Қырым татар академиялық музыкалық-драма театры

**Қырым татар академиялық музыкалық-драма театры**
Қырым татар академиялық музыкалық-драма театры
Орналасуы	Симферофоль Украина
Директоры	Ахтемова Динара Эльдаровна
Бас дирижёрі	Эннанов Ю. Л.
Бас балетмейстері	Белялов А.Э.
Сайты	http: qtteatr.ru
	Қырым татар академиялық музыкалық-драма театры Ортаққорда

Координаттар: 44°57′20″ с. е. 34°06′11″ ш. б. / 44.95556° с. е. 34.10306° ш. б. / 44.95556; 34.10306 ^(G) ^(O) ^(Я)

Қырым татар академиялық музыкалық-драма театры (қырымтат. Къырымтатар девлет академик музыкалы драма театри, Qırımtatar devlet akademik muzıkalı drama teatri) — Әлемдегі жалғыз Қырым татар театры, ол 1923 жылы ашылды. Қырым татарлары жер аударылғаннан кейін театр 1989 жылы ғана қайта жанданды. Труппа қырым-татар және орыс тілдерінде 200-ден астам қойылым қойды.^[1]

Тарихы

Бұл театрдың дәстүрлері XIV-XV ғасырлардағы Қырым хандары сарайындағы театрландырылған қойылымдардан бастау алады. 1901 жылы тұрақты театр ғимараты ашылып, театр танушылар 1922-1937 жылдар аралығын «Қырым татарларының Ренессансы дәуірі» деп атайды. Театрдың пьесаларында Шекспир мен Мольер, Ипчи мен Латиф-заде, Гольдони мен Бомарше, Толстой мен Треньев пьесалары бар. Театр Симферополь қаласында орналасқан.

1944 жылы Қырым татарларын депортациялау кезінде театр өз жұмысын тоқтатты. 1989 жылы Қырымда, туған жерінде ұлттық театр қайта жанданды, ол үлкен қызығушылықты ғана емес, сонымен бірге бүкіл халық арасында үлкен рухани серпіліс тудырды. Соңғы жылдары қойылған спектакльдердің әрқайсысы ұлттық болмысын сақтап қалған халыққа тән ғажайып қуатқа толы. Бүгінде театр Қырым татарларының мәдениетінің орталығы болып табылады.

Театрдың қойылымында ұлттық және классикалық драматургиялық пьесалар бар: Ю.Болаттың «Арзы қыз» және «Дубаралы той», В.Шекспирдің «Макбет», П.Мерименің «Кармен», А.Пушкиннің «Бахчисарай фонтаны», Гоголдің «Үйлену», У.Гаджибековтің «Аршин Мал-Алан», Л.Украинканың «Орман әні», А.Чеховтың «Аю» және «Мерейтой». Театрдың танымал қойылымы – қырым татарларының аңызының желісі бойынша Ю.Болаттың «Мисхор қызы» спектаклі.

2000 жылы Башқұртстанда (Ресей) өткен «Туғанлық» халықаралық театр фестивалінде әлемдегі ең үздік 15 түркітілдес театрлардың қатарында Қырым татар театры «Макбет» спектаклімен ең көп номинацияда жеңіске жетіп, мамандардың, театр сыншыларының, журналистердің үлкен қызығушылығын тудырды. У.Шекспирдің «Макбет» пьесасы 1997 ж. Т.Г.Шевченко атындағы Украина Ұлттық мемлекеттік сыйлығына ұсынылды. Топ шетелде жиі және сәтті өнер көрсетті. Түркияның 14 қаласында, Румынияда, Швейцарияда өнер көрсетті.^[2]^[3]^[4]^[5]^[6]^[7]