Ұзынтамыр қандыгүл

Уикипедия — ашық энциклопедиясынан алынған мәлімет
Jump to navigation Jump to search
Ұзынтамыр қандыгүл
Ғылыми топтастыруы
Дүниесі: Өсімдіктер
Бөлімі: Гүлді өсімдіктер
Табы: Қос жарнақтылар
(unranked) Asterids
Сабы: Lamiales
Тұқымдасы: Orobanchaceae
Тайпасы: Rhinantheae
Тегі: Pedicularis
Түрі: P. dolichorhiza
Екі-есімді атауы
Pedicularis dolichorhiza
Schrenk
Синонимдері

Pedicularis jugentassica Semiotr.
Pedicularis grandis M. Pop.

Ұзынтамыр қандыгүл (лат. Pedicularis dolichorhiza) – сұңғыла тұқымдасына жататын көпжылдық шөптесін өсімдігі. Батыс Тянь-Шаньнан бастап барлық биік таулардың ортаңғы белдеулерінде топтанып өседі. Әр түрлі шөпті шалғындықта, аршалы қайыңды ормандарда, бұлақтар мен өзендердің жағалауларында өседі. Алдыңғы түрден тамырының арқан тәрізді бөлігі мен едәуір ірі көлемімен (биіктігі 85 см), ұзарыңқы, босаң гүлшоғырымен және гүлінің түстерімен (сары) ерекшеленеді. Күлтенің үстіңгі ерні екі тісті тұмсықшамен аяқталады.

Бұл түр маусым, шілдеде гүлдейді, шілдеде, тамызда жеміс салады. Тамыры және жерүсті бөлігінде улы алколоидтар және көбіктенетін заттар сапониндер бар. Халықтық медицинада тамырының қайнатпасы асқазан ауруларына пайдаланады. Жер үсті бөлігі қан қысымын түсіруге жіне жүректің қызметін қалпына келтіруге пайдалы. Қандыгүл екі түрі де декоративті өсімдік ретінде қызығушылық тудырады.[1]

Дереккөздер[өңдеу]

  1. "Қазақстан өсімдіктер әлемі" энциклопедиясы