Қызыларай

Уикипедия — ашық энциклопедиясынан алынған мәлімет
Jump to navigation Jump to search
Қызыларай тауы
Сипаттамасы
Тау жүйесі

Сарыарқа ұсақ шоқылы таулары

Пайда болған кезеңі

Пермь, тас көмір

Ұзындығы

70 км

Ені

50 км

Ең биік шыңы

Ақсораң (Сарыарқа)

Биіктігі

1565 м

Орналасуы

48°25′37″ с. е. 75°31′08″ ш. б. / 48.42694° с. е. 75.51889° ш. б. / 48.42694; 75.51889 (G) (O) (Я)Координаттар: 48°25′37″ с. е. 75°31′08″ ш. б. / 48.42694° с. е. 75.51889° ш. б. / 48.42694; 75.51889 (G) (O) (Я) (T)

Елдер

 Қазақстан, Қарағанды облысы Ақтоғай ауданының солтүстігінде, Сарыарқаның Ертіс-Балқаш суайрығы

Қызыларай тауы (Қазақстан)
Montanya.svg
Қызыларай тауы

Қызыларай - Сарыарқа ұсақ шоқылы тауларының шығысындағы тау тізбектері.

Географиялық орны[өңдеу]

Қарағанды облысы Ақтоғай ауданының солтүстігінде, Сарыарқаның Ертіс-Балқаш суайрығында орналасқан. Ұзындығы 70 км, енді жері 50 км. Ең биік жері - Ақсораң тауы (1565 м, Сарыарқа ұсақ шоқылы тауларының ең биік жері).

Геологиялық құрылымы[өңдеу]

Пермьнің граниттерінен, төменгі пермь, орта тас көмір жыныстарынан түзілген.

Су торабы[өңдеу]

Қызыларайдан Балқаш алабына жататын Тоқырауын өзенінің Қасабай, Қаратал, Жіңішке салалары, Қаршығалы өзенінің Сарыөлең, Қарасу, Ақсай салалары басталады.

Өсімдігі[өңдеу]

Беткейлерінде қарағай орманы, қызыл қоңыр топырақ жамылғылы тауаралық аңғарларында қайың, көктерек, тал, қараған, ойпаң жерлеріндегі ашық қызыл қоңыр топырақта тобылғы, астык тұқымдасты өр түрлі шөпті шалғын өседі. Қызыларай қарағай өскен Қазақстанның жазық бөлігіндегі, оңтүсііктегі ең аласа тауы. Таудың табиғат жағдайлары мен ресурстары шаруашылыңқ әрекеттерге көп ұшырай қоймауы, мұнда алдағы болашақта қорық ұйымдастыруға мүмкіндік береді. Қазақстанның табиғаты көркем жерлерінің бірі.[1][2]

Дереккөздер[өңдеу]

  1. Қарағанды. Қарағанды облысы: Энциклопедия. - Алматы: Атамұра, 2006. ІSBN 9965-34-515-5
  2. Қазақстан табиғаты:Энциклопедия / Бас ред. Б.Ө.Жақып. - Алматы:" Қазақ энциклопедиясы" ЖШС, 2011. Т.З. - 304 бет. ISBN 9965-893-64-0 (Т.З.), ISBN 9965-893-19-5