Мазмұнға өту

Үндістан мен Пәкістан арасындағы қақтығыс (2025)

Уикипедия — ашық энциклопедиясынан алынған мәлімет
2025 жылғы Үндістан мен Пәкістан арасындағы қақтығыс
даулы Кашмир аймағының картасы
даулы Кашмир аймағының картасы
Дата

24 сәуір – 10 мамыр 2025
(2 апта мен 3 күн)

Себеп

Пахалгамдағы теракт

Статусы

Атыс тоқтады

  • Инд суы туралы келісім мен Симла келісімі күшін жоғалтты[1][2]
  • Пәкістандықтардың Үндістандағы визасы жойылды, саяхаттарына тыйым қойылды[1]
  • Екі ел дипломаттарының екі елден кетуі[1]
  • Пәкістанның Үндістанмен саудасы тоқтады[3]
  • Үндістандық ұшақтар Пәкістан әуе кеңістігіне бара алмайтын болды[4]
Қарсыластар

 Үндістан

 Пәкістан

Қолбасшылары
Бұл үлгіні: көру • талқылау • өңдеу

Үндістан мен Пәкістан арасындағы 2025 жылғы қақтығыс — 2025 жылғы 24 сәуірде басталып, 10 мамырда аяқталған қарулы шиеленіс. Бұл қақтығыс даулы Кашмир аймағындағы үндістандық туристерге қарсы жасалған террористік шабуылдан кейін орын алды.[5] Оқиға екі ел арасындағы қарым-қатынасты күрт шиеленістіріп, бақылау сызығы бойындағы әскери қақтығыстарға және дипломатиялық қатынастардың нашарлауына себеп болды.[6][7]

Алғышарттар

Шиеленіс 2025 жылғы 22 сәуірде болған оқиғадан кейін басталды. Сол күні Үндістанның Пәкістанмен шекарасына жақын, даулы Кашмир аймағында төрт террорист 26 туристі атып өлтірді.[8][9][10] Құрбандардың арасында 25 үндістандық және бір Непал азаматы болған.[6][11]

Шабуылдан кейін Үндістан пәкістандық дипломаттарды елден шығару мен өз дипломаттарын қайтарып алу шараларын қабылдады, Пәкістан азаматтарына арналған визаларды тоқтатты, шекараларды жапты және Инд су келісімінен шықты.[6][12] Пәкістан бұл айыптауларды жоққа шығарып, Шимла келісімін тоқтатты,[13] екі ел арасындағы шекаралық өтпежолдар мен әуе кеңістігін жапты және сауда шектеулерін енгізді.[12][14]

Барысы

24 сәуірден 25 сәуірге қараған түні Үндістан әскері бақылау сызығы бойындағы бірнеше позицияда атыстар мен қарулы қақтығыстар болғанын хабарлады. Бұл сызық даулы аумақты бөліп тұрған іс жүзіндегі шекара болып табылады.[6][15] Екі тарап арасындағы атыстар 25 сәуір күні де жалғасты.[16][17][18][19]

25 сәуірден 26 сәуірге қараған түні The Times of India басылымы Пәкістанның бірнеше әскери бекеттері бақылау сызығының әртүрлі бөліктерінде «арандатусыз жеңіл қарудан оқ жаудырғаны» туралы хабарлады. Үндістан армиясының мәлімдемесіне сәйкес, үнді күштері «жеңіл қарумен сәйкесінше жауап қайтарды».[20][21]

Удхампур округіндегі Дуду Басантгарх ауданында қауіпсіздік күштері күдікті террористермен қақтығысты. Қақтығыс барысында екі террорист оққа ұшып, Үнді армиясының бір әскери қызметкері қаза тапты.[20]

Дәл осы күні қауіпсіздік күштері Пулвама округіндегі Мұран ауылында Ахсан уль Хақ Шейхтің үйін, ал кейін Кулгам округінде Закир Ахмад Ганиенің үйін бұзды. Үндістан билігінің хабарлауынша, бұл екі адам Пахалгамдағы шабуылға қатысы бар деп күдіктелген. Сонымен қатар Кулгамның Токерпора ауылында екі күдікті террористің сыбайласы ұсталды.[20]

Пәкістан Халық партиясының жетекшісі және бұрынғы Пәкістан сыртқы істер министрі Билавал Бхутто Зардари Үндістанның Инд су келісімінен шығуына байланысты мәлімдеме жасап, былай деді: «Бұл Инд өзенінде не су ағады, не олардың қаны ағады».[20]

Реакция

 БҰҰ:

БҰҰ екі тарапты «ең жоғары деңгейде ұстамдылық» танытуға және мәселелерді дипломатиялық жолмен шешуге шақырды.[22]

