Тұрар Рысқұлов ауылы (Түркістан облысы)

Уикипедия — ашық энциклопедиясынан алынған мәлімет
(Тұрар Рысқұлов ауылы бетінен бағытталды)
Навигацияға өту Іздеуге өту
Ауыл
Тұрар Рысқұлов ауылы
Әкімшілігі
Ел

 Қазақстан

Статусы

Аудан орталығы

Облысы

Түркістан

Ауданы

Түлкібас

Ауылдық округі

Тұрар Рысқұлов

Тарихы мен географиясы
Координаттары

42°32′23″ с. е. 70°20′29″ ш. б. / 42.53972° с. е. 70.34139° ш. б. / 42.53972; 70.34139 (G) (O) (Я)Координаттар: 42°32′23″ с. е. 70°20′29″ ш. б. / 42.53972° с. е. 70.34139° ш. б. / 42.53972; 70.34139 (G) (O) (Я)

Құрылған уақыты

1891

Бұрынғы атаулары

Ванновка

Уақыт белдеуі

UTC+6:00

Тұрғындары
Тұрғыны

17 311 адам (2009)

Сандық идентификаторлары
Автомобиль коды

13

Тұрар Рысқұлов ауылы картада
Тұрар Рысқұлов ауылы
Тұрар Рысқұлов ауылы
Тұрар Рысқұлов ауылы картада
Тұрар Рысқұлов ауылы
Тұрар Рысқұлов ауылы
Disambig gray.svg Басқа мағыналар үшін Тұрар Рысқұлов ауылы (айрық) деген бетті қараңыз.

Тұрар Рысқұлов ауылыТүркістан облысы Түлкібас ауданы мен Тұрар Рысқұлов ауылдық округі орталығы [1].

Географиялық орны[өңдеу | қайнарын өңдеу]

Облыс орталығы - Түркістан қаласынан оңтүстік-шығысқа қарай 222 км, Шымкент қаласынан 98 км-дей солтүстік-шығыс бағытта орналасқан.[1]

Халқы[өңдеу | қайнарын өңдеу]

1999 жылы жергілікті тұрғындар саны 15 182 адам (7130 ер адам және 8052 әйел адам) болса, 2009 жылы 17 311 адамды (8403 ер адам және 8908 әйел адам) құрады.[2]

Тарихы[өңдеу | қайнарын өңдеу]

Тарихқа көз жүгіртсек, ауыл іргетасы 1891 жылы қаланғанына көз жеткізуге болады. Сол жылы Қара топырақты Ресей аумағынан 84 отбасы шұрайлы жер іздеп, қазақ жеріне қарай сап түзейді. Оларды бұл жолға елдегі жұмыссыздық, үй-жайларының болмауы ғана емес, сол кездегі отаршылдық саясат та мәжбүрлеген. Межелі жеріне жетіп, табиғатына көңілі толған келімсектер өзара ақылдасып, қағылған қазықтың орнын "Ванновское" деп атауды ұйғарады. Жергілікті тұрғындар қуылады. Осылайша қазақ жерінде, Шымкент уезінің Майлыкент өңірінде Ванновское пайда болып, үйлер тұрғызылады. Ауасы таза, шөбі шүйгін, құнарлы жер келімсектер үшін таптырмас жерге айналады.

1928 жылы Ванновское Жуалы ауданының орталығы атанды. Кейінірек, 1935 жылы қайтадан Түлкібас ауданының орталығына айналады. Сол жылы мұнда 3205 адам тұрып, көпшілігі "Победа" ұжымшарының мүшесі болды.

1993 жылы Ванновка селосы - қоғам қайраткері Тұрар Рысқұлов есімімен аталады. Гүлдей жайнаған аудан орталығында бүгінде 20 ұлттан құрылған 17 мың 837 адам тату тәтті өмір сүреді.

Инфрақұрылымы[өңдеу | қайнарын өңдеу]

Спорт, музыка мектептері, 1 дарынды балаларға арналған мектеп-интернат, 4 орта мектеп, Түлкібас агробизнес және туризм колледжі, М.Х. Дулати атындындағы мәдениет үйі, аудан кітапхана, мешіт, орталығы аурухана, емхана, туберкулез, тері аурулары диспансері, санитар-эпидемиологиялық стансасы жұмыс істейді.

Білім беру саласы[өңдеу | қайнарын өңдеу]

Ауылда 4 мектеп, атап айтқанда, №1 Ломоносов атындағы мектеп-гимназия, Абай атындағы мектеп-лицей, "Құралай" жалпы орта мектебі, Пушкин атындағы жалпы орта мектебі бар. Және 2010 жылы Ильясова Фарида Азмеданқызы басшылығымен "Үш тілде оқытатын мамандандырылған дарынды балаларға арналған мектеп-интернат тұсауын кесті. 2012 жылы мектеп-интернаттың алғашқы түлектері Ұлттық Бірыңғай тестілеу нәтижесі бойынша аудан көлемінде бірінші орынды иеленіп, Жұранов Тұрлыбек пен Асқаров Әлімжан "Алтын белгі" иегері атанды.

Дереккөздер[өңдеу | қайнарын өңдеу]