Мазмұнға өту

Әзербайжан вице-президенті

Уикипедия — ашық энциклопедиясынан алынған мәлімет
Әзербайжан вице-президенті
Azərbaycanın vitse-prezidenti

Лауазымды иеленуші
Мехрибан Әлиева
21 ақпан 2017 жылдан бастап
Тағайындайды

Президент

Өкілеттігінің мерзімі

мерзімі шектелмеген

Лауазым пайда болды

26 қыркүйек 2016

Алғашқысы

Мехрибан Әлиева

Әзербайжан вице-президенті (әз. Azərbaycanın vitse-prezidenti) — Президенттен кейінгі Әзербайжандағы екінші ең ықпалды лауазым. Әзербайжан президенті Ильхам Әлиев бұл лауазымды 2016 жылғы 26 қыркүйекте құрды да, оған әйелін тағайындады.[1][2][3]

Әлиев лауазымынан кетсе, Әлиева оның міндетін орындайтын еді.[1] Әлиевті авторитар көшбасшы деп атаған сыншылардың көбі бұл лауазымның құрылуы Әзербайжандағы әулеттік билікті нығайту үшін жасалған дейді.[1]

Елде ресми түрде бірнеше вице-президенттер бар, олардың бастысы Әзербайжан бірінші вице-президенті делінеді. Қазіргі күнге дейін Әлиева — вице-президенттікке ие болған жалғыз адам.

Лауазым 2016 жылғы 26 қыркүйекте өткен референдум нәтижесінде болған конституциялық өзгерістер кезінде құрылды.[4] Реформалар президентке Бірінші вице-президент пен өзге вице-президенттерді лауазымына тағайындау, одан босатуға құқығын берді.[5]

Президенттің отставка жариялаған кезінде, не өкілеттігін орындай алмаған жағдайында оның міндетін вице-президент атқаратын болады. Бұл лауазымның құрылуына дейін бұл өкілеттік премьер-министрге берілетін еді, қазір премьер-министр президенттік сабақтастығы тізімінің екінші орнында.[4]

Әзербайжан президентінің мерзімінен бұрын лауазымынан кеткен жағдайында елде келесі 60 күн ішінде келесі президент сайланады. Жаңа президент сайлануына дейін мемлекет басшысы өкілеттігін вице-президент орындамақ.[5]

Вице-президент халықаралық және үкіметаралық келісімдерге президенттен рұқсат алып ғана қол қоя алады.[5]

Вице-президент болуға жоғарғы білімі мен дауыс беру құқығы бар және өзге мемлекетке борышы жоқ Әзербайжан азаматтары ғана жарамды.[6]

Қылмыс үстінде ұсталған жағдайларды қоспағанда, вице-президентті қамауға алуға немесе тінтуге болмайды. Әзербайжан вице-президентінің иммунитетін Әзербайжан Бас прокурорының ұсынысы бойынша Әзербайжан президенті ғана тоқтата алады.[5]

Вице-президенттер тізімі

[өңдеу | дереккөзін өңдеу]
Суреті Аты-жөні
(Өмір сүрген жылдары)
Өкілеттігін бастады Өкілеттігін аяқтады Өкілеттігі Сайлануы Партиясы
Лауазым бос (26 қыркүйек 2016 – 21 ақпан 2017)
1 Мехрибан Әлиева
Mehriban Əliyeva
(1964 туған)
21 ақпан 2017 Қазіргісі 9 жас, 110 күн Жаңа Әзербайжан

Тағы қараңыз

[өңдеу | дереккөзін өңдеу]

Дереккөздер

[өңдеу | дереккөзін өңдеу]
  1. 1 2 3 Azerbaijan's president has chosen a new VP — his wife  (ағыл.).
  2. Alba Prifti Azerbaijan's president creates a VP position - and appoints his wife (ағыл.). CNN. (24 ақпан 2017). Тексерілді, 11 шілде 2021.
  3. Tamkin, Emily Azerbaijan's President Makes His Wife Second in Command (ағыл.). Foreign Policy. Тексерілді, 11 шілде 2021.
  4. 1 2 Mehriban Aliyeva appointed first vice-president of Azerbaijan  (ағыл.). Тексерілді 21 ақпанның 2017. Мұрағат көшірмесі 4 қыркүйектің 2017 Wayback Machine мұрағатында
  5. 1 2 3 4 Azərbaycan Respublikasının Konstitusiyası (әзір.). Әзербайжан президентінің ресми сайты. Тексерілді, 13 сәуір 2025.
  6. What powers does Azerbaijan's First Vice-President have?  (ағыл.), Azerbaijan Press Agency (21 February 2017). Тексерілді 21 ақпанның 2017. Мұрағат көшірмесі 22 ақпанның 2017 Wayback Machine мұрағатында