ашық энциклопедиясынан алынған мәлімет
Jump to navigation Jump to search
Түрген өзені
Сипаттамасы
Ұзындығы 116 км
Су алабы Іле
Су ағысы
Бастауы Іле Алатауының мұздықтары
 · Координаттары 43°08′59″ с. е. 77°35′28″ ш. б. / 43.14972° с. е. 77.59111° ш. б. / 43.14972; 77.59111 (G) (O) (Я)

 (T)

Сағасы Қапшағай бөгені
 · Координаттары 43°44′29″ с. е. 77°39′08″ ш. б. / 43.74139° с. е. 77.65222° ш. б. / 43.74139; 77.65222 (G) (O) (Я)Координаттар: 43°44′29″ с. е. 77°39′08″ ш. б. / 43.74139° с. е. 77.65222° ш. б. / 43.74139; 77.65222 (G) (O) (Я) (T)
Орналасуы
Ел ҚазақстанҚазақстан Қазақстан
Аймақ Алматы облысы Еңбекшіқазақ ауданы

Түрген - Іле өзенінің сол саласы.

Географиялық орны[өңдеу]

Алматы облысы Еңбекшіқазақ ауданы жерімен ағады.

Бастауы[өңдеу]

Бастауын Іле Алатауының мұздықтарынан алып, Іле өзенінің қазіргі Қапшағай бөгеніне құяды.

Гидрологиясы[өңдеу]

Түрген өзені мореннен ағатын мұздықтардан және сулардан алады. Өзен Шентүрген, Түрген (Ортатүрген) және Кіші-Түрген өзендерінің қосылуынан пайда болады. Олардың әр қайсысы көптеген тармақтардан тұрады. Өзеннің жалпы ұзындығы 116 км.

Жағалау сипаты[өңдеу]

Өзеннің жоғарғы ағысында Алматы қорығы және Іле Алатауы ұлттық паркі, ал төменгі ағысында Қарашенгел қорықшасы орналасқан. Ауыз су мен егіншілікке пайдаланғандықтан өзен суы Ілеге көбіне жетпей қалады. Өзен жағасында Таутүрген минералды суының бассейны бар. Түрген өзенінің аңғары - еліміздің белгілі демалыс аймағы. Түрген, Қаракемер, Ақши ауылдарының маңында көптеген Сақ қорғандары орналасқан. Өзен аңғарында Таутүрген, Түрген, Қаракемер, Балтабай, Ақши, Қайрат, Күш елді мекендері орналасқан.[1][2]

Дереккөздер[өңдеу]

  1. Қазақстан су қорлары (bigox.kz›kazakstannyn-su-korlary-2/)
  2. Түрген шатқалы археологиялық кешені (http://www.archaeolog.kz/index.php?catid=19:-----2&id=78:2013-09-23-12-53-47&Itemid=25&lang=kz&option=com_content&view=article)