Фаниполь
| Қала | |||
| Фаниполь | |||
| белар. Фаніпаль | |||
.jpg) | |||
| |||
| Әкімшілігі | |||
|---|---|---|---|
| Ел | |||
| Облыс | |||
| Аудан | |||
| Тарихы мен географиясы | |||
| Координаттары |
53°45′ с. е. 27°20′ ш. б. / 53.750° с. е. 27.333° ш. б. (G) (O) (Я)Координаттар: 53°45′ с. е. 27°20′ ш. б. / 53.750° с. е. 27.333° ш. б. (G) (O) (Я) | ||
| Алғашқы дерек | |||
| Қала статусы |
1999 | ||
| Жер аумағы |
7,57 км² | ||
| Орталығының биiктігі |
235 м | ||
| Уақыт белдеуі | |||
| Тұрғындары | |||
| Тұрғыны |
19 006 адам (2026) | ||
| Сандық идентификаторлары | |||
| Телефон коды |
+375 1716 | ||
| Пошта индексі |
222750, 222751 | ||
Фаниполь шекарасы
| |||
 Ортаққордағы санаты: Фаниполь | |||
Фаниполь (белар. Фаніпаль) — Беларусь Республикасы Минск облысының Дзержинский ауданындағы облыстық бағыныстағы қала. 2026 жылғы 1-қаңтардағы жағдай бойынша Фаниполь қаласының халқы 19 006 адамды құрады.[1]
Географиялық сипаттамасы
[өңдеу | дереккөзін өңдеу]Фаниполь — Минск қаласынан солтүстік-шығысқа қарай 15 шақырым жерде, R1 тас жолының бойында (Минск-Дзержинск) орналасқан. Фанипольдің жолаушылар және жүк стансалары Брест-Мәскеу теміржол желісінде орналасқан. Тұрақты автобус қызметі (микроавтобустар) қаланы Мәскеумен байланыстырады.[2] Неман және Птич өзендерінің суайрығы қала арқылы өтеді. Минскіге апаратын айналма жол Фаниполь маңынан өтеді.[3]
Тарихы
[өңдеу | дереккөзін өңдеу]Фаниполь алғаш рет 1856 жылы Беларусь Республикасының Орталық мемлекеттік тарихи мұрағатының құжаттарында бұрынғы жер иелері Энельфельдт пен Богдашевскийдің кешені ретінде аталған. 1870 жылы Фанипольде теміржол пункті ашылды, оны Станководағы мүлікке иелік еткен граф Карл Эмирикович Чапский қаржыландырды. 1871 жылы Токаревская стансасы салынды, оған Минск губерниясының губернаторы және Брест-Мәскеу темір жолының негізін қалаушы В.Токаревтің құрметіне аты берілді. 1876 жылдың 9 тамызынан бастап стансасы Фаниполь деп аталды.
1960-1970 жылдары Фаниполь маңында зауыттар мен фабрикалардың құрылысы басталды. Бұл шағын ауылға жаңа тыныс берді. Табиғи газ орнатылды, артезиан ұңғымалары бірыңғай желіге қосылды, су жаңа сумен жабдықтау жүйесі арқылы берілді, тазарту құрылыстары кеңейтілді, кәріз коллекторы орнатылды және электрмен жабдықтау жүйесі қосылды. Ауылдың инфрақұрылымы енді заман талаптарына сай болды. 1924 жылдан бастап Фаниполь Минск округінің Самохвалович ауданының Гричинский ауылдық кеңесінің, 1931 жылдан бастап Минск қалалық кеңесінің, 1935 жылдан бастап Минск ауданының және 1938 жылдан бастап Минск облысының құрамына кірді.
Фанипольге 1984 жылы 29 сәуірде қалалық үлгідегі елді мекен мәртебесі берілді. 1999 жылдың 22 маусымынан бастап Фаниполь аудандық бағынысты қала болып табылады, Фаниполь қалалық кеңесін құрады. 2006 жылдың 20 қарашасында қаланың елтаңбасы ресми түрде бекітілді. 2014 жылдың 10 тамызында Фанипольге Минск қаласының серік қаласы мәртебесі берілді.[4]
Экономикасы және инфрақұрылымы
[өңдеу | дереккөзін өңдеу]Фаниполдың өнеркәсіптік дамуы 1960 жылдары басталып, қаланың қарқынды өсуіне әкелді. Қаладағы ең алғашқы зауыт, 1965 жылы салынған Беларусь Республикасындағы жалғыз темірбетон көпір зауыты болып табылады. Беларусьтегі барлық дерлік автомобиль көпірлері ЖБМК зауыты шығарған құрылымдарды пайдаланып салынған.
Қалада алты мектепке дейінгі мекеме, музыка мектебі, орта мектеп және спорт залы бар. Фаниполь гимназиясы мен мектебінде кәдімгі, кәсіптік, спорттық, бастауыш және орта сыныптарда 2000-нан астам оқушы оқиды. Сондай-ақ, қалалық кітапхана бар.[5]
Көрікті орындары
[өңдеу | дереккөзін өңдеу]Фанипольдің негізгі көрікті жерлерінің қатарына нео-византиялық сәулет өнерінің басым нысаны болып табылатын Вознесения Господня шіркеуі кіреді. Сондай-ақ, қала орталығындағы саябақ пен 1870 жылы қаланың негізін қалаған ескі теміржол вокзалы да баруға тұрарлық.
Қалада қоғамдық бақ және Екінші дүниежүзілік соғыс құрбандарына арналған ескерткіші бар Батырлар аллеясы бар. Қасында көгалдандырылған жаяу жүру аймақтары бар «Қасиетті бұлақтар» табиғи соқпағы орналасқан.
Сонымен қатар Витовский бұлағы бар Павлович кешені, Станково экологиялық туризм орталығы (хайуанаттар бағы, партизан лагері) және Сула тарих саябағы орналасқан.[6]
Галерея
[өңдеу | дереккөзін өңдеу]
Қала шетіндегі Брест тас жолы
Қала көшелері
Фаниполь
.jpg)
Дереккөздер
[өңдеу | дереккөзін өңдеу]- ↑ Численность населения на 1 января 2026 г. по Республике Беларусь. Тексерілді, 8 маусым 2026.
- ↑ Европа. Белоруссия. Минская область. Дзержинский район. Тексерілді, 8 маусым 2026.
- ↑ Фаниполь. Тексерілді, 8 маусым 2026.
- ↑ История Фаниполя. Тексерілді, 8 маусым 2026.
- ↑ Фаниполь. Тексерілді, 8 маусым 2026.
- ↑ Карта Фаниполя. Тексерілді, 8 маусым 2026.
| ||||||