Тағы қараңыз

Дереккөздер

  1. 1 2 3 Statement by Foreign Secretary on the decision of the Cabinet Committee on Security (CCS). mea.gov.in. Тексерілді, 23 сәуір 2025. Мұрағат көшірмесі 23 сәуірдің 2025 Wayback Machine мұрағатында
  2. ↑ Pak Provokes India With Firing Across Line Of Control, Retaliation Follows, Pushkar Tiwari. Тексерілді 25 сәуірдің 2025. Мұрағат көшірмесі 25 сәуірдің 2025 Wayback Machine мұрағатында
  3. ↑ Pakistan closes air space for Indian airlines, warns against water treaty violation as ties plummet, Asif Shahzad, Ariba Shahid and Fayaz Bukhari. Тексерілді 24 сәуірдің 2025. Мұрағат көшірмесі 25 сәуірдің 2025 Wayback Machine мұрағатында
  4. ↑ Дереккөз қатесі: Жарамсыз <ref> тегі; no text was provided for refs named "nyt1"
  5. ↑ Пәкістан мен Үндістан шекарасында атыс болды (қаз.). Qazaqstan. Тексерілді, 25 сәуір 2025.
  6. 1 2 3 4 Hadid, Diaa. After deadly Kashmir attack, India reports exchange of fire with Pakistani soldiers  (ағыл.), NPR (25 April 2025). Тексерілді 25 сәуірдің 2025.
  7. ↑ Как террористы поставили Индию и Пакистан на грань полноценной войны (орыс.). РБК. (24 сәуір 2025). Тексерілді, 25 сәуір 2025. Мұрағат көшірмесі 24 сәуірдің 2025 Wayback Machine мұрағатында
  8. ↑ Terrorists cursed Modi, asked my father to recite Islamic verse before shooting him: Daughter (ағыл.). The Hindu. (22 сәуір 2025). Тексерілді, 22 сәуір 2025.
  9. ↑ Hindus were singled out, shot: Tourist's blow-by-blow account of Pahalgam attack (ағыл.). MSN. (22 сәуір 2025). Тексерілді, 22 сәуір 2025.
  10. ↑ 27 tourists singled out for not being Muslim, killed in a targeted terrorist attack in J&K's Pahalgam (ағыл.). MyInd. (22 сәуір 2025). Тексерілді, 22 сәуір 2025.
  11. ↑ Ева Вишневская На пороге войны: что происходит с Индией и Пакистаном? (орыс.). Газета.Ru. (24 сәуір 2025). Тексерілді, 25 сәуір 2025.
  12. 1 2 Masood, Salman. Crisis Deepens for India and Pakistan Over Kashmir Attack  (ағыл.), The New York Times (24 сәуір 2025). Тексерілді 25 сәуірдің 2025.
  13. ↑ Simla Agreement: The truce that tried to bind India and Pakistan (ағыл.). The Express Tribune. (25 сәуір 2025). Тексерілді, 25 сәуір 2025.
  14. ↑ Үндістан мен Пәкістан арасындағы ахуал ушығып барады (қаз.). 24.kz. Тексерілді, 26 сәуір 2025.
  15. ↑ Border Tensions Update: Indian Army Responds to Pakistan Firing at LoC (ағыл.). Deccan Herald. Тексерілді, 25 сәуір 2025.
  16. ↑ India, Pakistan trade gunfire as tensions rise over deadly Kashmir attack. Al Jazeera. Тексерілді, 25 сәуір 2025.
  17. ↑ Pakistan's 'Speculative Firing' Across Line Of Control, India Retaliates (ағыл.). www.ndtv.com. Тексерілді, 25 сәуір 2025. Мұрағат көшірмесі 25 сәуірдің 2025 Wayback Machine мұрағатында
  18. ↑ Indian army chief in Kashmir as rising tensions with Pakistan spook markets  (ағыл.), Reuters (25 April 2025). Тексерілді 25 сәуірдің 2025.
  19. ↑ India, Pakistan trade gunfire as tensions rise over deadly Kashmir attack
  20. 1 2 3 4 Pahalgam Terror Attack Live Updates: Indian Army retaliates to 'unprovoked' firing by Pakistan along LoC (ағыл.). The Times of India. (26 сәуір 2025). Тексерілді, 26 сәуір 2025.
  21. ↑ Pakistan calls for neutral probe into Kashmir attack India blames it for
  22. ↑ UN urges India and Pakistan to show 'maximum restraint' following Kashmir attack (ағыл.). FRANCE 24. (25 сәуір 2025). Тексерілді, 25 сәуір 2025. Мұрағат көшірмесі 25 сәуірдің 2025 Wayback Machine мұрағатында
«https://kk.wikipedia.org/w/index.php?title=Үндістан_мен_Пәкістан_арасындағы_қақтығыс_(2025)&oldid=3520777» бетінен алынған