Қазатомөнеркәсіп

Уикипедия — ашық энциклопедиясынан алынған мәлімет
Мұнда ауысу: шарлау, іздеу
АҚ «ҚазМұнайГаз ҰК»
Түрі

Ұлттық компания

Құрылған жылы

1997

Орналасқан жері

Қазақстан Республикасы Астана

Басты адамдары

Владимир Сергеевич Школьник (Президент)

Саласы

Геологиялық бақылау, уран өндіру, ядролық отын цикілі

Өнімі

Уран, бериллий, тантал, ниобий және сирек кездесетін металдар

Таза табыс

Green Arrow Up Darker.svg57 млрд тенге(2007)

Қызметкерлер саны

30 мың адамнан аса

Сайты

www.kazatomprom.kz

Қазатомөнеркәсібі, ұлттық атом компаниясы – атом-энергетикалық ірі кәсіпорын. 1997 ж. 14 шілдеде құрылған. Компанияның жарғылық қорына Степной, Орталық, ғ6 республикалық біріккен мемлекеттік кен басқармаларының мүліктік кешені,Үлбі металлургия зауыты, “Волковгеология”, “КАТЭП” акционерлік қоғамдарының мемлекеттік пакеттері енгізілген. Степной кен басқармасы, Орталық кен басқармасы және ғ6 кен басқармасы “Қазатомөнеркәсібі“ компаниясының бөлімшелері болып қайта құрылды. “Қазатомөнеркәсібі” КОЖЕМА ядролық материалдар бас компаниясы (Франция), КАМЕКО корпорациясы (Канада), ЗАМБЕЗИ холдинг С.А. халықаралық корпорациясы (Швейцария) сияқты әлемдік маңызы бар фирмалармен бірлесіп, “Катко біріккен кәсіпорны” ЖШС мен “Инкай біріккен кәсіпорны” ЖШС-н құрды. Уран өндіруші және оны ішінара өңдеуші бұл кәсіпорындар 2001 жылдан бастап өнім бере бастады. Степной кен басқармасы (Оңтүстік Қазақстан облысы Созақ ауданы Степной кенті) – Уванас, Мыңқұдық кеніштері кенін байытады. Кеніштің жобалық қуаты – жылына 800 т. Орталық кен басқармасы (Оңтүстік Қазақстан облысы Созақ ауданы Таукент кенті) Қанжуған кеніші кенін байытады. Жобалық қуаты жылына – 600 т. ғ6 кен басқармасы (Қызылорда облысы) – Сырдария уранды өңіріндегі қалың қабатты-инфильтратты уран кеніші кенін байытумен айналысады. Солтүстік-Қарамұрын кенішінде уран бірегей терең әдіспен – құбыр арқылы жер асты күкірт қышқылымен сілтісіздендіру жолымен өндіріледі. Жобалық қуаты жылына – 700 т. Үлбі металлургия зауыты ашық акционерлік қоғамы (“ҮМЗ”) ИСО стандарттарына сәйкес сапаны басқару менеджменті бойынша халықаралық сертификаттаудан өткен. Кәсіпорында өндірілетін бериллий сапасының жоғарылығы нәтижесінде әлемдік нарықтың 10%-ы осы зауыттың үлесіне тиеді. Кәсіпорында реактор қауіпсіздігін арттыратын эрбий мен гадолиний күйгіш жұтқыштары қосылған отындық өнім өндіріле бастады. Қазіргі кезде әлемнің әр 20-энергия блогі “ҮМЗ-да” дайындалған отынды тұтынады (2003). АҚШ, Англия, Франция және Германия тұтынушыларымен ұзақ мерзімді келісімшарттар жасалған. Зауытта Еуразия құрлығындағы ең ірі тантал-ниобий өндірісі қайта қалпына келтірілді. Оның өнімдері электрондық, ядролық, химиялық, мұнай-газ және металлургия өнеркәсібінде, сондай-ақ, медицинада қолданылады.[1]

«Қазатомөнеркәсіп» АҚ (Қазақстанның ұлттық атом компаниясы) — Қазақстанның уран және өзге металдарды экспорттау жөніндегі ұлттық операторы. Компанияның 100% акциясы мемлекетке тиесілі. Мұхтар Жәкiшев басқаратын «Қазатомөнеркәсіп» компаниясы Қазақстандағы уран сатуға рұқсаты бар жалғыз кәсiпорын. Бiрақ, қазақстандық ураны толығымен дерлiк шет елге шығарылады. Өйткенi, Қазақстанда Маңғыстау облысында тек бiр атом стансасы бар. Сондықтан, елдегi iшкi тұтыну мөлшерi аз, дейдi мамандар. Оның үстiне, бұл атом стансасы қазiр тоқтап тұр. Қазақстандық уранды табу жолы басқа елдермен салыстырғанда оңай, сондықтан, оның өзiндiк құны да айтарлықтай қымбат емес деген пiкiр бар. Ал уран өндiрiсiнiң ұлғайтылуы экологияға кесiрiн тигiзбейдi дейдi мамандар.

2007 жылы жапондық «Тошиба» корпорациясынан «Қазатомөнеркәсіп» АҚШ атомдық реакторларды өндіруші болып табылатын «Вестингхауз» компаниясының 10 пайызын сатып алды.

2010 жылы «Қазатомөнеркәсіп» ұлттық компаниясы табиғи уран өндірісі жөнінде әлемнің № 1 компаниясы атанбақ.

Мынаны да қараңыз[өңдеу]

Пайдаланылған әдебиеттер[өңдеу]

  1. Қазақ Энциклопедиясы

Сыртқы сілтемелер[өңдеу]